Những năm qua, huyện Hải Hà đã triển khai nhiều mô hình, dự án phát triển kinh tế hỗ trợ người dân, nhất là người dân vùng khó. Từ những mô hình này, người dân đã có những cách làm mới đem lại hiệu quả kinh tế, từng bước thoát nghèo.
Thời gian qua, huyện Hải Hà đã nỗ lực triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm nâng cao đời sống cho nhân dân, từng bước xóa nghèo bền vững thông qua các chương trình, dự án, mô hình. Trong đó, việc lựa chọn mô hình phát triển kinh tế phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương là một trong những yếu tố quyết định thành công của mô hình đó. Năm 2018, huyện Hải Hà thực hiện triển khai 9 nhóm dự án, mô hình và 23 hồ sơ hỗ trợ lãi suất sau đầu tư với tổng vốn trên 16,6 tỷ đồng. Trong đó: Nguồn vốn nông thôn mới là 8,1 tỷ đồng; hộ gia đình, cá nhân đối ứng là 5,8 tỷ đồng và các nguồn khác… Riêng vốn chương trình hỗ trợ phát triển sản xuất theo Đề án 196 là trên 4,5 tỷ đồng hỗ trợ 366 hộ ở các xã, thôn đặc biệt khó khăn.
Gia đình anh Hoàng Văn Điện, thôn 4, xã Quảng Chính, là hộ dân được nhận chuyển giao công nghệ, hỗ trợ kỹ thuật nuôi gà râu Cái Chiên. Nhằm bảo tồn giống gà râu, huyện Hải Hà đã phối hợp với Trung tâm Ứng dụng tiến bộ KH&CN (Sở KH&CN) thực hiện Dự án “Ứng dụng công nghệ thụ tinh nhân tạo trong sản xuất giống gà râu Hải Hà”, từ tháng 9/2017. Theo đó, huyện đã hỗ trợ gia đình anh Điện gần 500 con gà giống bố mẹ; máy ấp trứng và một số thiết bị khác. Anh Điện cho biết: Trước đây khi chưa ứng dụng kỹ thuật thụ tinh nhân tạo trong sản xuất giống gà râu thì tỷ lệ trứng nở thấp. Từ khi tham gia dự án, gia đình tôi đã được đào tạo kỹ thuật thụ tinh nhân tạo giống gà râu, do đó tỷ lệ trứng nở đạt 89%, tỷ lệ nuôi sống gà 21 ngày tuổi đạt 91%. Đến nay, gia đình tôi xuất chuồng được hơn 22.000 con giống gà râu; đồng thời cung cấp giống và hỗ trợ kỹ thuật, đầu ra cho nhiều hộ chăn nuôi gà râu trong vùng.
Đến thăm mô hình trồng chè VietGAP của gia đình anh Dương Hữu Trung thôn Hải Đông, xã Quảng Thành, một trong những hộ tham gia dự án phát triển vùng chè tập trung chất lượng cao năm 2018, anh Trung cho biết: Gia đình anh tham gia thực hiện hạng mục xây dựng mô hình trình diễn áp dụng quy trình sản xuất thâm canh theo tiêu chuẩn VietGAP của dự án. Anh triển khai trên 3ha chè, được dự án thực hiện hỗ trợ phân bón vi sinh AT cho các hộ nông dân thực hiện chăm sóc chè búp tươi theo quy trình tiêu chuẩn VietGAP. Qua triển khai bước đầu cho thấy, chất lượng chè búp tươi được nâng cao, đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm, giá thành sản phẩm chè búp tươi được nâng lên cao hơn so với giá thị trường 20%.
Năm 2018, huyện triển khai Dự án phát triển vùng chè tập trung chất lượng cao với mục tiêu trồng thay thế diện tích giống chè trung du đã hết chu kỳ khai thác bằng giống chè Ngọc Thúy. Hỗ trợ nông dân xây dựng mô hình trình diễn áp dụng các quy trình kỹ thuật đầu tư thâm canh diện tích chè kinh doanh theo quy trình sản xuất nông nghiệp tốt VietGAP nhằm nâng cao chất lượng sản phẩm và hiệu quả kinh tế, tạo sự phát triển bền vững cho các nương chè. Hỗ trợ đào tạo, tập huấn cho cán bộ kỹ thuật, các hộ nông dân áp dụng VietGAP trong sản xuất, chế biến. Hỗ trợ xây dựng và áp dụng tiêu chuẩn VietGAP vào vùng sản xuất, chế biến chè và được cấp chứng nhận vùng sản xuất và cơ sở chế biến sản phẩm an toàn… Đã có 183 hộ dân ở 4 xã tham gia, trong đó trồng mới, trồng thay thế giống chè trung du bằng chè Ngọc Thúy được gần 15ha, nâng cấp 1 xưởng chế biến chè, hệ thống kho bảo quản, đóng gói, khu trưng bày sản phẩm chè đạt theo tiêu chuẩn HACCP.
Đến nay, các mô hình, dự án được nhân rộng. Dự án phát triển đàn gà râu tại 6 xã với 11 hộ tham gia. Nhiều hộ tham gia mô hình hệ thống tưới nhỏ giọt trên cây cam; mô hình trình diễn cải tạo vườn tạp trồng thâm canh cây ăn quả. Dự án hỗ trợ phát triển sản phẩm OCOP hỗ trợ xây dựng 1 nhà xưởng gắn với trưng bày sản phẩm trà hoa vàng tại xã Quảng Minh, xây dựng 1 nhà xưởng gắn với trưng bày sản phẩm chanh đào mật ong tại xã Quảng Thành. Các Dự án hỗ trợ hạ tầng phát triển sản xuất gồm: Dự án điện trung thế, hạ thế vào vùng sản xuất tôm tập trung 40ha tại xã Quảng Thắng; các dự án hỗ trợ hạ tầng (giao thông, thủy lợi) tập trung cho các vùng sản xuất…
Việc triển khai hiệu quả các dự án hỗ trợ phát triển sản xuất, các mô hình kinh tế, nhất là những hộ đã có mô hình kinh tế trước đó nên nguồn vốn này chỉ là một phần nhỏ để kích thích, động viên họ đầu tư phát triển thêm. Mô hình, dự án đã có sự tìm hiểu, nghiên cứu, chọn lọc những giống cây trồng, vật nuôi có khả năng thích ứng với điều kiện tự nhiên và điều kiện sản xuất của địa phương. Khi nhân rộng những mô hình trên đã góp phần thúc đẩy phát triển sản xuất nông, lâm, ngư nghiệp của huyện, các vùng sản xuất tập trung mang tính chất hàng hoá dần được hình thành và phát triển. Dự kiến năm 2019, huyện sẽ triển khai khoảng 45 dự án, tổng kinh phí đầu tư 29 tỷ đồng. Trong đó sẽ ưu tiên cho các dự án phát triển sản xuất tại các vùng sản xuất tập trung; phát triển sản phẩm OCOP đã được chấp thuận…
Thái Cảnh
