Trong chuỗi giá trị toàn cầu, đã định vị được mình, khẳng định sự vượt trội từ những bước đi chiến lược, khoa học, bài bản, Quảng Ninh vùng đất hội tụ trí tuệ - lan toả lợi ích đang không ngừng vươn lên trong khát vọng phát triển...
Những "dấu son"
Còn nhớ khi bước vào nhiệm kỳ 2011-2015, trước bối cảnh suy thoái của tình hình kinh tế, những bất ổn về chính trị trên thế giới, GDP chung của cả nước, một số tỉnh, thành phố đã phải có sự điều chỉnh, Quảng Ninh chủ động nhận diện rõ hơn tiềm năng khác biệt, cơ hội nổi trội, lợi thế cạnh tranh, nhận thức rõ hơn những mâu thuẫn, thách thức để xác định rõ hơn mục tiêu và định hướng phát triển đến năm 2020 trở thành tỉnh có cơ cấu dịch vụ, công nghiệp hiện đại, trung tâm du lịch quốc tế, một trong những đầu tàu kinh tế của miền Bắc và cả nước. Để đến được đích này, Quảng Ninh là tỉnh đầu tiên trong cả nước xây dựng cơ chế, đề nghị Chính phủ cho phép tự đầu tư xây dựng đường cao tốc, sân bay, hạ tầng du lịch bằng nguồn vốn tự huy động. Với gần 10.000 tỷ đồng từ ngân sách và trên 32.500 tỷ đồng huy động đầu tư theo hình thức BOT, Quảng Ninh đã có Cảng hàng không, đã có gần 100km đường cao tốc, các trụ sở liên cơ quan của tỉnh, địa phương và 36 dự án đầu tư khác đang được triển khai. Chủ động xây dựng mô hình và vận dụng sáng tạo hình thức đối tác công - tư (PPP) để huy động nguồn lực phát triển hạ tầng đồng bộ theo nguyên tắc Nhà nước không trực tiếp làm những gì nhân dân, doanh nghiệp làm được và làm tốt hơn, trong 5 năm (2012-2016), Quảng Ninh đã thu hút được khoảng 190.000 tỷ đồng vốn đầu tư toàn xã hội, bằng cách lấy đầu tư công dẫn dắt đầu tư tư (1 đồng ngân sách lôi kéo thu hút được 8,3 đồng đầu tư ngoài ngân sách) PPP Quảng Ninh là cơ sở thực tiễn để Chính phủ ban hành Nghị định số 15/2015/NĐ-CP ngày 14-2-2015 về đầu tư theo hình thức đối tác công - tư.
Không chỉ khẳng định hiệu quả của cách làm trong thực hiện đột phá chiến lược của Đảng về hạ tầng, Quảng Ninh cũng là một trong những tỉnh đầu tiên của cả nước thực hiện chuyển đổi mô hình tăng trưởng từ “nâu” sang “xanh” (theo tinh thần Kết luận Hội nghị TW3 khoá XI). Lấy du lịch, dịch vụ làm trọng tâm phát triển, đã giảm được tỷ lệ thu ngân sách nhà nước từ than và đất, giảm cơ cấu công nghiệp, tăng tỷ trọng dịch vụ. Và Quảng Ninh cũng là tỉnh đầu tiên của cả nước quyết tâm về trước cả nước 5 năm trong xây dựng nông thôn mới. Đến hết năm 2015, Quảng Ninh cơ bản trở thành tỉnh nông thôn mới.
