Xác định đầu tư cơ sở vật chất chính là “chìa khoá” để mở cánh cửa nâng cao chất lượng giáo dục, từ năm 2006, TP Hạ Long đã tập trung mạnh vào cao tầng hoá trường học và trang bị đồ dùng dạy học cho các trường phổ thông trên địa bàn. Đến nay, cơ sở vật chất trường lớp của thành phố đã thay đổi khá toàn diện và đồng bộ. Nhờ vậy, ngành GD-ĐT thành phố liên tục “gặt hái” thêm nhiều “trái ngọt” sau mỗi năm học.
Trường THCS Cao Xanh thời điểm năm 2007 trở về trước, xập xệ, nhếch nhác. Trường nằm trên đồi cao, lại sát đường dân cư, thường xuyên bị trẻ hư ném đất, đá làm ảnh hưởng đến việc dạy và học của cô, trò nhà trường. Mỗi khi trời mưa, con đường dẫn vào trường, sân trường nhơm nhớp bùn, đất; nhiều lớp học, nước dột từ mái chảy tong tong… Vì lẽ ấy mà sĩ số của nhà trường luôn giảm theo từng kỳ học. Những học sinh có học lực khá, gia đình có điều kiện đều tìm mọi cách chuyển trường cho con. Do đó, chất lượng giáo dục của nhà trường luôn ở tốp cuối của thành phố. Nhưng đó là chuyện cũ của 2 năm trở về trước. Còn bây giờ, nhà trường đã có một cơ sở vật chất rất khang trang, sạch đẹp, thoáng mát. Thay cho những lớp học nhà cấp 4 dột nát là dãy nhà học 3 tầng, bàn ghế mới được trang bị đồng bộ; có thư viện, phòng thí nghiệm thực hành…
Trường THCS Trần Quốc Toản (TP Hạ Long) được khánh thành đưa vào sử dụng đầu năm học 2008-2009, vốn đầu tư 8,7 tỷ đồng.
Năm học 2008-2009, trường có 469 học sinh với 12 lớp, nhưng có tới 15 phòng học (chưa kể các phòng học chức năng) nên học sinh có điều kiện được học 2 buổi/ngày. Cô giáo Bùi Thị Kim Thoa, Hiệu trưởng nhà trường tâm sự: “Phải thừa nhận rằng, cơ sở vật chất tác động rất nhiều đến chất lượng dạy và học. Từ khi được đầu tư khang trang, nhà trường đã có sự chuyển biến cả về chất lượng giáo dục và đạo đức học sinh. Học sinh ngoan lên rất nhiều, phụ huynh cũng quan tâm hơn đến nhà trường, giáo viên. Nhờ thế mà công tác xã hội hoá cũng có chuyển biến”. Nếu như năm học 2006-2007 trở về trước, tỷ lệ tốt nghiệp năm nào cao nhất cũng chỉ đạt 90%, không có học sinh giỏi, học sinh đoạt giải trong các kỳ thi… Nhưng trong 2 năm học gần đây (2007-2008 và 2008-2009), tỷ lệ tốt nghiệp đạt 97%; có 1 học sinh đoạt giải nhất kỳ thi học sinh giỏi cấp thành phố; có học sinh đoạt giải điền kinh. Đặc biệt, sĩ số nhà trường đã tăng lên; phong trào ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy của đội ngũ giáo viên cũng sôi nổi, hiệu quả hơn.
Sự thay đổi về chất của Trường THCS Cao Xanh là một trong rất nhiều ví dụ điển hình của ngành GD-ĐT TP Hạ Long kể từ khi thành phố quyết định tập trung cao tầng hoá trường học. Ngành GD-ĐT TP có 58 trường học của cả 3 cấp học: Mầm non, tiểu học, THCS. Năm 2006 trở về trước, trong số này chỉ có 7 trường được tạm gọi là khang trang, còn lại là nhà cấp 4 hoặc nhà lắp ghép xây dựng từ cách đây gần 30 năm. Nhiều trường không chỉ ở trong tình trạng thiếu phòng học, mà còn xuống cấp nghiêm trọng, ảnh hưởng không nhỏ đến chất lượng học tập. Bởi vậy, ngành GD-ĐT thành phố đã tham mưu cho cấp uỷ, chính quyền tập trung xây mới, nâng cấp các trường phổ thông trên địa bàn. Vấn đề cao tầng hoá đã được đưa vào nghị quyết của Đảng bộ thành phố, là 1 trong 3 mục tiêu quan trọng trong công tác xây dựng cơ bản của TP Hạ Long nhiệm kỳ 2005-2010. Hàng năm, nghị quyết của HĐND thành phố đều đưa ra chỉ tiêu cụ thể về số trường sẽ được thành phố xây dựng trong năm, qua đó huy động được sự tập trung của cả hệ thống chính trị thực hiện nhiệm vụ này. Định kỳ, UBND thành phố tổ chức họp kiểm điểm tiến độ thi công, để kịp thời tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc mà nhà đầu tư gặp phải. Thực hiện theo phương châm “Nhà nước và nhân dân cùng làm”, nhưng thành phố luôn quan tâm đến việc huy động mức đóng góp của dân sao cho phù hợp với điều kiện kinh tế của từng khu vực, từng xã, phường. Đối với vùng thuận lợi, dân đóng góp từ 30-40%, vốn Nhà nước 60-70%. Đối với những xã khó khăn, dân đóng góp từ 10-20%, thậm chí không phải đóng góp. TP Hạ Long là 1 trong 3 địa phương của tỉnh đã cân đối được thu - chi ngân sách, nhưng tập trung được một nguồn kinh phí lớn để xây 27 trường học chỉ trong hơn 2 năm qua là sự cố gắng rất lớn. Một trong những “bí quyết” là thành phố luôn ưu tiên bố trí vốn cho xây dựng trường học. Bên cạnh đó, thành phố luôn chủ động công tác xã hội hoá (30,3 tỷ đồng); ngành GD-ĐT thành phố phát động thực hành tiết kiệm trong chi tiêu, mỗi năm từ 7-9 tỷ đồng. Từ nguồn kinh phí này, ngành GD-ĐT chủ động trang sắm thiết bị giáo dục, đồ dùng dạy học, SGK, sách tham khảo cho các trường.
Với sự nỗ lực của toàn thành phố, thời điểm này đã có trên 80% số trường học được cao tầng hoá với tổng số vốn đầu tư 262 tỷ đồng. Kết quả này đã tạo ra hiệu ứng tích cực cho chất lượng giáo dục. Năm học 2008-2009, ngành GD-ĐT TP Hạ Long giữ vững vị trí lá cờ đầu của tỉnh; số lượng học sinh đoạt giải và chất lượng giải đã được nâng lên rất nhiều, chiếm 2/3 trong tổng số 1.614 học sinh đoạt giải toàn tỉnh. Giải thưởng trong các cuộc thi văn hoá, văn nghệ, thể dục thể thao, TP Hạ Long cũng thường chiếm vị trí đầu.
Đồng chí Vũ Văn Hạnh, Trưởng phòng GD-ĐT thành phố khẳng định: Hạ Long đã tìm được “chìa khoá” để mở cánh cửa nâng cao chất lượng giáo dục. Sự thay đổi về cơ sở vật chất chính là nhân tố quan trọng giúp Hạ Long giữ vững vị trí lá cờ đầu.