Đối với các khách sạn trên bờ để có mặt bằng kinh doanh dịch vụ lưu trú cho khách thì điều đương nhiên là phải thực hiện nghĩa vụ nộp tiền thuê đất hoặc tiền sử dụng đất vào ngân sách Nhà nước. Trong khi đó, đối với đơn vị du lịch khác kinh doanh một số dịch vụ trên mặt nước thì lại chưa phải đóng phí. Điều này một phần gây thất thoát cho ngân sách địa phương, mặt khác, cũng sẽ làm giảm đi tính cạnh tranh kinh doanh giữa các đơn vị kinh doanh du lịch. Do đó, quy định một mức phí hợp lý đối với các đơn vị sử dụng loại hình trên mặt nước nên chăng cần sớm được triển khai.
Trong vài năm trở lại đây, hoạt động lưu trú trên Vịnh là một loại hình du lịch khá mới mẻ nhưng đã thu hút được không ít doanh nghiệp tham gia đầu tư loại hình này. Đây cũng là một trong những loại hình du lịch được đánh giá là đã mang lại nguồn thu tương đối cho các đơn vị kinh doanh. Thống kê sơ bộ, hiện trên khu vực Vịnh Hạ Long đang có khoảng 500 tàu vận chuyển khách, trong đó có khoảng 200 tàu lưu trú. Các đơn vị này sử dụng mặt nước làm nơi kinh doanh loại hình lưu trú trên Vịnh. Tuy nhiên, nguồn kinh phí này hoàn toàn là do tỉnh bỏ ra. Doanh nghiệp trực tiếp thụ hưởng lợi ích từ kinh doanh trên mặt nước (trong đó nhiều nhất là hoạt động lưu trú, nghỉ đêm trên Vịnh) lại chưa phải chịu mức phí sử dụng mặt nước. Đơn cử như việc nghỉ đêm trên Vịnh đòi hỏi phải có quy hoạch bến đỗ, đầu tư và quản lý neo đậu các tàu lưu trú trên Vịnh để đảm bảo an ninh trật tự, an toàn đối với khách du lịch và các phương tiện lưu trú tại các điểm nghỉ đêm. Như vậy, việc thu phí sử dụng mặt nước đối với tàu lưu trú khách du lịch trên Vịnh Hạ Long, Bái Tử Long đến thời điểm này là vô cùng cần thiết. Đại diện lãnh đạo đơn vị kinh doanh khách sạn tại Khu du lịch Bãi Cháy cho biết: Từ nhiều năm nay doanh nghiệp chúng tôi phải đóng đủ các loại thuế, trong đó có cả thuế sử dụng đất và tiền thuê đất. Bởi vậy sẽ là không công bằng khi doanh nghiệp kinh doanh trên mặt nước lại không phải đóng khoản thuế tương tự.
Về vấn đề thu phí sử dụng mặt nước đã được hướng dẫn cụ thể từ năm 2006. Theo đó, căn cứ hướng dẫn của Bộ Tài chính tại Thông tư số 97 /2006/TT-BTC ngày 16-10-2006 đối với phí sử dụng lề đường, bến bãi, mặt nước (không thuộc trường hợp Nhà nước giao đất thu tiền sử dụng đất và cho thuê đất) thì tuỳ thuộc vào tình hình cụ thể của từng địa phương để quy định mức phí sao cho hợp lý. Theo đó, mức thu tối đa một năm bằng đơn giá thuê mặt đất, mặt nước do UBND tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương quy định trong khung giá của Chính phủ hoặc không quá 3% doanh thu thu được từ việc sản xuất, kinh doanh của tổ chức, cá nhân được phép sử dụng bến, bãi, mặt nước vào sản xuất, kinh doanh. Tại Quảng Ninh, các khoản thu phí kể trên được quy định tại Nghị quyết số 06/2007/QĐ-UBND ngày 15-12-2007 của HĐND tỉnh như sau: Đối với việc sử dụng bến, bãi, mặt nước không thuộc trường hợp Nhà nước giao đất thu tiền sử dụng đất và cho thuê đất) thì mức thu tối đa một năm bằng đơn giá thuê mặt đất, mặt nước do UBND tỉnh quy định trong khung giá Chính phủ hoặc không quá 3% doanh thu thu được từ việc sản xuất, kinh doanh của tổ chức, cá nhân được phép sử dụng bến, bãi, mặt nước vào sản xuất, kinh doanh. Về phương án thu phí, liên ngành (gồm Cục thuế tỉnh, Sở Công thương, Sở Giao thông - Vận tải, Sở Văn hoá, Thể thao và Du lịch; Ban Quản lý Vịnh Hạ Long, Cảng vụ Đường thuỷ nội địa, Hiệp hội du lịch Quảng Ninh, Công ty Bến tàu - Bến xe) thống nhất phương án thu phí sử dụng mặt nước đối với tàu lưu trú khách du lịch trên Vịnh Hạ Long với mức thu phí bằng 1% doanh thu thu được từ việc sản xuất, kinh doanh của tổ chức, cá nhân kinh doanh dịch vụ tàu lưu trú khách du lịch trên Vịnh Hạ Long, Bái Tử Long. Đại diện Cục thuế tỉnh cho biết thêm: Từ các khoản thu phí sử dụng mặt nước sẽ giúp cho tỉnh có thêm nguồn thu ngân sách nhất định. Tuy nhiên, quan trọng hơn chính là nâng cao được ý thức của doanh nghiệp tham gia sử dụng dịch vụ du lịch lưu trú qua đêm trên Vịnh. Bởi khi đã mất phí, doanh nghiệp sẽ có trách nhiệm hơn đối với việc tôn tạo, bảo vệ Vịnh Hạ Long. Góp phần xây dựng Vịnh Hạ Long ngày một xanh, sạch, đẹp hơn nữa.
Hồng Nhung
