Đổi mới, nâng cao chất lượng thương lượng, ký kết và thực hiện thoả ước lao động tập thể (TƯLĐTT) giai đoạn 2013-2018 là một trong những chương trình trọng tâm mà LĐLĐ tỉnh đã đề ra trong nhiệm kỳ tới, nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động và vị thế của tổ chức Công đoàn tại doanh nghiệp (DN).
Xây dựng thoả ước có lợi hơn
Thời gian qua, thực hiện Nghị quyết số 01 của Đoàn Chủ tịch Tổng LĐLĐ Việt Nam khoá X về “Đổi mới, nâng cao chất lượng thương lượng, ký kết và thực hiện thoả ước lao động tập thể”, LĐLĐ tỉnh đã ban hành Quyết định số 256 về việc thành lập Tổ chuyên gia hỗ trợ CĐCS về TƯLĐTT; thực hiện 2 đề tài khoa học xã hội trong đó có đề tài “Giải pháp nâng cao chất lượng thương lượng, ký kết và thực hiện thoả ước lao động tập thể tại các doanh nghiệp trên địa bàn Quảng Ninh” (năm 2012). Trong quá trình tổ chức thực hiện, LĐLĐ tỉnh đã quan tâm chỉ đạo các cấp công đoàn thực hiện kế hoạch về “Đổi mới nâng cao chất lượng thương lượng, ký kết và thực hiện thoả ước lao động tập thể” gắn với thực hiện Chỉ thị số 22 của Ban Bí thư T.Ư Đảng về “Tăng cường công tác lãnh đạo, chỉ đạo việc xây dựng quan hệ lao động hài hoà, ổn định và tiến bộ trong doanh nghiệp”.
Năm 2012, LĐLĐ tỉnh đã kiện toàn Tổ chuyên gia hỗ trợ CĐCS thương lượng, xây dựng và ký kết TƯLĐTT; tập huấn cho 78 cán bộ công đoàn cấp trên cơ sở và CĐCS về TƯLĐTT; hỗ trợ cho CĐCS 1 triệu đồng/DN ký kết được TƯLĐTT; tỷ lệ các DN ký kết đạt 71,6%. Các đơn vị, ngành Xây dựng, GTVT, Công thương, LĐLĐ huyện Đông triều, LĐLĐ TP Hạ Long... có tỷ lệ DN ký kết và đăng ký TƯLĐTT cao. Theo khảo sát, có 25% bản TƯLĐTT do người sử dụng lao động chủ động đề xuất thương lượng và ký kết, 60% bản TƯLĐTT do CĐCS chủ động đề xuất; số còn lại là sự chủ động phối hợp của cả hai bên.
Hầu hết TƯLĐTT có những điều khoản có lợi hơn cho NLĐ so với quy định của luật, như: Mức lương tối thiểu, lương tháng thứ 13, tiền thưởng, nâng lương trước thời hạn; hỗ trợ tiền tàu xe nghỉ phép năm; ưu tiên tuyển dụng con em, nhất là những gia đình có hoàn cảnh khó khăn; hỗ trợ tiền học phí, kinh phí và tiền lương từ 50-100% cho đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ, chuyên môn; tặng quà, thăm hỏi những ngày kỷ niệm, tham quan, hiếu, hỷ; khen thưởng con CNVC-LĐ học giỏi; ăn công nghiệp; xây dựng quỹ tương trợ để trợ cấp các hoàn cảnh khó khăn, rủi ro, mua bảo hiểm thân thể... Một số DN còn hỗ trợ cho NLĐ nghỉ chế độ hưu trí, phụ nữ sinh con, trợ cấp CNLĐ nghỉ thôi việc; phụ cấp cho ATVLĐ; quy định số ngày nghỉ trong năm có hưởng lương cao hơn Bộ luật Lao động...
Đa số các DN cuối năm tiến hành rà soát, đánh giá kết quả, lấy ý kiến sửa đổi, bổ sung TƯLĐTT trình trước đại hội CNVC, hội nghị NLĐ. Nhiều DN tuỳ theo kết quả SXKD hàng năm đã thực hiện nhiều chính sách đối với NLĐ cao hơn quy định của TƯLĐTT.
Tuy nhiên, việc xây dựng và ký kết TƯLĐTT hiện mới chỉ được duy trì và có nền nếp tại các DNNN, DNNN sau cổ phần hoá. Còn nhiều DNNQD, DN có vốn đầu tư nước ngoài chưa thực sự quan tâm thực hiện quy định này. Còn 25% số DN ký kết TƯLĐTT nhưng không đăng ký, hoặc sửa đổi, bổ sung. Nhiều đơn vị, TƯLĐTT đã hết hạn, nhưng không tổ chức ký kết, đăng ký lại...
Nâng cao chất lượng thực hiện thoả ước
LĐLĐ tỉnh đã xây dựng chương trình đổi mới, nâng cao chất lượng thương lượng, ký kết và thực hiện TƯLĐTT giai đoạn 2013-2018, với các chỉ tiêu cụ thể: Trên 85% số CĐCS trong các DN tổ chức thương lượng, ký kết và thực hiện TƯLĐTT; 100% các CĐCS chủ động cùng người sử dụng lao động tổ chức đối thoại, nâng cao chất lượng đối thoại với NLĐ theo định kỳ, theo quy định pháp luật; 100% LĐLĐ các huyện, thị xã, thành phố, công đoàn ngành thành lập tổ, nhóm chuyên gia hỗ trợ đối thoại, xây dựng thương lượng về TƯLĐTT giúp CĐCS ký kết và thực hiện.
LĐLĐ tỉnh yêu cầu các cấp công đoàn thực hiện tốt các nội dung: Tuyên truyền phổ biến pháp luật lao động; Luật Công đoàn; các văn bản hướng dẫn liên quan đến NLĐ và người sử dụng lao động về xây mới hoặc sửa đổi bổ sung TƯLĐTT tại DN; tập huấn kỹ năng, phương pháp thương lượng, ký kết, thực hiện thoả ước cho cán bộ công đoàn các cấp; thành lập BCĐ chương trình “Đổi mới, nâng cao chất lượng thương lượng, ký kết và thực hiện TƯLĐTT giai đoạn 2013-2018” cấp tỉnh và phân công nhiệm vụ cho các thành viên; thành lập tổ tư vấn pháp luật hỗ trợ CĐCS thương lượng, ký kết thoả ước; công đoàn các cấp xây dựng kế hoạch thực hiện. Đồng thời, giao chỉ tiêu và hỗ trợ kinh phí xây dựng mới TƯLĐTT; yêu cầu tổ chức đối thoại tại nơi làm việc giữa tập thể NLĐ với chủ sử dụng lao động, giữa NLĐ với BCH CĐCS... làm tiền đề cho việc thương lượng, ký kết, thực hiện thoả ước... Việc nâng cao chất lượng, thực hiện có hiệu quả bản TƯLĐTT góp phần đảm bảo quyền lợi cho NLĐ, xây dựng mối quan hệ hài hoà trong DN.
Thanh Hằng
