Trong những năm gần đây, việc sử dụng tràn lan các loại thuốc trừ sâu hoá học cho rau trồng đã trở thành tác nhân không nhỏ gây ô nhiễm nguồn nước, đất và ảnh hưởng trực tiếp đến sức khoẻ của cộng đồng. Để hạn chế những tác hại của thuốc trừ sâu hoá học, thời gian qua, Trung tâm Ứng dụng tiến bộ khoa học và công nghệ (Sở KH&CN) đã tích cực tuyên truyền, hướng dẫn người dân tự sản xuất và sử dụng thuốc trừ sâu sinh học, với thành phần là các loại thảo mộc tự nhiên như: Tỏi, ớt, gừng…
Để tự tạo thuốc trừ sâu thảo mộc, bà con cần chuẩn bị một số nguyên liệu: 1kg tỏi, 1kg ớt, 1kg gừng và 3 lít rượu. Tỏi, ớt, gừng sau khi được giã nhỏ đem ngâm trong các chum hoặc thùng, đổ khoảng 1 lít rượu vào và bịt kín. Không nên để thùng ngâm ở những nơi quá nắng nóng, hoặc để hở, tránh làm bay mất hơi rượu. Có thể ngâm từng loại nguyên liệu riêng rẽ hoặc ngâm chung cả 3 loại vào 1 thùng. Nếu ngâm riêng thì cứ 1kg nguyên liệu ngâm với 1 lít rượu, nếu ngâm chung cả 3 loại thì ngâm với 3 lít rượu. Thời gian ngâm là 15 ngày, với thời gian như vậy, tỷ lệ các chất gây cay trong dung dịch ngâm sẽ có nồng độ đậm đặc nhất, tốt cho việc tiêu diệt sâu hại.
Sau quá trình ngâm, để sử dụng thuốc, người dùng đổ 60ml nước cốt rượu ớt, 60ml nước cốt rượu tỏi, 60ml nước gừng, sau đó pha thêm 12 lít nước. Trong trường hợp ngâm nguyên liệu chung vào 1 thùng thì lấy khoảng 200ml nước cốt và pha với 12 lít nước. Mỗi bình 12 lít, có thể phun cho 1 sào rau. Khi phun, phải phun đều thuốc lên bề mặt lá và phun xuôi theo chiều gió để hạn chế thuốc bay vào mắt. Sau khi lọc lấy nước cốt, người dùng phải đậy kín thùng ngâm và để nơi thoáng mát. Thời gian sử dụng thuốc thảo mộc có thể tới 4-5 tháng. Việc phun phòng trừ tốt nhất cho cây trồng là thời điểm cây còn non (khoảng 1 tháng tuổi).
Theo Trung tâm Ứng dụng tiến bộ khoa học và công nghệ, bên cạnh các nguyên liệu thảo mộc trên, bà con nông dân còn có thể sử dụng các loại thảo mộc khác để làm thuốc trừ sâu như: Cây xoan ta, cây thuốc lào, hạt cây củ đậu, lá cà chua… Ưu điểm nổi bật nhất của thuốc trừ sâu sinh học là ít độc với người và môi trường. Do ít độc, nên thuốc sinh học bảo vệ được sự cân bằng sinh học trong tự nhiên, ít gây tình trạng bùng phát sâu hại. Do ít độc với người và mau phân huỷ trong tự nhiên, các thuốc sinh học ít để lại dư lượng độc trên nông sản... Hơn thế, sử dụng thuốc thảo mộc không làm ô nhiễm môi trường, đặc biệt phù hợp với những vùng trồng rau an toàn đang được bà con nhân rộng tại các địa phương trên địa bàn tỉnh.
Nguyễn Tùng
