Nạn cân “điêu” ở các chợ, đặc biệt là những chợ tạm, chợ sớm, gánh hàng rong... trên địa bàn tỉnh đã trở thành chuyện hàng ngày và nỗi ám ảnh của người tiêu dùng. Tuy nhiên, việc chấn chỉnh vấn nạn này dường như vẫn đang bị buông lỏng.
Theo quy định tại Thông tư số 23/2013/TT-BKHCN ngày 26-9-2013 của Bộ Khoa học và Công nghệ, đối với phương tiện đo nhóm 2, thì cân đồng hồ lò xo, cân bàn là loại phương tiện đo bắt buộc phải kiểm định và có chu kỳ kiểm định là 1 năm. Như vậy, để đảm bảo tính pháp lý và độ chính xác của các loại cân này, các hộ kinh doanh, buôn bán hàng hoá cần thực hiện kiểm định định kỳ theo đúng quy định của pháp luật. Tuy nhiên, điều đáng nói là quy định này dường như vẫn chưa được áp dụng nhiều trên thực tế mặc dù tình trạng cân điêu, gian lận đang có chiều hướng gia tăng và “hoành hành” ở nhiều nơi. Chị Nguyễn Thị Vân, tổ 3, khu 2, phường Hồng Hà, TP Hạ Long bức xúc: “Hôm qua, hai vợ chồng tôi mua 3kg cam ở chợ Hạ Long II, người bán hàng còn khẳng định đi khẳng định lại là cân chuẩn nhất chợ. Về đến nhà, tôi cân kiểm tra lại thì trọng lượng thực chỉ còn 1,7kg. Nhưng hàng đã mang về nhà rồi thì còn kiện cáo gì nữa”. Cũng giống như chị Vân, nhiều người biết là bị cân không chính xác nhưng ngại kiện cáo nên khiến vấn nạn này ngày càng gia tăng. Được biết, để đối phó với tình trạng cân “điêu”, Ban quản lý các chợ trên địa bàn tỉnh cũng đều có đặt 1 hoặc 2 cân đối chứng cố định tại một điểm, để khách hàng kiểm tra trọng lượng của hàng hoá. Tuy nhiên, do số lượng ít, nhiều người không biết hoặc khu vực để cân đối chứng lại xa nên những chiếc cân đối chứng này đã không phát huy được hiệu quả như kỳ vọng ban đầu.
Trao đổi với chúng tôi, ông Hoàng Đạo Mơ, Đội trưởng Đội QLTT số 5 (TP Hạ Long) cho biết: Nhằm tăng cường việc thực thi chấp hành các quy định của Nhà nước trong lĩnh vực đo lường, đồng thời ngăn chặn các hành vi gian lận về đo lường trong thương mại, trong tháng 1-2014, Đoàn kiểm tra liên ngành của tỉnh đã tiến hành kiểm định cân thông dụng (cân đồng hồ lò xo, cân bàn) của 195 hộ kinh doanh, điểm buôn bán hàng hoá trên địa bàn TP Hạ Long. Qua kiểm tra đã phát hiện được 7 trường hợp gian lận tại khu vực chợ cá sớm ở phường Bạch Đằng. Mức gian lận phổ biến là từ 10-30% khối lượng thực tế. Đoàn cũng đã tiến hành xử phạt với tổng số tiền gần 3 triệu đồng. Cũng theo ông Nguyễn Tiến Quyết, Chi cục trưởng Chi cục Tiêu chuẩn - Đo lường - Chất lượng Quảng Ninh, qua nhiều đợt kiểm tra cho thấy, gần như 100% các chợ buôn bán hải sản tự phát họp vào buổi sáng sớm là có hiện tượng gian lận về trọng lượng hàng hoá. Do hàng hoá được bán với giá rẻ hơn trong chợ truyền thống, người mua buổi sáng lại đông, tâm lý ai cũng muốn mua nhanh, thường ít để ý đến việc kiểm tra trọng lượng hàng hoá nên đa phần các tiểu thương đều cố tình trục lợi từ việc gian lận này. Ngoài ra, theo kinh nghiệm của nhiều người tiêu dùng cho biết, hiện nay, những mặt hàng có nguy cơ bị cân điêu nhiều nhất là gia cầm, thuỷ sản... vì hầu hết mọi người đều ngại mang về nhà làm mà thường yêu cầu người bán sơ chế tại chỗ nên khả năng bị làm điêu càng cao.
Có thể thấy, chuyện cân “điêu” dường như vẫn đang trở thành một trong những chiêu gian lận phổ biến và khó có hồi kết ở các chợ. Thiết nghĩ, các cơ quan chức năng cần tích cực vào cuộc để đẩy lùi nạn “cân điêu”, ngăn chặn và xử lý kịp thời những hành vi cố tình dùng thủ đoạn gian dối để thu lợi, làm mất niềm tin của người tiêu dùng. Mặt khác, Ban Quản lý các chợ cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền, kiểm tra, giám sát, nhắc nhở các hộ kinh doanh, điểm buôn bán trong chợ và xung quanh chợ trong việc thực hiện kiểm định phương tiện đo đang sử dụng.
Hoàng Nga
