“Nếu không rời xa ma tuý thì sẽ có 2 cánh cổng luôn chờ sẵn người nghiện: Một là cánh cổng nhà tù, hai là cánh cổng nghĩa địa” - Đó là lời của một người nghiện ma tuý đã phục hồi thành công chia sẻ tại buổi toạ đàm “Cộng đồng chung tay hỗ trợ người nghiện ma tuý” do Sở LĐ-TB&XH, Đài PT-TH tỉnh vừa phối hợp tổ chức tại TP Hạ Long. Đây cũng là chủ đề của Tháng hành động phòng chống ma tuý 2017.
NHỮNG BÔNG HOA NỞ MUỘN
Từ một con nghiện ma tuý, tưởng như không còn có tương lai, tuy nhiên bằng nghị lực phi thường, anh Nguyễn Ngọc Tuyền đã thoát khỏi vòng tay của “nàng tiên nâu”, cai nghiện thành công. Đến nay, anh đã trở thành ông chủ của một doanh nghiệp vận tải có tiếng ở phường Mạo Khê, TX Đông Triều với trên 10 xe tải và nhiều loại máy móc phục vụ nhu cầu vận tải bốc xúc, thi công nền móng các công trình lớn. Đồng thời tạo việc làm cho rất nhiều người lầm lỡ. Nhớ lại những ngày tháng cay đắng vì nghiện ma tuý, anh Tuyền không khỏi xúc động chia sẻ: Vào năm cuối đại học, sau những cuộc chơi cùng bạn bè, tôi đã dính nghiện ma tuý lúc nào mà không biết. Sau nhiều lần tự cai ma tuý nhưng tôi không thể vượt qua được cơn vật vã, sự hành hạ của cơn thèm thuốc. Không buông tay, gia đình và chính quyền địa phương đã giúp đưa tôi đi cai nghiện tại Trung tâm Giáo dục lao động xã hội Vũ Oai. 2 năm ở Trung tâm, tôi đã có thời gian nhìn nhận lại những sai lầm để không ngừng cố gắng học tập, cai được ma tuý để trở về với gia đình, cộng đồng.
Không riêng với anh Tuyền mà nhiều người sau khi cai nghiện trở lại hoà nhập cùng cộng đồng là điều không hề dễ dàng. Anh Tuyền nói: “Có nhiều lúc tôi cảm thấy mình không thể vượt qua được những ánh mắt, sự kỳ thị của chính bạn bè, người thân, hàng xóm”. Nhưng giữa muôn vàn khó khăn và sự kỳ thị, xa lánh của cộng đồng thì đã có một người con gái chấp nhận đến bên và cùng vượt qua mọi dông bão để xây đắp hạnh phúc cùng anh. Chị Nguyễn Thị Thu, vợ anh Tuyền không kiềm được nước mắt: “Khi chúng tôi đến với nhau, gia đình, cộng đồng luôn nhìn bằng ánh mắt không tin tưởng. Nhưng vợ chồng tôi luôn an ủi, động viên nhau cùng cố gắng và dần mọi người có cái nhìn thiện cảm, tin tưởng chúng tôi. Tôi mong rằng, gia đình, bạn bè của những người nghiện ma tuý hãy luôn bên cạnh cổ vũ, giúp đỡ để họ có chỗ dựa về tinh thần cố gắng vượt qua”.
Nghiện, cai nghiện, tái nghiện và cuối cùng bằng nỗ lực vượt bậc, anh Đặng Hoàng Anh, thị trấn Trới, huyện Hoành Bồ đã cai nghiện ma tuý thành công và trở thành người có ích cho xã hội. Với sự khéo léo và niềm đam mê cây cảnh, sau khi tham gia vào HTX Hoa Long Phước, anh đã phát triển kinh tế bằng mô hình trồng hoa cảnh. Anh Đặng Hoàng Anh cho biết: “Vì nhiều lần tái nghiện nên gia đình, hàng xóm khó tin tưởng, giúp đỡ. Do vậy, tôi xác định phải cố gắng tránh xa bạn bè xấu, ổn định kinh tế. Dần dần, gia đình, bà con lối xóm đã có niềm tin vào tôi. Đó là phần thưởng đáng quý nhất mà tôi có được hôm nay”. Còn anh Cao Sỹ Hùng, phường Quang Trung, TP Uông Bí cũng có hành trình 10 năm cai nghiện ma tuý thành công. Anh Hùng nói: “Trên hành trình tái hoà nhập cộng đồng, ý chí, quyết tâm của người cai nghiện là yếu tố quyết định, giúp họ chiến thắng sự cám dỗ của ma tuý. Song quan trọng hơn cả là khi tái hoà nhập cộng đồng, gia đình và xã hội cần thay đổi thái độ, là một trong những yếu tố tác động để người nghiện quên đi làn khói trắng”.
