 Bước vào mùa hè với nhu cầu vui chơi, trải nghiệm của trẻ em ngày càng tăng, nguy cơ đuối nước và tai nạn thương tích vẫn tiềm ẩn tại nhiều khu vực từ biển đảo, bãi tắm du lịch, sông suối, ao hồ dân sinh. Để phòng chống hiệu quả, các địa phương, cơ quan chức năng đã có nhiều giải pháp thiết thực. Phóng viên Báo và Phát thanh, Truyền hình Quảng Ninh đã có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Thanh Tùng, Phó Giám đốc Sở VH-TT&DL về những nguy cơ đáng lưu ý, giải pháp tăng cường kỹ năng an toàn nước tại cơ sở, cũng như các biện pháp đảm bảo an toàn cho trẻ em trong dịp hè 2026. |
- Quảng Ninh là địa phương có nhiều sông suối, hồ đập, bờ biển, bãi tắm du lịch, ông có nhận định gì về những nguy cơ đuối nước, tai nạn thương tích đối với trẻ em trong các dịp hè?
+ Mỗi dịp hè, công tác phòng chống đuối nước, tai nạn thương tích trẻ em luôn được xã hội quan tâm đặc biệt. Quảng Ninh có địa hình đa dạng với nhiều vùng biển, sông suối, hồ đập, trong khi nhu cầu vui chơi, trải nghiệm của trẻ em ngày càng tăng, do vậy nguy cơ tai nạn đuối nước luôn tiềm ẩn.
Đáng chú ý, nhiều vụ việc hiện nay xảy ra tại ao hồ dân sinh, khu vực vui chơi tự phát, thiếu điều kiện cảnh báo và giám sát an toàn, chứ không phải ở những bãi tắm lớn có lực lượng cứu hộ. Dịp nghỉ hè, nhiều trẻ em tham gia tắm biển, tắm suối, vui chơi ngoài trời, nhưng thiếu sự giám sát của người lớn, hoặc còn hạn chế về kỹ năng xử lý tình huống trong môi trường nước.
Ngoài tai nạn đuối nước, mùa hè cũng dễ phát sinh các tai nạn thương tích liên quan tới vui chơi, vận động ngoài trời. Vì vậy, nâng cao nhận thức, kỹ năng phòng tránh và xây dựng môi trường sinh hoạt an toàn cho trẻ em là yêu cầu rất quan trọng hiện nay.
- Theo ông, đâu là những nguyên nhân phổ biến dẫn tới các vụ đuối nước, tai nạn thương tích trẻ em hiện nay?
+ Nguyên nhân phổ biến hiện nay dẫn tới các vụ đuối nước, tai nạn thương tích trẻ em là trẻ thiếu kỹ năng an toàn trong môi trường nước, cùng với đó là sự chủ quan của người lớn và hạn chế trong việc giám sát trẻ. Không ít phụ huynh cho rằng trẻ biết bơi là đã an toàn, trong khi thực tế nhiều trường hợp biết bơi, nhưng thiếu kỹ năng xử lý tình huống, kỹ năng tự cứu, hoặc phản ứng khi gặp sự cố, nên vẫn xảy ra tai nạn đáng tiếc. Một số trẻ còn tự ý rủ nhau đi tắm biển, tắm ao hồ, sông suối tại khu vực không đảm bảo an toàn.
Điều đáng lo nữa là kỹ năng sơ cấp cứu, cứu hộ ban đầu trong cộng đồng còn hạn chế. Khi xảy ra sự cố, nếu người xung quanh không có kiến thức và kỹ năng phù hợp thì rất khó xử lý kịp thời. Có thể thấy, biết bơi thôi chưa đủ, mà quan trọng hơn là phải có kỹ năng an toàn và ý thức tự bảo vệ bản thân trong môi trường nước.
- Xin ông cho biết về việc triển khai các chương trình tập huấn bơi, cứu đuối, phòng chống tai nạn thương tích của ngành VH-TT&DL Quảng Ninh trong dịp hè 2026?
+ Năm nay, Sở VH-TT&DL triển khai chương trình tập huấn bơi, bơi cứu đuối từ cuối tháng 5 đến hết tháng 6 tại nhiều địa bàn từ miền núi, vùng sâu, vùng xa, đến các khu vực biển đảo, du lịch như đặc khu Cô Tô, đặc khu Vân Đồn, phường Móng Cái 1, xã Bình Liêu, xã Ba Chẽ, xã Tiên Yên…
Điểm mới của chương trình là không chỉ tập trung vào dạy bơi, mà còn hướng tới xây dựng mạng lưới kỹ năng an toàn ngay tại cơ sở. Đối tượng tham gia được mở rộng gồm cán bộ xã, phường, đặc khu, giáo viên, lực lượng cứu hộ, nhân viên tại các bãi tắm, cơ sở du lịch, thuyền viên và cộng đồng dân cư.
