Bà Nguyễn Thúy Hương, Phó Cục trưởng Cục Thuế tỉnh nhận định, năm 2017, trong hoạt động thu ngân sách có một số thuận lợi, như: Kinh tế địa bàn phát triển, các ngành (trừ ngành khai khoáng) đều có tăng trưởng nhất định; sự quan tâm của tỉnh trong tháo gỡ khó khăn của doanh nghiệp cũng đã tạo điều kiện lớn cho doanh nghiệp trong hoạt động sản xuất, kinh doanh, qua đó, đóng góp vào số thu ngân sách... Tuy nhiên, bên cạnh đó, phần khó khăn trong hoạt động thu ngân sách năm nay cũng rất nhiều, đặc biệt, có những khó khăn mới, phát sinh vào 6 tháng cuối năm – điều này, có ảnh hưởng rất lớn tới số thu ngân sách năm 2017 của tỉnh.
TKV tăng trưởng âm
Những năm qua, tỉnh thực hiện điều chỉnh cơ cấu ngân sách giảm dần tỷ lệ phụ thuộc trong cơ cấu thu vào ngành Than và tăng dần các ngành dịch vụ, tuy nhiên, số thu từ ngành Than vẫn chiếm tỷ trọng rất lớn trong thu ngân sách địa phương. Chính bởi vậy, việc ngành Than gặp khó khăn trong năm 2017 đã ảnh hưởng rất lớn đến số thu nội địa.
Tổng Giám đốc Tập đoàn CN Than – Khoáng sản Việt Nam, ông Đặng Thanh Hải, cho biết: Năm 2017, ngành Than gặp nhiều khó khăn về thị trường tiêu thụ nội địa. Than cung cấp cho nhiệt điện giảm 9,9% do ngành Điện ưu tiên phát điện các nhà máy thủy điện và chủ trương của Chính phủ cho phép các đơn vị khác ngoài TKV và Tổng công ty Đông Bắc được phép cung cấp than cho các nhà máy nhiệt điện. Cùng với đó, than cung cấp cho xi măng giảm 18,2% cùng kỳ, lượng than tồn kho trên 10 triệu tấn. Quý IV năm nay là quý đầu tiên trong lịch sử ngành Than không có tăng trưởng mà có xu hướng đảo chiều (giảm so với 3 quý đầu năm).
| Với mục tiêu phấn đấu hoàn thành cao nhất số thu NSNN trên địa bàn, ngày 18/5/2017, UBND tỉnh đã ban hành Quyết định số 1563/QĐ-UBND giao chỉ tiêu thu nội địa điều hành là 27.600 tỷ đồng, tăng 10% so với số thực hiện năm 2016 (theo đúng Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh lần thứ XIV), tăng 4,5% (tương đương 1.200 tỷ đồng) so với dự toán HĐND tỉnh giao, tăng 12% (tương đương 2.952 tỷ đồng) so với dự toán Bộ Tài chính giao. |
Với mức đóng góp khoảng 47% vào tổng thu nội địa của tỉnh, rõ ràng, việc “sức khỏe” của ngành Than đang “yếu” đã và sẽ có tác động rất lớn đến số thu nội địa năm 2017 của tỉnh. Ngoài nguyên nhân từ khó khăn của ngành Than, còn có nhiều nguyên nhân khác dẫn đến việc giảm thu ngân sách năm nay. Điển hình như: Từ năm 2018 thuế suất xe ô tô nhập khẩu nguyên chiếc dưới 9 chỗ từ ASEAN giảm xuống 0%, tạo tâm lý chờ đợi của người dân; sức mua xe năm 2017 giảm; ảnh hưởng lớn tới số nộp lệ phí trước bạ; Theo Nghị định 135/2016/NĐ-CP ngày 09/9/2016 về việc sửa đổi, bổ sung một số điều của các Nghị định quy định về thu tiền sử dụng đất, tiền thuê đất, thuê mặt nước, phương thức tính tiền thuê đất thay đổi, làm giảm tiền thuê đất của các dự án đã có quyết định thuê đất, thu tiền sử dụng đất khoảng 80 tỷ đồng/năm.
Cùng với đó, năm 2017, tỉnh thực hiện cơ chế chuyển 17 khoản phí sang giá dịch vụ do nhà nước định giá theo quy định của Luật Phí, lệ phí (khi giao dự toán chưa tính đến yếu tố tác động này), dự kiến giảm 160 tỷ đồng thu phí, lệ phí so với năm 2016. Ngoài ra, đối với các doanh nghiệp vừa và nhỏ, hoạt động vẫn khó khăn, chưa có nhiều tăng trưởng.
Một nguyên nhân khác, do chính sách quản lý biên mậu của nước láng giềng thường xuyên thay đổi và thắt chặt, hiệu quả hoạt động kinh doanh của một số doanh nghiệp hiệu quả thấp; thu phí hạ tầng cửa khẩu của 3 địa phương (Móng Cái, Hải Hà và Bình Liêu) thực hiện đến 15/11/2017 chỉ đạt 53% dự toán tỉnh giao. Dự kiến cả năm hụt 156 tỷ đồng so với dự toán tỉnh giao.
