Khu tái định cư thôn Bản Sen (xã Bản Sen, huyện Vân Đồn) được xây dựng trên diện tích 2,1ha tại thôn Nà Sắn, cách thôn Bản Sen cũ khoảng 8km. Nguyên nhân do trận mưa lũ diễn ra vào tháng 8/2015 đã nhấn chìm 27 nóc nhà của bà con nơi đây. Để ổn định đời sống người dân, từ tháng 6/2016, huyện Vân Đồn đã xây dựng khu tái định cư thôn Bản Sen.
Bà con được cấp trung bình 300m2 đất/hộ và đầu tư miễn phí điện, nước... Cuộc sống nơi ở mới có nhiều thuận lợi, sóng điện thoại tốt hơn, gần trung tâm xã nên trẻ em đến trường gần hơn, việc đi lại giữa đảo với đất liền cũng thuận lợi vì bến tàu cách khu tái định cư không xa. Thế nhưng, điều bà con lo lắng đó là làm gì để sinh sống. Người dân thôn Bản Sen vốn có nghề truyền thống trồng cam, thế nhưng đất ở nơi tái định cư chỉ đủ để xây nhà và công trình phụ trợ. Còn đất ở nơi cũ tuy vẫn có thể sản xuất nhưng đã bị nhiễm mặn, không trồng được cam nữa, lại cách xa nơi ở mới.
Khó chồng khó, thế nhưng vừa qua, tôi có dịp trở lại thôn Bản Sen, nhận thấy đời sống bà con đã ổn định hơn nhiều so với ngày đầu. Đồng chí Lê Hồng Phương, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã, cho hay: “Theo lộ trình thì hết năm 2018, thôn Bản Sen sẽ ra khỏi diện đặc biệt khó khăn. Thế nhưng, hiện các chỉ tiêu coi như đã đạt”. Về cơ sở hạ tầng dân sinh nơi đây đã được nhà nước đầu tư nên quan trọng nhất là việc phát triển kinh tế, tạo thu nhập. Thống kê vào đầu năm 2017, toàn thôn có 10 hộ nghèo, thế nhưng nay chỉ còn 6 hộ. Anh Nguyễn Văn Thoại, là người dân của thôn trước đây trồng gần 1.500 cây cam, nhưng trận lụt lịch sử đã khiến anh gần như trắng tay. Nước ngập làm hỏng gần hết số cam, chỉ còn 300 gốc. Nhưng nhờ có kinh nghiệm trồng cam từ lâu năm nên anh vẫn khắc phục chăm sóc số cam còn lại, năm nay anh cũng thu được hơn 2 tấn cam. Sản phẩm cam của anh có đến đâu thương lái đến mua hết đến đấy, nên mỗi năm anh cũng kiếm được vài chục triệu đồng tiền bán cam.
Anh Thoại có người em làm nghề nuôi tu hài trên bãi, thấy anh mình lâm vào cảnh khó khăn nên đã bớt diện tích bãi nuôi của mình khoảng 200m2 cho anh Thoại nuôi 1.500 lồng tu hài. Đây là nguồn thu đáng kể giúp gia đình anh Thoại ổn định cuộc sống. Anh Thoại bảo: “May mà người dân trên đảo đều có truyền thống giúp đỡ nhau, nếu không chúng tôi biết làm gì để có thu nhập. Tất cả các hộ ở khu tái định cư đều chưa được giao diện tích rừng, biển để nuôi trồng, vì các diện tích này trước đó đã được giao cho các hộ khác, hiện vẫn còn giá trị pháp lý. Thế nhưng, nhờ biết tương trợ lẫn nhau mà bà con tạm ổn định cuộc sống ban đầu”.
Bà Phạm Thị Tình, 82 tuổi, không còn khả năng lao động nên cho đến đầu năm 2017, bà Tình vẫn còn là hộ nghèo, nay con trai đón bà về ở, nhập chung hộ khẩu để xóa nghèo cho mẹ. Anh Phạm Văn Đài, con trai bà Tình tuy công việc làm thuê không ổn định, nhưng anh cũng muốn thể hiện trách nhiệm phụng dưỡng mẹ, không muốn mẹ phải mang danh hộ nghèo. Hay như anh Phạm Văn Cẩn, trước đây anh làm nghề thợ lặn hải sản, khi có tuổi không chịu được áp lực công việc, anh bị ốm đau thường xuyên, nay được anh em cho nhờ bãi nuôi tu hài nên anh có thu nhập tạm ổn. Còn nhiều hộ khác nữa cũng đã và đang nỗ lực vươn lên từ việc trồng cam trên diện tích cũ, làm thuê và được sự giúp đỡ của họ hàng, bạn bè để có cơ hội tăng thêm thu nhập...
Như vậy, để đưa thôn Bản Sen ra khỏi diện đặc biệt khó khăn, ngoài sự hỗ trợ của nhà nước, người dân cũng đã vào cuộc tích cực. Đồng chí Phạm Thị Mão, Bí thư Chi bộ kiêm Trưởng thôn Bản Sen, cho biết: “Tuy bà con ở thôn đã được anh em, bạn bè giúp đỡ ổn định cuộc sống, thế nhưng sự nương nhờ cũng không thể lâu dài được. Để bà con có điều kiện vươn lên thì bà con rất mong sớm được nhà nước giao đất, giao bãi biển để họ tăng gia sản xuất, thoát nghèo bền vững".
Công Thành