Và cam kết vì một Quảng Ninh phát triển
Trong chuyến thăm và làm việc tại tỉnh vào ngày 22-12-2016, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc đã chia sẻ với cán bộ chủ chốt Quảng Ninh: Một địa phương sẽ thành công khi thu hút được 3 nhân tố là: Doanh nghiệp tốt, người giỏi và người giàu. Nếu cải thiện được môi trường đầu tư kinh doanh thì sẽ thu hút được doanh nghiệp tốt và người giỏi đến kinh doanh; làm việc, cải thiện được môi trường sống tốt thì thu hút được người giàu đến ở. Từ câu nói của Thủ tướng, nhìn những kết quả của Quảng Ninh hôm nay để soi lại chặng đường sáng tạo, đổi mới 5 năm qua thấy rằng tỉnh đã bước đầu thành công khi thu hút được doanh nghiệp tốt là những tập đoàn kinh tế hàng đầu của đất nước đến đầu tư kinh doanh như Vingroup, Sun Group, FLC, BIM Group... và đang tiếp tục tạo dựng niềm tin để người giỏi đến làm việc, người giàu đến ở. Còn nhớ năm 2012 trước bối cảnh suy thoái của tình hình kinh tế, những bất ổn về chính trị trên thế giới, GDP chung của cả nước, một số tỉnh, thành phố đã phải có sự điều chỉnh, hoạt động đầu tư bị co cụm nhưng Quảng Ninh khi đó vẫn quyết định tổ chức hội nghị xúc tiến đầu tư tầm cỡ quốc gia. Trước sự chứng kiến của các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Chính phủ và khoảng 500 doanh nghiệp là những tập đoàn đầu tư hàng đầu trong nước, thế giới, lần đầu tiên một địa phương công bố chủ đề công tác năm. 2012 - năm quy hoạch và xây dựng chiến lược phát triển như lời cam kết của tỉnh Quảng Ninh về một môi trường đầu tư ổn định, rõ ràng, công khai và minh bạch dành cho các ông chủ lớn đang tìm hiểu về vùng đất sẽ đem lại sự thịnh vượng này.
Thời điểm đó, đồng chí Phạm Minh Chính, Uỷ viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương, nguyên Bí thư Tỉnh uỷ Quảng Ninh đã lý giải vì sao lần đầu tiên đưa ra chủ đề công tác năm lại chọn vấn đề quy hoạch và xây dựng chiến lược phát triển, là bởi: Quảng Ninh có 5 tiềm năng khác biệt, cơ hội nổi trội, lợi thế cạnh tranh nhưng cũng có 3 mâu thuẫn thách thức cần giải quyết để không xung đột nhau trong quá trình phát triển. Và bài toán phải có quy hoạch tổng thể làm định hướng là yêu cầu đặt ra đầu tiên phải thực hiện. Được sự đồng ý của Thủ tướng cho phép thuê tư vấn nước ngoài lập các quy hoạch quan trọng này, tỉnh đã lựa chọn các tập đoàn tư vấn hàng đầu của Mỹ, Nhật Bản, Pháp như Mc Kinsey, BCG, Nippon Koei, Nikken để tư vấn lập 7 quy hoạch chiến lược đến năm 2020 tầm nhìn 2050, gồm: Quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội tỉnh Quảng Ninh; Quy hoạch sử dụng đất; Quy hoạch xây dựng vùng tỉnh; Quy hoạch tổng thể phát triển du lịch; Quy hoạch môi trường; Quy hoạch phát triển khoa học và công nghệ và Quy hoạch phát triển nhân lực. Các quy hoạch này được triển khai lập trên quan điểm đáp ứng yêu cầu chuyển đổi phương thức phát triển từ “nâu” sang “xanh”, phân bố không gian phát triển theo hướng “một tâm, hai tuyến đa chiều, hai mũi đột phá”, làm thay đổi nhanh diện mạo phát triển của tỉnh, tạo ra một Quảng Ninh khác biệt, vượt trội về đẳng cấp và bứt phá về thời gian. Song cùng với đó, tỉnh Quảng Ninh đã lập một số đề án phát triển như Đề án phát triển bền vững, gắn với đảm bảo an ninh quốc phòng, Đề án Khu hành chính - kinh tế đặc biệt Vân Đồn, Đề án Đổi mới phương thức, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng; thực hiện tinh giản bộ máy, biên chế. Sau hơn 2 năm thực hiện, 7 dự án quy hoạch của tỉnh hoàn thành, đã đặt những “viên gạch” niềm tin vững chắc đối với các nhà đầu tư về sự ổn định chính sách, chiến lược phát triển, môi trường đầu tư. Và Quảng Ninh là tỉnh đầu tiên trong cả nước công bố đồng thời 7 quy hoạch chiến lược phát triển.