Nhiều khoản thu có thể không đạt dự toán
Theo báo cáo của Cục Thuế tỉnh, ước tính năm 2017, có 6 khoản thu chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu thu nội địa nhưng chưa đạt tốc độ thu bình quân, trong đó có 4 khoản thu dự báo không hoàn thành dự toán năm. Cụ thể: Thu từ doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (chiếm 8% tổng thu nội địa) thực hiện đến hết ngày 21/11 đạt 1.598 tỷ đồng, bằng 73% dự toán giao đầu năm. Ước thực hiện cả năm 1.818 tỷ đồng, đạt 83% dự toán Bộ Tài chính và HĐND tỉnh giao, tăng 1% so với cùng kỳ năm 2016. Nguyên nhân là do dự toán năm 2017 giao quá cao, tăng 98% so với dự toán năm 2016, tăng 23% so với thực hiện năm 2016. Ngoài ra còn có thuế nhà thầu của dự án nhiệt điện AES - TKV Mông Dương giảm 85 tỷ đồng so với năm 2016 do dự án cơ bản đã hoàn thành.
Về thuế bảo vệ môi trường (chiếm 8% tổng thu nội địa): Thực hiện đến ngày 21/11 đạt 1.782 tỷ đồng, bằng 82% dự toán giao đầu năm. Ước thực hiện cả năm đạt 2.147 tỷ đồng, đạt 98% dự toán Bộ Tài chính và HĐND tỉnh giao, tăng 10% so với cùng kỳ. Nguyên nhân chưa đạt dự toán là do số thuế bảo vệ môi trường từ khai thác than cả năm chỉ đạt 700 tỷ đồng, bằng 90% dự toán.
Về thu cấp quyền khai thác khoáng sản (chiếm 11% tổng thu nội địa): Thực hiện đến ngày 21/11 đạt 1.606 tỷ đồng, bằng 55% dự toán giao đầu năm; trong đó số thu cấp quyền khai thác khoáng sản của ngành Than đạt 1.538 tỷ đồng (chiếm 96% tổng số thu cấp quyền khai thác khoáng sản), bằng 58% cùng kỳ. Ước thực hiện cả năm đạt 1.800 tỷ đồng, đạt 61% dự toán Bộ Tài chính, HĐND tỉnh giao, bằng 57% so với cùng kỳ. Số dự kiến thu cả năm không đạt dự toán và thấp hơn cùng kỳ là do dự toán Bộ Tài chính giao đầu năm có 1.245 tỷ đồng không có địa chỉ thu, đồng thời số lượng giấy phép được cấp năm 2017 thấp hơn so với năm 2016. Nếu loại trừ số này thì ước thực hiện năm 2017 tăng 6% dự toán giao.
Khoản thu nữa cũng dự kiến không đạt dự toán là thu lệ phí trước bạ (chiếm khoảng 2% tổng thu nội địa). Đến ngày 21/11, khoản thu trên đạt 429 tỷ đồng, bằng 62% dự toán giao đầu năm. Ước thực hiện cả năm đạt 522 tỷ đồng, bằng 98% dự toán Bộ Tài chính giao, bằng 76% dự toán HĐND tỉnh giao, bằng 85% cùng kỳ. Nguyên nhân do sức mua của người dân giảm do tâm lý chờ đợi thuế suất xe ô tô nhập khẩu từ khu vực ASEAN giảm xuống 0% từ ngày 1/1/2018 và tập trung ở các xe có giá trị thấp.
Theo báo cáo của Sở Tài chính, về số thu nội địa thực hiện đến hết ngày 21/11/2017 đạt 22.637 tỷ đồng, bằng 92% dự toán Bộ Tài chính giao, bằng 86% dự toán HĐND tỉnh giao, bằng 82% dự toán UBND tỉnh giao, tăng 6% so với cùng kỳ năm 2017. Con số này đạt tốc độ thu bình quân so với dự toán Bộ Tài chính giao, nhưng chưa đạt tốc độ thu bình quân so với dự toán HĐND tỉnh giao.
Như vậy, để đạt được số thu nội địa năm 2017 là 27.600 tỷ đồng, tất cả các hoạt động thu của ngành, địa phương đều sẽ tập trung cao điểm vào tháng 12 - tháng cuối cùng của năm 2017.
Với mục tiêu phấn đấu hoàn thành cao nhất số thu NSNN trên địa bàn, ngày 18/5/2017, UBND tỉnh đã ban hành Quyết định số 1563/QĐ-UBND giao chỉ tiêu thu nội địa điều hành là 27.600 tỷ đồng, tăng 10% so với số thực hiện năm 2016 (theo đúng Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh lần thứ XIV), tăng 4,5% (tương đương 1.200 tỷ đồng) so với dự toán HĐND tỉnh giao, tăng 12% (tương đương 2.952 tỷ đồng) so với dự toán Bộ Tài chính giao.
Hồng Nhung - Thanh Hằng
Bài 2: Dồn tổng lực vào tháng "củ mật"
[links()]
