Quảng Tân là xã duy nhất ở huyện Đầm Hà đăng ký hoàn thành xây dựng nông thôn mới vào năm 2014, còn các xã khác đều muộn hơn. Hiện nay, Quảng Tân đã hoàn thành được 11/19 tiêu chí; trong đó có tiêu chí hộ nghèo. Không chỉ lo cho các hộ dân thoát nghèo, Quảng Tân còn tìm biện pháp cho họ thoát nghèo bền vững.
Hiện nay trên địa bàn xã có một số hộ trồng cây trái mùa như ổi, nhãn, cam. Những mô hình này được xã tạo điều kiện và khuyến khích phát triển, khi đạt hiệu quả sẽ được tuyên truyền rồi nhân rộng. Quảng Tân có quỹ đất rộng rất thích hợp mô hình trồng cây ăn quả, hơn nữa các mô hình này đầu tư vốn ban đầu không nhiều, lại thu hoạch được nhiều năm nên áp dụng được cả với những hộ nghèo. Anh Nguyễn Văn Tám, thôn Tân Thanh có khoảng 500m2 cam V2. Anh Tám cho hay: “Đây là giống cam chín muộn, cam chín trái mùa cũng là ưu thế để thu hút các lái buôn vào xã mua hàng, vì vụ mùa họ mua đâu cũng được. Nếu được chăm sóc tốt cam sẽ cho năng suất từ 8-15 tấn/ha/năm, đem lại nguồn thu không nhỏ cho người trồng cam, trong khi việc đầu tư cả cây giống lẫn phân bón ban đầu chỉ khoảng 70 triệu/ha, những năm sau đầu tư ít hơn. Bây giờ tôi mới trồng thử nghiệm nên chưa nói được nhiều, vì cũng chưa biết kết quả thế nào”.
Anh Nguyễn Minh Thuỷ, thôn Tân Hợp, nổi tiếng toàn xã về trồng ổi vụ chiêm, trong khi bình thường các hộ trồng ổi lại mong chờ ổi vụ mùa vì khi đó ổi ra quả nhiều hơn, và to hơn. Anh Thuỷ lại có cách làm khác, vào vụ ổi mùa, anh đốn cành ngắt quả, anh cho hay: “Ổi vụ chiêm quả nhỏ và ít hơn vụ mùa do cây bị bại vì đã dồn hết “sức” vào nuôi quả, nếu vụ mùa ta kìm không cho cây ra quả thì sẽ có kết quả tốt vào vụ chiêm”. Cũng từ cách làm khác này mà anh Thuỷ nổi tiếng xã Quảng Tân về trồng ổi. Anh có một khu đồi rộng khoảng 3ha trồng hơn 4.000 cây ổi. Năm 2011, ổi vườn nhà anh Thuỷ bói quả năm đầu, nhưng đã cho thu hoạch khoảng 15 tấn quả, trong khi giá ổi bán tại vườn đã từ 13.000 đến 18.000 đồng/kg. Tuy là ổi vụ chiêm nhưng quả ổi to, có quả nặng 1kg, có cây cho thu hoạch khoảng 40kg ổi. Mùa thu hoạch ổi, anh Thuỷ phải thuê 4 nhân công thu hái quả, làm cỏ và chăm sóc ổi với thu nhập khoảng 2-3 triệu đồng/ người/tháng”. Anh Thuỷ cho biết: “Vụ ổi mùa, ổi ở khắp nơi đem về Đầm Hà giá rất rẻ, có khi chỉ 3.000 đồng/kg, thu hoạch ổi lúc này không đủ trả lương cho người làm thì tốt nhất lúc đó ta cho cây nghỉ ngơi. Còn ổi chiêm thì vô tư đi chỉ sợ không có mà bán”.
Anh Phạm Khắc Nghiệp, thôn Tân Thanh thì chú trọng vào việc phát triển giống nhãn chín muộn hay còn gọi là nhãn trái mùa. Anh Nghiệp là người quê gốc Hải Dương. Năm 1980, anh Nghiệp cùng gia đình ra Đầm Hà phát triển kinh tế. Gia đình anh lại nhận được khu đất xa trung tâm xã, cho đến nay khu vực này vẫn chưa được cứng hoá đường giao thông liên thôn (do các hộ dân ở thưa thớt rất khó huy động góp tiền làm đường theo phương thức xã hội hoá). Khi gia đình anh Nghiệp tới đây, khu vực này chỉ có rừng cây rậm rạp, anh Nghiệp nghĩ: “Ở cái nơi xa xôi hẻo lánh này chỉ có phát triển trang trại là hợp lý nhất, nhưng giao thông khó khăn làm sao thu hút được các lái buôn vào đây, nếu chọn giải pháp bán rẻ thì nhiều sản phẩm cầm chắc cái lỗ. Vậy thì ta phải có cách làm khác”. Nhiều đêm trằn trọc suy nghĩ cuối cùng anh Nghiệp chọn ra giải pháp trồng nhãn chín muộn. Thế là anh “khăn gói quả mướp” trở về quê Hải Dương học cách làm qua các mối quen biết. Năm 2008, anh trồng 250 gốc giống nhãn lồng Hải Dương. Sau 3 năm miệt mài chăm sóc, mùa nhãn đầu tiên bói quả anh Nghiệp đã thu hoạch được 2 tấn quả cho thu nhập vài chục triệu đồng/vụ. Các cây nhãn trong vườn nhà anh chỉ cao tầm hơn 2-3 mét mà đã cho quả xum xuê, đứng dưới đất cũng có thể thu hoạch được nhãn.
Hiện nay Quảng Tân đã khảo sát và lập xong kế hoạch để phát triển 5ha nhà lưới để trồng rau sạch. Theo các lãnh đạo xã, việc phát triển mô hình này, rau sẽ thích hợp trong mọi thời tiết. Đây cũng là hướng để thu hút các đầu mối tiêu thụ rau đến Quảng Tân, kết hợp với hoa quả trái mùa, xã sẽ là địa chỉ rau, củ, quả cho huyện và các địa phương khác.
Công Thành
