Năm học mới 2009-2010 là năm học thứ 2 ngành giáo dục Quảng Ninh cũng như cả nước triển khai phong trào thi đua “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”. Mặc dù mới đi được một chặng đường ngắn nhưng phong trào này đã nhanh chóng lan toả đến từng trường học, từng học sinh và giáo viên ở tất cả các bậc học trên địa bàn tỉnh...
Đầu năm học 2008-2009, Bộ Giáo dục - Đào tạo phát động phong trào thi đua ''Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực'', giai đoạn 2008-2013 với 5 nội dung chính, gồm: Xây dựng trường lớp xanh, sạch, đẹp, an toàn; dạy và học có hiệu quả, phù hợp với đặc điểm lứa tuổi học sinh, giúp các em tự tin trong học tập; rèn luyện kỹ năng sống; tổ chức vui chơi tập thể vui tươi, lành mạnh; học sinh tham gia tìm hiểu, chăm sóc và phát huy giá trị các di tích lịch sử, văn hoá ở địa phương. Mục tiêu của phong trào là huy động sức mạnh tổng hợp của các lực lượng trong và ngoài nhà trường để xây dựng môi trường giáo dục an toàn, thân thiện, hiệu quả, phù hợp với điều kiện của địa phương và đáp ứng nhu cầu xã hội. Phát huy tính chủ động, tích cực, sáng tạo của học sinh trong học tập và các hoạt động xã hội một cách phù hợp và hiệu quả.
Ngay sau khi được Bộ GD-ĐT phát động, phong trào thi đua ''Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực'' được ngành Giáo dục Quảng Ninh hưởng ứng và triển khai mạnh mẽ ở tất cả các bậc học. Từ vùng miền núi, hải đảo đến các thành phố, các trường từ mầm non đến Tiểu học, THCS và các trường THPT đều tích cực hưởng ứng 5 nội dung của phong trào. Các trò chơi dân gian và văn nghệ đã được các nhà trường triển khai tích cực, nhất là ở bậc học Mầm non và Tiểu học. Nhiều trường phối hợp với ngành Văn hoá - Thể thao và Du lịch, Đoàn Thanh niên, Đội Thiếu niên sưu tầm, biên soạn, hướng dẫn, phổ biến các trò chơi dân gian, các làn điệu dân ca của địa phương vào nhà trường. Việc nhận bảo tồn, sửa sang nhằm phát huy giá trị tinh thần của các di tích lịch sử, văn hoá đang thực sự trở thành phong trào ở các địa phương. Các trường trên cùng một địa bàn phân công nhau tu bổ, bảo quản các di tích, phù hợp với cấp học và độ tuổi. Đến nay, toàn tỉnh có 105 di tích lịch sử văn hoá được các trường nhận và chăm sóc, trong đó có 1 di sản thiên nhiên thế giới, 44 di tích cấp tỉnh và 60 di tích cấp quốc gia. Các thầy, cô giáo và các em học sinh đã góp phần giúp đỡ, chăm sóc 18 bà mẹ Việt Nam Anh hùng và 714 gia đình liệt sĩ trên toàn tỉnh. Bên cạnh đó, cảnh quan và môi trường của các trường học được quan tâm đầu tư hơn trước. Hiện nay, với các THCS, THPT, Trung tâm HN&DN, hầu như 100% đã có công trình vệ sinh và công trình nước sạch hợp vệ sinh. (Tuy nhiên, riêng khối cấp học mầm non, tiểu học, tỷ lệ này hơi thấp hơn, chỉ đạt khoảng 90%, do một số trường hoặc cơ sở lẻ ở các huyện miền núi vẫn còn những công trình vệ sinh chưa đảm bảo tiêu chuẩn).
Sau một năm triển khai phong trào, các trường học trên toàn tỉnh cũng đã trồng được 28.868 cây xanh (như bằng lăng, phượng vĩ, hoa sữa, cau vua, keo tai tượng, phi lao...), tạo cảnh quan môi trường xanh - sạch - đẹp trong và quanh khu vực trường học. Bên cạnh đó, nhiều đơn vị trường học trên địa bàn tỉnh cũng đã có sự sáng tạo, cách làm riêng trong triển khai phong trào thi đua ''Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực''. Như trường THPT Trần Quốc Tuấn với phong trào: ''Học sinh với môi trường học đường; THPT Ngô Quyền với phong trào: ''Tổ chức tuyên truyền pháp luật hình sự, giáo dục đạo đức lối sống của học sinh thông qua các hoạt động tập thể'' và ''Nâng cao chất lượng chuyên môn qua các sinh hoạt chuyên đề của tổ nhóm chuyên môn, xây dựng mối quan hệ gần gũi thân thiện giữa thầy và trò”; còn ở Trường THPT Hoàng Hoa Thám là thi viết trong học sinh về sáng kiến xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực...
Có thể nói, qua một năm thực hiện, phong trào thi đua ''Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực'' đã tạo sự chuyển biến tích cực trong việc dạy và học, nâng cao chất lượng giáo dục trên toàn tỉnh. Hiệu quả rõ nhất là bộ mặt các trường đã có nhiều thay đổi: Trường, lớp sạch đẹp hơn, có khuôn viên, cây xanh, có công trình vệ sinh v.v... Giáo viên chăm lo nhiều hơn đến đổi mới phương pháp dạy học, nhất là việc ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy. Nhiều hoạt động dự giờ, sinh hoạt chuyên môn theo định kỳ, xây dựng các tiết dạy mẫu về đổi mới phương pháp dạy học đã được các trường triển khai thực hiện. Được sự động viên, khuyến khích của giáo viên, học sinh cũng tự tin, chủ động và tích cực hơn trong học tập. Đặc biệt, phong trào đã xây dựng được mối quan hệ nhà trường, gia đình, xã hội thân thiện hơn, gắn bó hơn. Vai trò của Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh được phát huy tốt hơn trong nhà trường. Trong năm học 2009-2010 này, ngành Giáo dục Quảng Ninh sẽ tiếp tục triển khai phong trào thi đua ''Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực'' một cách sâu rộng. Trong đó, chú trọng đến việc triển khai phong trào tại vùng sâu, vùng xa. Ngành đã xác định đây là nhiệm vụ trọng tâm có tính chất lâu dài, vừa là mục đích mà các đơn vị trường học phải hướng đến, đồng thời cũng là phương pháp trong hoạt động của các nhà trường, phấn đấu để cho cán bộ, giáo viên và học sinh “Mỗi ngày đến trường là một ngày vui”...
