Thời gian qua, tuổi trẻ toàn tỉnh đã có nhiều mô hình hoạt động hiệu quả, góp phần tích cực giúp các xã nghèo vùng sâu, xa phát triển kinh tế; giữ gìn vệ sinh môi trường... Một trong những mô hình đó là lò đốt rác thải sinh hoạt được thực hiện tại xã Quảng Long (Hải Hà). Mô hình đã cơ bản giải quyết tình trạng rác thải, ô nhiễm môi trường nông thôn, cải thiện ý thức người dân. Hiện mô hình đang được tích cực triển khai, nhân rộng tại các địa phương trong toàn tỉnh.
Sau khi tiến hành khảo sát thực tế, Đoàn Thanh niên Khối các cơ quan tỉnh và Đoàn Thanh niên Sở Tài nguyên và Môi trường (TN&MT) - đơn vị được giao chủ trì thực hiện mô hình đã quyết định xây dựng 8 lò đốt rác thải phục vụ cho các cơ quan, trường học và khu dân cư của 3 thôn (thôn 3, 5 và 6) của xã Quảng Long với diện tích từ 1-1,5m2/lò, quy mô sử dụng từ 15-20 hộ/lò.
Đồng chí Trần Thị Thu Hà, Bí thư Đoàn Thanh niên Sở TN&MT cho biết: “Khi thử nghiệm lò đốt rác đã cho thấy nhiều bất cập, bởi nguồn rác có lẫn cả rác hữu cơ (thuỷ tinh, chai lọ nhựa, vật liệu có thể tái sử dụng) và rác vô cơ... không thể hoặc không nên xử lý bằng lò đốt. ĐVTN đơn vị lại tích cực vào cuộc tìm tòi, hoàn thiện quy trình xử lý. Chúng tôi đã bổ sung thêm các hợp phần xử lý rác bằng các hố tự hoại có nắp đậy; phát thùng phân loại rác; tuyên truyền hướng dẫn bà con phân loại rác…”.
Để việc tuyên truyền đạt hiệu quả, Đoàn Thanh niên Sở TN&MT đã tiến hành biên soạn tài liệu hướng dẫn chi tiết về phân loại, thu gom và xử lý rác thải; thành lập đội tuyên truyền gồm 20 đoàn viên, phối hợp với Huyện Đoàn liên tục tổ chức tuyên truyền nâng cao ý thức cho bà con. Chỉ riêng từ tháng 3 đến tháng 10-2014, đơn vị đã tổ chức 3 đợt tuyên truyền; 10 lớp tập huấn; tặng 60 thùng rác có màu khác nhau để bà con tự phân loại rác thải; đổ 30 nắp hố tự hoại; tổ chức các cuộc thi, đa dạng hoá hình thức tuyên truyền để thu hút, khích lệ bà con…
Theo thống kê của xã, từ tháng 10-2014 đến nay mô hình đã xử lý được 10 tấn rác thải sinh hoạt; 3 tấn rác thải trường học, cơ quan. Tình trạng ngập ứ rác thải, ô nhiễm môi trường đã giảm đáng kể. Ông Lê Xuân Tìm, Trưởng thôn 6, xã Quảng Long cho biết: Nhờ mô hình này mà người dân đã biết cách phân loại, xử lý rác hiệu quả bằng chôn lấp hoặc cho vào lò đốt... thay vì xả rác thải bừa bãi, gây ô nhiễm môi trường như trước. Nhờ vậy, đường sá, cống rãnh cũng sạch sẽ, môi trường xung quanh được cải thiện đáng kể. Chúng tôi mong rằng sẽ có thêm mô hình lò đốt rác mới cho thôn”.
Trước những thành công trên, mô hình được Tỉnh Đoàn nghiệm thu, đánh giá cao; đồng thời quyết định nhân rộng ở các vùng nông thôn trong toàn tỉnh. Theo kế hoạch, toàn tỉnh sẽ thực hiện xây dựng 200 lò đốt rác thủ công năm 2015 tại địa bàn nông thôn, xã đảo, điểm trường học của các địa phương chưa có các dịch vụ công ích về vệ sinh môi trường. Vì vậy, những ngày đầu của Tháng Thanh niên năm 2015, một số đơn vị đã nhanh chóng bắt tay triển khai mô hình. Tiêu biểu như: Huyện Đoàn Đầm Hà khởi công xây dựng 2 lò đốt rác, Huyện Đoàn Tiên Yên xây dựng 1 lò, Huyện Đoàn Đông Triều xây dựng 2 lò… Đến nay, toàn tỉnh đã xây dựng được 40 lò đốt rác, dự kiến đến hết Chiến dịch Thanh niên tình nguyện hè năm 2015 (tháng 8-2015), sẽ hoàn thành 80% chỉ tiêu đề ra và đến ngày 15-10-2015 sẽ hoàn thành 100% chỉ tiêu đề ra.
Đồng chí Trần Tuấn Anh, Phó Ban Thanh niên nông thôn, Tỉnh Đoàn cho biết: Mô hình lò đốt rác được đánh giá cao, triển khai rộng khắp sẽ giúp giải quyết tình trạng rác thải nông thôn, ô nhiễm môi trường đồng thời nâng cao nhận thức, ý thức bảo vệ môi trường của người dân nông thôn. Hy vọng rằng, với sự hưởng ứng tích cực từ đoàn cơ sở, sự điều chỉnh bổ sung, cải tiến để phù hợp với từng địa phương, mô hình sẽ thành công, qua đó càng khẳng định giá trị công trình, đóng góp của tuổi trẻ.
Hà Phong