Nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp là nội dung quan trọng để thực hiện mục tiêu phát triển kinh tế nhanh, bền vững, gắn với đổi mới mô hình tăng trưởng và cơ cấu lại nền kinh tế theo hướng nâng cao chất lượng, hiệu quả, sức cạnh tranh. Nhằm góp phần đánh giá thực trạng năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh, từ đó đưa ra những giải pháp hiệu quả nâng cao năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp, năm 2014, UBND tỉnh đã ban hành Đề án “Nâng cao năng suất chất lượng sản phẩm, hàng hoá của doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh giai đoạn đến năm 2020”.
Ông Nguyễn Thành Long, Giám đốc Trung tâm Kỹ thuật tiêu chuẩn - đo lường - chất lượng (TC-ĐL-CL), Chi cục TC-ĐL-CL (Sở KH&CN) cho biết, dựa trên kết quả đánh giá thực tế tại các doanh nghiệp cho thấy, hiện các doanh nghiệp nhỏ và vừa trong tỉnh chủ yếu áp dụng tiêu chuẩn cơ sở do đơn vị tự xây dựng, chưa được quy chuẩn nên chất lượng sản phẩm chưa cao, khả năng cạnh tranh trên thị trường còn thấp. Chính vì vậy, Đề án “Nâng cao năng suất chất lượng sản phẩm, hàng hoá của doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh giai đoạn đến năm 2020” ra đời nhằm mục tiêu xây dựng phong trào năng suất và chất lượng, thông qua việc xây dựng các hệ thống quản lý chất lượng, phát triển nguồn lực cho các doanh nghiệp sản xuất các sản phẩm hàng hoá, cung cấp dịch vụ trên địa bàn tỉnh để nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm, hàng hoá và dịch vụ của tỉnh, nâng cao khả năng cạnh tranh của các doanh nghiệp, đóng góp tích cực vào sự phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh. Đối tượng được thụ hưởng Đề án là các doanh nghiệp sản xuất các sản phẩm thuộc ngành công nghiệp và dịch vụ ưu tiên của tỉnh như: công nghiệp vật liệu xây dựng, dịch vụ du lịch, khai thác khoáng sản, cơ khí chế tạo…
Triển khai Đề án, Chi cục TC-ĐL-CL đã tổ chức các hội nghị, hội thảo phổ biến, quảng bá về Đề án của tỉnh, chương trình Quốc gia “Nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm, hàng hoá của doanh nghiệp Việt Nam đến năm 2010” và các chương trình mục tiêu Quốc gia khác; tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng với các chuyên đề, chuyên trang về nâng cao năng suất chất lượng sản phẩm hàng hoá. Chi cục tiến hành điều tra, đánh giá thực trạng năng suất chất lượng của các doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh dịch vụ của tỉnh để xác định doanh nghiệp điểm, doanh nghiệp sản xuất cung cấp dịch vụ chủ lực của tỉnh. Qua đó, xây dựng bộ tiêu chí đánh giá doanh nghiệp và đào tạo hướng dẫn đánh giá chỉ số năng suất các nhân tố tổng hợp (TFP) của tỉnh và của các doanh nghiệp để áp dụng các công cụ cải tiến chất lượng.
Cùng với đó, Chi cục tổ chức các khoá đào tạo, tập huấn kiến thức kỹ năng về các hệ thống quản lý chất lượng và các công cụ cải tiến chất lượng cho các doanh nghiệp và các cơ quan quản lý nhà nước; đào tạo đội ngũ chuyên gia về năng suất chất lượng của các huyện, thị xã, thành phố, các cơ quan quản lý nhà nước chuyên ngành. Chi cục TC-ĐL-CL cũng đã xây dựng 3 dự án: “Điều tra, khảo sát, đánh giá năng suất chất lượng của các doanh nghiệp sản xuất kinh doanh dịch vụ của tỉnh”, “Hỗ trợ và thúc đẩy hoạt động năng suất và chất lượng chung cho các doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh” và “Áp dụng điểm mô hình, công cụ cải tiến năng suất chất lượng tại các doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh”.
Để thực hiện dự án “Hỗ trợ và thúc đẩy hoạt động nâng cao năng suất, chất lượng cho các doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh”, Chi cục khảo sát thực tế tại 40 doanh nghiệp điểm trên địa bàn tỉnh để đánh giá tình hình năng suất chất lượng, trình độ quản lý KHCN, khả năng cạnh tranh và phát triển bền vững của các doanh nghiệp này. Từ đó, chọn ra các doanh nghiệp để áp dụng mô hình điểm. Các doanh nghiệp tham gia thực hiện Dự án sẽ được hỗ trợ trong các lĩnh vực: áp dụng hệ thống quản lý chất lượng tiên tiến, mô hình, công cụ cải tiến năng suất chất lượng; sản phẩm, hàng hoá được chứng nhận phù hợp tiêu chuẩn quốc gia… Từ đầu năm 2015 đến nay, Chi cục đã triển khai làm hồ sơ cho 16 doanh nghiệp với tổng kinh phí 477 triệu đồng. Trong đó, Chi cục trực tiếp hướng dẫn, hỗ trợ 12 doanh nghiệp áp dụng Hệ thống quản lý ISO 9001, ISO 22000, SA 8000, OHSAS 18001, GMT, HACCP, TQM, ISO 14001 với kinh phí 400 triệu đồng; hỗ trợ 4 doanh nghiệp tham dự Giải thưởng chất lượng Quốc gia với kinh phí 77 triệu đồng.
Hoàng Anh