Xã Quảng Thịnh (Hải Hà) quyết tâm đến cuối năm 2016 khi kết cấu hạ tầng được đầu tư thêm, khi đó thôn 3 của xã sẽ thoát khỏi diện đặc biệt khó khăn. Tuy nhiên, tư tưởng trông chờ ỷ lại của người dân trong thôn đang là rào cản lớn để khu dân cư này thoát nghèo bền vững.
Nghị quyết riêng thúc đẩy kinh tế - xã hội phát triển
Những năm qua, thực hiện chủ trương của Đảng và Nhà nước, của tỉnh, huyện Hải Hà đã ưu tiên dành nguồn lực tập trung phát triển kinh tế - xã hội vùng dân tộc và miền núi, nhất là các xã, thôn đặc biệt khó khăn diện 135 của tỉnh, gồm: Thôn 3, xã Quảng Thịnh; thôn 7, xã Quảng Phong và 2 xã (Quảng Đức, Quảng Sơn). Đối với thôn 3, xã Quảng Thịnh, huyện phấn đấu đến năm 2017, còn xã quyết tâm cuối năm 2016 đưa thôn này thoát khỏi diện thôn đặc biệt khó khăn. Thôn 3 là khu dân cư duy nhất của xã có 100% người dân là đồng bào Dao sinh sống. Những năm qua, bằng nhiều nguồn vốn, huyện Hải Hà đã đầu tư cho kết cấu hạ tầng của thôn. Đầu năm 2014, Đảng uỷ xã Quảng Thịnh ra một nghị quyết chuyên đề về lãnh đạo thúc đẩy phát triển kinh tế, văn hoá, xã hội đối với thôn 3. Trong đó phân công nhiệm vụ cụ thể đối với chính quyền, các đoàn thể xã, chi bộ thôn 3 nhằm phát huy lợi thế, tạo chuyển biến mạnh mẽ trong nhận thức của nhân dân.
Triển khai thực hiện nghị quyết, với sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị xã nên bước đầu thay đổi được nhận thức của người dân. Việc đưa giống mới vào sản xuất, cùng với sự hỗ trợ phát triển chăn nuôi đến nay năng suất cây lúa, ngô vụ đông - xuân ở thôn này đạt từ 40-60 tạ/ha, mỗi hộ đều phát triển được đàn lợn nái, hộ ít nhất là 1 con. Từ đầu năm 2016 đến nay, giá lợn sữa được giá, nên đàn lợn sữa đến tuổi xuất chuồng đều được thương lái thu mua ngay. Cùng với phát triển sản xuất, kết cấu hạ tầng được quan tâm đầu tư. So với các khu dân cư khác thì thôn 3 được hưởng lợi từ tuyến đường bê tông Tài Chi (Quảng Đức) chạy dọc thôn được đầu tư từ sớm. Cùng với đó, thực hiện các chương trình 135 và xây dựng nông thôn mới, thôn 3 cũng được hưởng nhiều nguồn lực đầu tư: Năm 2014 được đầu tư đường giao thông 300 triệu đồng, hệ thống kênh mương và vốn hỗ trợ sản xuất trị giá 375 triệu đồng; năm 2015 được đầu tư nhà văn hoá thôn; đầu tư tu sửa nhà văn hoá và phát triển sản xuất dự án lợn nái thương phẩm với tổng mức gần 400 triệu đồng. Năm 2016, thôn 3 dự kiến được đầu tư trên 1 tỷ đồng, trong đó cho hạ tầng trên 900 triệu đồng, còn lại hỗ trợ phát triển sản xuất và đất ở. Theo lãnh đạo huyện, để thôn 3 thoát khỏi diện đặc biệt khó khăn vào năm 2017, tổng vốn cần đầu tư hỗ trợ là 4 tỷ đồng, trong đó kết cấu hạ tầng là 3,4 tỷ đồng (cho 2 công trình thuỷ lợi, 2 công trình giao thông), hỗ trợ các hộ gia đình 600 triệu đồng để ổn định đời sống và phát triển sản xuất.
Cần phá ngay “lô cốt” trông chờ ỷ lại
Trên đường đưa chúng tôi đến thôn 3, Bí thư Đảng uỷ xã Bùi Văn Lương cho biết: Chúng tôi quyết tâm cuối năm nay đưa thôn 3 ra khỏi thôn 135.
Tuy nhiên, qua tìm hiểu chúng tôi cho rằng, việc cơ bản hoàn thiện hệ thống hạ tầng mới chỉ giải quyết được một phần. Để thoát nghèo bền vững cho các hộ dân trong thôn, điều quan trọng là cần phá bỏ được tư tưởng trông chờ ỷ lại trong người dân nơi đây. Việc đưa giống mới vào sản xuất và phát triển chăn nuôi thời gian qua là một quá trình dài. Thôn 3 có 162 hộ dân với 640 nhân khẩu (trong đó có 328 người đang ở tuổi lao động). Theo tiêu chí mới, thôn vẫn còn đến 50 hộ nghèo. Thời gian qua, diện tích trồng lúa toàn thôn là 14ha, trồng mầu 25ha, còn lại là đất tự nhiên, đất rừng. Để phát triển kinh tế, xã vận động người dân trồng cây chè nhưng các hộ nhất quyết không nghe. Những hộ thiếu đất sản xuất đã được tạo điều kiện di cư sang xã Quảng Đức, sau 2 đợt cả 16 hộ đều quay trở lại. 30 người trong độ tuổi lao động ở thôn được vận động đi làm việc tại Khu công nghiệp Texhong Hải Hà và các công việc khác, người làm nhiều nhất được khoảng 3 tháng rồi cũng bỏ. Lý do là đi xa, giờ giấc phải chuẩn nên không theo được.
Anh Lỷ Phu Quay, ở đội 2 của thôn cho chúng tôi biết: Nhà có 5 khẩu, chỉ có 2 sào ruộng nên cũng chỉ đủ ăn vài tháng, thời gian nông nhàn ai kêu gì đi làm nấy. Khi hỏi sao không vào khu công nghiệp làm, anh trả lời thẳng: Đường xa, làm thì giờ giấc gò bó, thôi thì ở nhà vụ mía thì đi lấy cọc mía bán, còn lại ai gọi thì đi làm... Với tư tưởng như vậy thì bao giờ cái nghèo mới thoát khỏi ở nơi đây?
Thái Cảnh