Sau hơn hai năm thực hiện Thông tư liên tịch số 09-2009/TTLT-BTC-BYT ngày 14-9-2009, về thanh toán viện phí cho người tham gia bảo hiểm y tế (BHYT) khi bị tai nạn giao thông (TNGT), đến nay thông tư này đã bộc lộ nhiều bất cập và gây khó khăn cho những người tham gia BHYT khi không may bị tai nạn giao thông. Theo quy định cũ, người bị TNGT có tham gia BHYT, khi nhập viện nếu chưa có giấy xác nhận về việc không vi phạm pháp luật về giao thông của cơ quan công an thì bệnh nhân phải tự ứng tiền viện phí để khám, chữa bệnh. Trong thời gian điều trị hoặc sau khi điều trị xong, nếu có giấy xác nhận của cơ quan công an về việc không vi phạm pháp luật về giao thông thì bệnh nhân được hoàn trả viện phí theo chế độ BHYT. Thời gian qua, quy định này đã gây không ít khó khăn cho người bệnh cũng như người nhà bệnh nhân, nhất là những trường hợp bệnh nhân bị bệnh nặng, có hoàn cảnh khó khăn, không đủ điều kiện để tạm ứng tiền viện phí điều trị khi chưa có giấy xác nhận của cơ quan công an.
Trước những bất cập trên, vừa qua Liên Bộ Y tế - Tài chính đã ban hành Thông tư liên tịch số 39. Theo đó, từ ngày 26-12-2011, tất cả các trường hợp bị TNGT, trong khi chưa có đủ căn cứ để xác định nguyên nhân xảy ra tai nạn giao thông là do hành vi vi phạm pháp luật về giao thông của người đó gây ra, khi đi khám chữa bệnh được hưởng chế độ BHYT theo quy định. Khi có đủ căn cứ xác định nguyên nhân xảy ra TNGT là do hành vi, vi phạm pháp luật về giao thông của người bị tai nạn gây ra thì người bị tai nạn không được hưởng chế độ BHYT và có trách nhiệm hoàn trả đầy đủ các khoản chi phí khám chữa bệnh cho quỹ BHYT. Trong vòng hai ngày sau đó, cơ quan Bảo hiểm xã hội (BHXH) phải có trách nhiệm gửi văn bản đến Cảnh sát giao thông hoặc Cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự xã hội nơi xảy ra vụ TNGT đề nghị xác minh trường hợp này có vi phạm pháp luật hay không.
Người tham gia BHYT bị TNGT khi đi khám bệnh, chữa bệnh, ngoài việc xuất trình thủ tục khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế theo quy định chung, phải cung cấp cho cơ sở khám bệnh, chữa bệnh các thông tin liên quan, gồm: Họ, tên, ngày sinh, nơi cư trú, thời gian, nơi xảy ra tai nạn và nguyên nhân bị tai nạn giao thông (nếu có). Trường hợp người bị tai nạn hôn mê, không cung cấp được các thông tin trên thì thân nhân hoặc người đưa người bị tai nạn vào viện có trách nhiệm cung cấp các thông tin mà mình biết. Trong vòng 3 tháng, nếu có đủ căn cứ xác định người bị tai nạn vi phạm pháp luật về giao thông thì có 3 hướng giải quyết. Thứ nhất, nếu người bị tai nạn còn đang điều trị tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, thì cơ quan BHXH thông báo trực tiếp cho phía người bị tai nạn biết và không thanh toán BHYT. Thứ hai, trường hợp người bị tai nạn tử vong thì không thu hồi số tiền mà quỹ BHYT đã thanh toán. Thứ ba, nếu người bị tai nạn đã ra viện thì cơ quan BHXH thực hiện thu hồi số tiền đã chi trả; nếu không thu hồi được thì kết thúc năm tài chính, BHXH Việt Nam tổng hợp các trường hợp để Bộ Y tế và Bộ Tài chính trình Thủ tướng Chính phủ cho phép quyết toán vào quỹ BHYT.
Theo ông Vi Văn Phú, Phó Giám đốc BHXH tỉnh cho biết: “Thông tư liên tịch số 39/2011/TTLT-BYT-BTC đã tháo gỡ những khó khăn cho bệnh nhân bị TNGT. Cụ thể, theo quy định mới, trường hợp bệnh nhân bị TNGT có tham gia BHYT chỉ vào khám, điều trị như các bệnh nhân khác có thẻ BHYT mà không cần phải ứng viện phí như trước đây khi chưa có giấy xác nhận về việc không vi phạm pháp luật về giao thông của cơ quan công an. Ngoài ra, bệnh nhân và người nhà cũng không cần phải trực tiếp đi đến cơ quan công an để xác nhận về việc không vi phạm pháp luật về giao thông, vì việc này đã có cơ quan BHXH thực hiện”.
Được biết thông tư này cũng đã được các bệnh viện, và người tham gia BHYT đồng tình hưởng ứng vì bản thân các bệnh viện cũng sẽ được tháo gỡ khó khăn khi khám điều trị cho bệnh nhân bị TNGT, và người không may bị TNGT cũng không phải tự bỏ tiền ra chữa trị sau đó chờ xác nhận của cơ quan công an mới được hoàn trả như trước kia.
Đặng Nhung