Sau bước tạo đà gây dựng niềm tin với các nhà đầu tư từ xây dựng các quy hoạch chiến lược, việc lớn tiếp theo tỉnh Quảng Ninh quyết định đột phá để gỡ nút thắt trong quan hệ giữa chính quyền và doanh nghiệp, người dân đó là cải cách hành chính và phát triển nguồn nhân lực - đây cũng là chủ đề công tác năm 2013 của tỉnh. Quán triệt quan điểm chính quyền phục vụ nhân dân, doanh nghiệp không gì tốt hơn là tạo điều kiện tốt nhất, thuận lợi nhất trong giải quyết các thủ tục hành chính. Vì vậy, tỉnh đã tập trung đẩy mạnh cải cách hành chính theo hướng tách dần dịch vụ công ra khỏi quản lý nhà nước thông qua thành lập Trung tâm hành chính công cấp tỉnh và 14 địa phương cấp huyện, liên kết đến cấp xã gắn với xây dựng chính quyền điện tử, đào tạo công dân điện tử để giải quyết thủ tục hành chính theo nguyên tắc “tiếp nhận, thẩm định và phê duyệt tại trung tâm” bảo đảm thuận tiện, công khai, minh bạch. Đồng thời rà soát và công bố thủ tục hành chính của ba cấp chính quyền, chuẩn hoá và đưa vào thực hiện. Đến nay, 95% các thủ tục được thực hiện trực tiếp tại Trung tâm hành chính công, 99,5% số hồ sơ được giải quyết trước và đúng hạn, cắt giảm 40% thời gian giải quyết so với quy định. Qua khảo sát bằng nhiều hình thức, trên 98% người dân và doanh nghiệp có ý kiến hài lòng về hành chính công của Quảng Ninh. Ghi nhận cách làm rất sáng tạo và hiệu quả, năm 2015, Thủ tướng Chính phủ đã đồng ý cho thí điểm thành lập Trung tâm Hành chính công Quảng Ninh trực thuộc UBND tỉnh - mô hình duy nhất trong cả nước.
Tiếp sau tạo dựng niềm tin, xây dựng chính quyền phục vụ, đi một bước cao hơn về “chất” tỉnh Quảng Ninh đưa ra chủ đề công tác năm 2014 là đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng, tinh giản bộ máy, biên chế và đồng hành cùng doanh nghiệp. Trong sự cồng kềnh, nhiều tầng nấc, hoạt động kém hiệu quả của bộ máy quản lý nhà nước ở tất cả các địa phương, bộ, ngành, lại là Quảng Ninh - tỉnh đầu tiên vận dụng chỉ đạo của Bộ Chính trị về đổi mới hệ thống chính trị bằng việc đổi mới phương thức lãnh đạo để Đảng đứng trong Nhà nước, hiện thân trong Nhà nước, lãnh đạo toàn diện hơn, sâu sắc hơn, nâng tầm hơn. Bộ máy sau bước rà soát, điều chỉnh đã phần nào tinh gọn hơn, vận hành trơn tru hơn và cam kết công khai, minh bạch, phục vụ, đồng hành với doanh nghiệp, nhà đầu tư để mảnh đất này thực sự là nơi hội tụ trí tuệ, lan toả lợi ích tiếp tục được Quảng Ninh bồi đắp từ thực hiện chủ đề công tác những năm tiếp theo. Đó là, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, xây dựng thương hiệu, tiếp tục hoàn thiện thể chế và nâng cao năng lực cạnh tranh (2015); nâng cao chất lượng quản trị và hành chính công, xây dựng thành phố du lịch Hạ Long (2016); tăng cường kỷ luật kỷ cương hành chính, xây dựng nếp sống văn hoá văn minh (2017).
Mỗi năm một chủ đề công tác cụ thể nhưng không phải là sự tách biệt mà là sự gắn kết, tiếp nối, bổ trợ nhau để tạo xung lực xây dựng một Quảng Ninh ngày càng giàu đẹp, văn minh.
Ngọc Lan
