Cái Chiên là xã đảo duy nhất và cũng là một trong những xã nghèo của huyện Hải Hà, nằm cách đất liền khoảng 20km. Giao thông ở đây khó khăn cả đường thuỷ lẫn đường bộ. Còn cuộc sống của bà con chủ yếu là tự cung, tự cấp...
Nhưng từ khi chương trình xây dựng nông thôn mới được đưa vào, Cái Chiên đã thay đổi hẳn. Đến nay Cái Chiên đã đạt 10/19 tiêu chí theo Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới; trong đó, có tiêu chí tưởng như rất nan giải với Cái Chiên thì đã được hoàn thành dứt điểm như giảm tỷ lệ hộ nghèo (hiện chỉ còn 4,2% hộ nghèo). Ông Phạm Thái Phi, Bí thư Đảng uỷ xã cho biết: “Đó là nhờ Cái Chiên đã biết phát huy và khai thác hiệu quả những lợi thế mà thiên nhiên ban tặng”.
Quả thực, với hơn 269km2 bãi triều và mặt nước, cả xã đã có 90% hộ dân làm nghề nuôi trồng, đánh bắt thuỷ hải sản. Mỗi khi có sản phẩm, các thương lái đến tận xã thu mua. Ngoài ra, Cái Chiên còn có nhiều hồ nước ngọt như: Hồ Vạn Cả (thôn Vạn Cả) với dung tích khoảng 36.000m3 và hồ Khe Đình (thôn Đầu Rồng) dung tích khoảng 18.000m3 nước. Nếu như trước đây, tiềm năng về nguồn nước ngọt này chưa được khai thác triệt để thì nay đã được phát huy nhờ được đầu tư một số công trình đập, hồ chứa nước. Đặc biệt, Cái Chiên còn có bãi biển dài khoảng 2km với dải cát trắng mịn, đẹp không kém những bãi tắm nổi tiếng như: Minh Châu, Quan Lạn (Vân Đồn). Bà con trong xã coi đây là “của chìm” do cha ông để lại để làm giàu cho con cháu mai sau khi du lịch được đưa vào đây. Vì thế mà từ năm 1998, UBND xã đã vận động bà con trồng phi lao chắn cát trên diện tích khoảng 2ha ở khu vực bãi biển chính. Đến nay, phi lao đã cao lớn giống như tấm lá chắn xanh ôm lấy bãi biển. Cán bộ xã còn mở nhiều đợt tuyên truyền, vận động nhân dân không nên vì lý do nghèo mà khai thác cát trái phép huỷ hoại môi trường để tập trung phát triển du lịch, mang lại nguồn lợi kinh tế bền vững cho con cháu muôn đời sau.
Cũng nhờ làm tốt công tác tuyên truyền mà bà con ở đây đã khai thác bãi triều theo hướng bền vững chứ không theo kiểu huỷ diệt (dùng kích điện, lưới săm v.v..). Thêm nữa, khi môi trường được đảm bảo còn giúp 6 hộ trong xã nuôi tôm vằn được “thắng lớn” với nguồn thu hàng trăm triệu đồng/hộ/vụ. Anh Ngô Văn Yên, thôn Đầu Rồng, người đầu tiên trong xã triển khai mô hình nuôi tôm hùm, cho biết: “Tôm hùm là loài không dễ nuôi, nếu gặp môi trường nước không tốt là tôm chết, người nuôi tôm có thể mất trắng”. Anh Yên nuôi thử nghiệm tôm hùm từ tháng 6-2011. Qua 2 vụ thu hoạch, số tôm nuôi sống khoảng 70% và đạt trọng lượng từ 0,6-0,8kg/con khi thu hoạch. Với giá xuất tại đầm hiện tại đã là 2 triệu đồng/kg, anh đã thu được vài trăm triệu đồng/năm. Hiện nay, anh Yên đã mở rộng mô hình và mở trang trại tổng hợp trên biển gồm: Nuôi tôm, ốc hương, cá lồng bè hứa hẹn nhiều thắng lợi cho vụ thu hoạch tới.
Đồng chí Phạm Thái Phi, Bí thư Đảng uỷ xã nhấn mạnh: “Cái Chiên không có lý do gì để cứ mãi mang tiếng là xã nghèo trong khi được thiên nhiên ban tặng cho biết bao thuận lợi. Cần phát huy hết mọi thuận lợi khi có điều kiện, ngay khi nông thôn mới được đưa vào xã, Cái Chiên đã nhanh chóng nắm bắt được cơ hội này và đã thành công. Ngoài việc chúng tôi vận động khuyến khích người dân phát huy tốt các điều kiện tự nhiên của xã. Điều quan trọng nhất là còn vận động người dân việc khai thác phải đi đôi với bảo vệ môi trường, có như thế thì “báu vật” thiên nhiên ban cho chúng ta mới mang tính bền vững được”.
Công Thành
