Năm 2026 được dự báo nhiều thách thức đối với công tác đảm bảo cung ứng điện trên cả nước, đặc biệt trong các tháng cao điểm mùa khô. Trước những diễn biến bất lợi của thời tiết và áp lực gia tăng phụ tải, tỉnh Quảng Ninh đã chủ động triển khai nhiều kịch bản vận hành, nhằm đảm bảo cung cấp điện ổn định phục vụ phát triển kinh tế - xã hội và đời sống nhân dân.
Theo các cơ quan dự báo khí tượng, năm 2026 ghi nhận sự chuyển đổi từ trạng thái La Nina sang El Nino, kéo theo nguy cơ nắng nóng xuất hiện sớm, kéo dài và có cường độ cao ngay từ tháng 3. Điều này không chỉ làm gia tăng nhu cầu sử dụng điện mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến nguồn cung, đặc biệt là các nhà máy thủy điện do lượng nước về hồ suy giảm. Bên cạnh đó, tình hình bất ổn trên thế giới, nhất là tại khu vực Trung Đông, cũng làm gia tăng nguy cơ thiếu hụt nhiên liệu như than và khí hóa lỏng (LNG), tác động đến khả năng phát điện. Những yếu tố này đặt hệ thống điện vào trạng thái vận hành căng thẳng, đặc biệt trong các tháng cao điểm mùa khô.
Thực tế cho thấy, phụ tải khu vực miền Bắc đã tăng gần 9% ngay từ đầu năm và có thể chạm ngưỡng tăng trưởng 10-12% trong mùa nắng nóng. Riêng tại Quảng Ninh, với việc nhiều phụ tải công nghiệp lớn tiếp tục mở rộng sản xuất (KCN Đông Mai, Công ty Than Quang Hanh, Công ty Than Dương Huy, Công ty Than Mông Dương…), công suất cực đại dự kiến đạt khoảng 1.400MW vào tháng 7. Nguy cơ vượt mức phân bổ công suất từ hệ thống điện quốc gia, vì thế trở nên hiện hữu, đòi hỏi phải có các phương án điều hành chủ động, sát thực tế.
Thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, Bộ Công Thương và trên cơ sở cung ứng điện của Công ty Điện lực Quảng Ninh, tỉnh đã chủ động xây dựng các phương án vận hành linh hoạt, sát với tình hình thực tế, đồng thời đẩy mạnh các giải pháp tiết kiệm điện và quản lý nhu cầu phụ tải.
Tỉnh xác định một trong những nhiệm vụ trọng tâm là tăng cường công tác truyền thông, nâng cao nhận thức của người dân và doanh nghiệp về tình hình khó khăn trong cung ứng điện. Qua đó, khuyến khích sử dụng điện tiết kiệm, hiệu quả, đặc biệt trong các khung giờ cao điểm. Việc phát triển điện mặt trời mái nhà phục vụ tự sản xuất, tự tiêu thụ cũng được đẩy mạnh. Các sở, ngành, địa phương và doanh nghiệp lớn trên địa bàn được yêu cầu thực hiện nghiêm các kế hoạch, chương trình tiết kiệm điện đã ban hành, đảm bảo sử dụng điện đúng mục đích, đúng cam kết về biểu đồ phụ tải.
Sở Công Thương tăng cường kiểm tra, giám sát việc thực hiện các quy định về tiết kiệm điện, cũng như việc cung cấp điện của các đơn vị điện lực; theo dõi, xử lý các tình huống phát sinh, đảm bảo quyền lợi hợp pháp của khách hàng sử dụng điện.
Công ty Điện lực Quảng Ninh với nhiệm vụ trọng tâm là triển khai hiệu quả phương án cung ứng điện năm 2026 đã được phê duyệt và bám sát tình hình thực tế, cuối năm 2025 đã đưa ra các kịch bản thiếu hụt công suất ở mức 5-50% công suất cực đại dự báo năm 2026. Mỗi kịch bản đều đi kèm phương án tiết giảm cụ thể, trong đó tổng công suất có thể điều tiết khoảng 250MW, tương đương 15% công suất cực đại dự báo năm 2026.
Trong trường hợp hệ thống điện quốc gia thiếu nguồn, đơn vị sẽ thực hiện các biện pháp điều chỉnh phụ tải theo nguyên tắc công bằng, minh bạch, ưu tiên điện cho các sự kiện chính trị - xã hội quan trọng và nhu cầu thiết yếu của người dân. Đồng thời, phối hợp với những khách hàng sử dụng điện lớn để đẩy mạnh chuyển dịch phụ tải ra khỏi giờ cao điểm và huy động máy phát diesel của khách hàng để ứng phó khi cần thiết.
Công ty Điện lực Quảng Ninh cũng tập trung vào bài toán dài hạn thông qua đầu tư hạ tầng. Các dự án đường dây, trạm biến áp và đặc biệt là các công trình phục vụ nhập khẩu điện qua lưới 220kV đang được đẩy nhanh tiến độ. Đây không chỉ là giải pháp bổ sung nguồn điện mà còn góp phần nâng cao độ tin cậy và khả năng liên kết của hệ thống điện khu vực. Việc hoàn thiện các công trình truyền tải, trạm biến áp và các đường dây đấu nối không chỉ góp phần giảm tải, chống quá tải mà còn nâng cao độ tin cậy cung cấp điện. Đặc biệt, các dự án phục vụ nhập khẩu điện từ Trung Quốc qua đường dây 220kV đang được thúc đẩy triển khai, kỳ vọng bổ sung nguồn điện quan trọng trong năm 2026.
Trước những khó khăn, thách thức dự báo trong mùa khô năm 2026, tỉnh Quảng Ninh đã chủ động, linh hoạt trong xây dựng các kịch bản vận hành và triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm đảm bảo cung cấp điện an toàn, ổn định, phục vụ hiệu quả cho phát triển kinh tế - xã hội và đời sống nhân dân.