Thông qua tập huấn, chúng tôi mong muốn nâng cao năng lực phòng chống đuối nước ngay từ cơ sở, giúp lực lượng tại chỗ có thêm kỹ năng tuyên truyền, hướng dẫn và xử lý ban đầu khi có tình huống xảy ra; từng bước lan tỏa kỹ năng an toàn nước trong cộng đồng.
- Vì sao việc trang bị kỹ năng sinh tồn và kỹ năng tự bảo vệ trong môi trường nước lại đặc biệt quan trọng, thưa ông?
+ Hiện nay, phòng chống đuối nước không chỉ dừng ở việc dạy trẻ biết bơi, mà quan trọng hơn là phải trang bị kỹ năng an toàn và kỹ năng sinh tồn trong môi trường nước. Thực tế có những trường hợp trẻ biết bơi, nhưng khi gặp tình huống bất ngờ như dòng nước xoáy, hoảng loạn, hoặc cố cứu bạn không đúng cách vẫn xảy ra tai nạn. Vì vậy, kỹ năng phản ứng ban đầu, nhận diện nguy hiểm và tự bảo vệ bản thân là rất cần thiết.
Chính vì vậy, nội dung tập huấn năm nay được xây dựng theo hướng thực hành nhiều hơn, gắn với các tình huống thực tế như tiếp cận nạn nhân, vận chuyển người bị nạn, sơ cấp cứu ban đầu trên cạn và dưới nước, nhằm nâng cao khả năng xử lý tình huống khi có sự cố xảy ra.
- Việc dạy bơi và trang bị kỹ năng an toàn cho trẻ em tại cơ sở hiện vẫn còn không ít khó khăn, đặc biệt ở vùng nông thôn, miền núi, hải đảo. Theo ông, đâu là những vấn đề cần tiếp tục được quan tâm để công tác phòng chống đuối nước thực sự hiệu quả, bền vững?
+ Khó khăn hiện nay là điều kiện cơ sở vật chất phục vụ dạy bơi tại nhiều địa bàn còn hạn chế; số lượng bể bơi, giáo viên và lực lượng hướng dẫn chuyên môn chưa đáp ứng đầy đủ nhu cầu thực tế. Đặc biệt, một số địa bàn vùng sâu, vùng xa còn hạn chế cả về cơ sở vật chất phục vụ dạy bơi; khoảng cách địa lý xa khiến việc tiếp cận các lớp học bơi của trẻ em chưa thuận lợi.
Tuy nhiên, tỉnh đang từng bước khắc phục bằng cách đẩy mạnh xã hội hóa, đầu tư bể bơi di động, bể bơi thông minh, tổ chức lớp dạy bơi lưu động; đồng thời rà soát, hoàn thiện thiết chế văn hóa, thể thao tại cơ sở. Quan điểm của tỉnh là không để trẻ em ở bất kỳ địa bàn nào bị bỏ lại phía sau trong tiếp cận kỹ năng phòng chống đuối nước. Để phòng chống đuối nước hiệu quả, cần sự phối hợp giữa gia đình, nhà trường, địa phương và xã hội; đồng thời tăng cường dạy bơi, tập huấn kỹ năng an toàn nước, cứu hộ, sơ cấp cứu và đẩy mạnh tuyên truyền để kỹ năng an toàn nước trở thành kỹ năng sống cần thiết cho trẻ em.
- Theo ông, cần làm gì để kỹ năng an toàn nước và phòng tránh tai nạn thương tích trở thành nhận thức, kỹ năng thường xuyên trong gia đình, trường học và cộng đồng? Nhân dịp hè 2026, ông muốn gửi gắm điều gì tới phụ huynh và các em nhỏ?
+ Để phòng chống đuối nước hiệu quả và bền vững, điều quan trọng là phải xây dựng nhận thức và kỹ năng an toàn ngay từ gia đình, nhà trường và cộng đồng. Phụ huynh cần quan tâm, giám sát trẻ nhiều hơn; không để trẻ tự ý đến các khu vực nguy hiểm khi không có người lớn đi cùng. Nhà trường, chính quyền địa phương và các tổ chức đoàn thể cần tiếp tục tăng cường tuyên truyền, tổ chức các hoạt động trải nghiệm, tập huấn kỹ năng cho trẻ em; đồng thời phát huy vai trò của cộng đồng trong việc phát hiện, cảnh báo nguy cơ mất an toàn.
Nhân dịp hè 2026, tôi mong các em nhỏ sẽ có một mùa hè vui tươi, bổ ích, tích cực rèn luyện thể thao, kỹ năng sống và luôn nâng cao ý thức tự bảo vệ bản thân khi tham gia các hoạt động dưới nước để có một mùa hè an toàn, ý nghĩa.
- Xin cảm ơn ông!
