Là một tỉnh có thế mạnh về du lịch, Quảng Ninh luôn là điểm đến hấp dẫn của nhiều du khách. Mỗi năm, tỉnh đón trung bình hơn 7 triệu lượt khách đến tham quan, du lịch. Để du khách có ấn tượng tốt đẹp về con người và vùng đất Quảng Ninh, những năm qua, cùng với việc đầu tư cải thiện hạ tầng phục vụ du lịch, việc đẩy mạnh văn minh thương mại cũng là một vấn đề luôn được địa phương quan tâm.
Thực tế cho thấy, để phát triển dịch vụ du lịch thì văn minh thương mại luôn đóng vai trò quan trọng. Chính thái độ phục vụ, cung cách giao tiếp thân thiện của người dân địa phương là điểm nhấn để du khách quay trở lại lần sau.
Đối với không ít khách du lịch, chợ truyền thống là điểm đến khá hấp dẫn mà họ không thể bỏ qua trong hành trình tham quan du lịch, khám phá vùng đất mới. Ở đó, du khách có thể tìm thấy nét văn hoá riêng của mỗi địa phương thông qua việc trao đổi, buôn bán hàng hoá. Thế nhưng hiện nay, vấn đề văn minh thương mại ở không ít khu chợ truyền thống vẫn còn nhiều điều đáng bàn. Việc cư xử thiếu văn hoá, tình trạng “chặt chém” du khách của một số người bán hàng vẫn tồn tại. Chẳng nói đâu xa, đã có thời, chợ Hạ Long I là nỗi ám ảnh của khá nhiều du khách. Chị Trần Thị Thương, một du khách đến từ Hải Dương chia sẻ: “Tôi vẫn nhớ, cách đây 2 năm, tôi đi du lịch Hạ Long, trong tour du lịch của chúng tôi có chương trình tham quan chợ Hạ Long I. Vừa bước chân vào chợ, mọi người ai cũng choáng ngợp, háo hức vì hàng hoá trong chợ được bày bán phong phú, đầy đủ các chủng loại. Tôi ghé chân vào một quầy hàng hỏi mua một chiếc áo. Sau khi chị bán hàng đưa tôi xem, cảm thấy không vừa ý, tôi không mua, định chuyển sang hàng khác thì bị chị bán hàng lôi kéo ngược trở lại, bắt tôi trả giá chiếc áo bằng được mới thôi (lý do là từ sáng đến giờ chưa ai mở hàng, mà lúc đó đã hơn 11 giờ). Không chỉ dừng ở đó, sau khi trả giá không mua, chị bán hàng còn buông ra những câu chửi rủa, miệt thị khiến tôi vô cùng tức giận. Từ lúc đó, bao nhiêu hình ảnh tốt đẹp về Hạ Long trong chuyến đi bay biến hết, thay vào đó là hình ảnh cô bán hàng chua ngoa và đanh đá ở chợ... Đến bây giờ, chỉ nghĩ đến điều đó thôi, tôi vẫn còn thấy hãi và tự hứa với mình là không bao giờ trở lại chợ Hạ Long I nữa...”.
Không chỉ ở chợ Hạ Long I mà ở một số khu chợ khác, thái độ cư xử thiếu văn hoá của số ít người bán hàng vẫn xảy ra, không chỉ với du khách, thậm chí cả với người dân địa phương. Có những trường hợp người mua hàng xem hàng không mua còn bị mắng xối xả. Chị Hường, một người dân ở TP Hạ Long chia sẻ, không biết bây giờ ở thời đại nào rồi mà thái độ của người bán hàng vẫn còn thiếu văn minh như vậy. Cách hành xử như vậy ảnh hưởng không nhỏ đến các hộ kinh doanh khác, quan trọng hơn là ảnh hưởng đến hình ảnh, thương hiệu của du lịch Hạ Long.
Theo Ban Quản lý chợ Hạ Long I, để tạo niềm tin cho khách hàng, nâng cao chất lượng phục vụ, thời gian qua Ban Quản lý chợ thường xuyên nhắc nhở các hộ tiểu thương trong chợ kinh doanh theo đúng quy định của pháp luật, bằng chất lượng, giá cả cạnh tranh, không làm ăn gian dối. Bản thân các tiểu thương của chợ đã có nhận thức đúng đắn hơn trong việc thực hiện văn minh thương mại, thay đổi phương thức bán hàng theo hướng văn minh hơn để làm hài lòng người tiêu dùng.
Đối với các địa phương, sở, ngành chức năng cũng tổ chức các lớp tập huấn về văn minh thương mại cho các hộ kinh doanh, cơ sở ăn uống, lưu trú du lịch trên địa bàn. Các vấn về văn minh thương mại và văn hoá doanh nghiệp; kỹ năng giao tiếp trong kinh doanh; các quy định của Nhà nước về ATTP; tâm lý và phong tục, tập quán của khách; kỹ năng bán hàng và chăm sóc khách hàng... là những nội dung được các giảng viên truyền đạt cho các học viên trong các buổi tập huấn. Qua đó, các chủ kinh doanh cũng nhận thức khá rõ vai trò của mình trong việc thực hiện văn minh thương mại. Chị Nguyễn Thị Huê, một chủ kinh doanh bán hàng ở phường Nam Khê, TP Uông Bí cho biết, việc thực hiện văn minh thương mại vì lợi ích cho chính tiểu thương. Nếu tiểu thương bán đúng giá, đảm bảo chất lượng hàng hoá, lịch sự, vui vẻ trong giao tiếp thì khách hàng sẽ còn nhớ mãi và quay lại ủng hộ chúng tôi...
Có thể nói, thời gian qua, cùng với việc nâng cao nhận thức cho các hộ kinh doanh, bên cạnh các chợ truyền thống, Quảng Ninh cũng kêu gọi các nhà đầu tư xây dựng và phát triển nhiều trung tâm thương mại, siêu thị lớn nhằm đáp ứng nhu cầu mua bán các loại thực phẩm, hàng hoá phục vụ người dân địa phương và du khách. Xây dựng văn minh thương mại góp phần không nhỏ trong việc thu hút du khách, nhất là trong bối cảnh cạnh tranh khốc liệt của kinh tế thị trường hiện nay.
Thu Nguyên
