Nghiên cứu của các nhà khoa học Trung Quốc mới đăng trên tạp chí Science Advances cho thấy biến đổi khí hậu đang làm giảm lượng oxy trong các dòng sông trên toàn cầu, đe dọa hệ sinh thái thủy sinh và nguồn nước cho con người.
Các nhà nghiên cứu Trung Quốc đã sử dụng dữ liệu vệ tinh và trí tuệ nhân tạo để theo dõi hơn 21.000 con sông trên thế giới từ năm 1985. Kết quả cho thấy lượng oxy trong nước sông đã giảm trung bình 2,1% trong gần bốn thập kỷ qua. Nếu xu hướng hiện nay tiếp diễn, nhiều con sông ở miền Đông nước Mỹ, Ấn Độ và khu vực nhiệt đới có thể mất thêm khoảng 4-5% lượng oxy vào cuối thế kỷ này, đủ để gây ra các “vùng chết”, nơi cá và sinh vật thủy sinh khó tồn tại.
Theo nghiên cứu, nước ấm giữ oxy kém hơn, do vậy hiện tượng nóng lên toàn cầu do con người gây ra khiến oxy thoát vào khí quyển nhiều hơn. Tình trạng thiếu oxy kéo dài có thể dẫn tới suy giảm đa dạng sinh học, chất lượng nước xuống cấp và hiện tượng cá chết hàng loạt.
Các nhà khoa học cảnh báo nguy cơ xuất hiện thêm nhiều “vùng chết” tương tự tại Vịnh Mexico, vịnh Chesapeake hay hồ Erie. Một số dòng sông hiện đã ở ngưỡng nhạy cảm, chỉ cần thay đổi nhỏ về nhiệt độ cũng có thể khiến lượng oxy giảm mạnh.
Bên cạnh nhiệt độ nước gia tăng, tình trạng suy giảm oxy còn xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác như ô nhiễm dinh dưỡng từ phân bón, nước thải đô thị, hoạt động xây đập và thay đổi dòng chảy. Tuy nhiên, nghiên cứu cho biết khoảng 63% tình trạng mất oxy bắt nguồn từ hiện tượng nước ấm lên do biến đổi khí hậu.
