Thời gian qua, các trường ngoài công lập trên địa bàn thành phố đã đạt nhiều kết quả tích cực trong dạy và học, giảm tải áp lực cho các trường công lập, hoàn thiện cơ sở hạ tầng giáo dục. Mặc dù vậy, các trường ngoài công lập đang gặp rất nhiều khó khăn trong hoạt động, nhất là công tác tuyển sinh.
Trên địa bàn thành phố hiện có 3 trường ngoài công lập (2 trường THPT, 1 trường tiểu học). Thành phố còn có 3 trường mầm non đang trong quá trình thành lập. Nhìn chung, cơ sở vật chất trường ngoài công lập được đầu tư đồng bộ, chất lượng giáo dục được nâng cao, đáp ứng nhu cầu học tập cho con em nhân dân trên địa bàn. Năm 2009, Tiểu học Lễ Văn là trường ngoài công lập bậc tiểu học đầu tiên trên địa bàn thành phố được đưa vào hoạt động, tổng mức đầu tư 40 tỷ đồng. Năm học 2012-2013, Trường được công nhận là trường đạt chuẩn quốc gia. Nhiều năm liền, Trường nằm trong tốp đầu về chất lượng đào tạo khối tiểu học trên địa bàn thành phố. Thế nhưng, từ năm học 2014-2015 đến nay, số lượng tuyển sinh của nhà trường liên tục giảm: Năm học 2014-2015 tuyển được 485 học sinh; đến năm học này chỉ tuyển được 358 học sinh. Trong khi đó, kinh phí hoạt động của nhà trường phụ thuộc vào học phí của học sinh. Những khó khăn này đã khiến cho nhà trường đang tiến hành các bước giải thể trong năm học này. Trao đổi với chúng tôi, ông Nguyễn Mạnh Hải, Chủ tịch HĐQT Trường Tiểu học Lễ Văn, cho biết: Trong khi các trường công lập khu vực xung quanh đang trong tình trạng quá tải thì nhiều năm qua nhà trường lại thiếu học sinh. Nguyên nhân của tình trạng là do tâm lý phụ huynh vẫn muốn cho con em học ở trường công lập vì học phí thấp, hưởng nhiều chính sách ưu đãi, đầu tư thường xuyên về thiết bị dạy và học. Thêm vào đó, sự sụt giảm của nền kinh tế, nhất là ngành Than đã tác động mạnh mẽ tới thu nhập của người dân trên địa bàn. Trường đã nhiều lần đề nghị có chính sách hỗ trợ đối với các trường ngoài công lập, như học phí, lương, bảo hiểm...; song đến nay chưa được giải quyết. Khó khăn chồng khó khăn. Vì thế, Trường đã tiến hành các bước giải thể...
Với gần 20 năm xây dựng và phát triển, Trường THPT Lương Thế Vinh đã khẳng định thương hiệu về chất lượng giáo dục. Tuy nhiên, tương tự Trường Tiểu học Lễ Văn, Trường THPT Lương Thế Vinh cũng gặp nhiều khó khăn trong công tác tuyển sinh hằng năm. Nguyên nhân có thể kể ra: Ngành Than gặp khó khăn; đợt mưa lụt lịch sử năm 2015; Công ty TNHH Everbest Việt Nam chấm dứt hoạt động..., khiến thu nhập nhân dân trên địa bàn giảm sút; một số con em theo gia đình di cư; tâm lý phụ huynh muốn cho con em học ở trường công lập. Trong khi đó, mức học phí giữa học sinh các trường công lập và ngoài công lập khoảng cách tương đối lớn. Đây là những nguyên nhân chính tác động đến công tác tuyển sinh của nhà trường. Nếu như các năm học nhà trường luôn vượt chỉ tiêu tuyển sinh, đỉnh điểm là năm học 2012-2013 có 700 học sinh lớp 10, thì hai năm gần đây Trường luôn thiếu học sinh. Năm học này, nhà trường chỉ nhận được 473/520 hồ sơ nhập học. Trường ngoài công lập lại chưa được thụ hưởng các chính sách hỗ trợ nhằm khuyến khích đầu tư cơ sở giáo dục ngoài công lập. Điều này khiến nhà trường gặp nhiều khó khăn trong việc trang trải các chi phí trong quá trình hoạt động. Việc tuyển sinh không đạt kế hoạch đã khiến nhà trường cắt giảm số lượng giờ dạy của 10 giáo viên. Việc thiếu hụt học sinh đã ảnh hưởng đến tài chính của nhà trường. Tình trạng này kéo dài sẽ ảnh hưởng phần nào đến chất lượng dạy và học, đời sống của cán bộ, giáo viên, cơ sở vật chất của nhà trường.
Để khuyến khích các trường ngoài công lập phát triển, thu hút các nguồn lực đầu tư, thực hiện hiệu quả chủ trương xã hội giáo dục, rất cần có các chính sách hỗ trợ kịp thời cùng với sự vào cuộc tích cực của các cấp, ngành và địa phương.
Quỳnh Hoa