Bước qua bóng tối lầm lạc, cuộc đời của các anh đang tốt đẹp hơn từng ngày. Hạnh phúc giản dị của họ như những bông hoa dẫu nở muộn, nhưng vẫn luôn rực rỡ sắc màu của niềm tin vào một tương lai tươi sáng.
CỘNG ĐỒNG CHUNG TAY
Cai nghiện thành công nhưng làm thế nào để tránh tái nghiện sau khi trở về cộng đồng là một vấn đề hết sức khó khăn, bởi những người sau cai nghiện luôn có tâm lý mặc cảm, tự ti nên rất dễ tái nghiện. Bên cạnh sự động viên, giúp đỡ của gia đình, người thân thì sự chung tay của cả cộng đồng sẽ giúp họ vượt qua cám dỗ và trở lại cuộc sống bình thường.
Sau 3 năm thực hiện Đề án “Đổi mới công tác cai nghiện ma tuý ở Việt Nam đến năm 2020”, Trung tâm Giáo dục lao động xã hội Vũ Oai đã cai nghiện ma tuý tự nguyện cho hơn 600 lượt người; điều trị nghiện ma tuý tổng hợp theo hình thức tự nguyện cho gần 300 người. Ngoài thực hiện các quy trình, nội dung trong công tác cai nghiện như cắt cơn, điều trị ARV, lao động trị liệu, học chữ, học nghề..., công tác tư vấn tâm lý, nghề nghiệp cho các đối tượng cũng góp phần nâng cao chất lượng điều trị tại Trung tâm. Cùng với đó, Trung tâm đã hoàn thiện việc cải tạo, nâng cấp 4 khu y tế để đáp ứng yêu cầu điều trị Methadol cho học viên cai nghiện. Việc sắp xếp, kiện toàn cán bộ và chuyển đổi nhận thức của cán bộ từ quản lý học viên theo mệnh lệnh hành chính sang hướng cung cấp dịch vụ công đã tạo ra sự kết nối mềm mỏng, gần gũi hơn giữa cán bộ và học viên. Ông Lê Minh Sơn, Phó Giám đốc Sở LĐ-TB&XH, cho biết: “Để tăng người cai nghiện thành công, giảm bớt người tái nghiện thì giải pháp quan trọng đó là tạo việc làm cho họ. Ngoài chính sách hỗ trợ của tỉnh về dạy nghề thì rất cần sự chung tay của các doanh nghiệp, tổ chức tạo điều kiện việc làm cho những đối tượng này”.
Với thâm niên hơn chục năm tiếp xúc người nghiện, hơn ai hết, ông Đỗ Quý Cường, Đội trưởng Đội công tác xã hội tình nguyện phường Cửa Ông, TP Cẩm Phả, hiểu rõ về tính chất nguy hiểm và cái giá quá đắt mà ma tuý gây ra đối với sức khoẻ, tính mạng và cả danh dự của những ai đã một thời lầm lỗi. Ông Cường cho biết, được thành lập khá sớm (từ năm 2008) đến nay, Đội có 7 tình nguyện viên luôn hoạt động tích cực, thường xuyên nắm bắt địa bàn, đến tận nhà vận động, tuyên truyền. Chúng tôi cũng kịp thời vận động các gia đình cho con em sớm đến Trung tâm Giáo dục lao động xã hội Vũ Oai để cai nghiện. Người nghiện ma tuý cần được đối xử bình đẳng, không kỳ thị, coi người nghiện là người bệnh để chăm sóc, giúp đỡ họ hoà nhập cộng đồng. Chính với suy nghĩ đó, Đội tình nguyện đã góp phần thay đổi phần nào nhận thức và sự kỳ thị của cộng đồng đối với người nghiện ma tuý.
Nguyễn Hoa
