Những năm qua, việc rà soát, bình xét hộ nghèo, hộ cận nghèo trên địa bàn tỉnh được quan tâm chỉ đạo thực hiện với đầy đủ các bước theo yêu cầu. Qua đó, xác định, phân loại các đối tượng một cách chính xác theo từng khu vực; đánh giá đúng thực trạng của từng địa phương để có giải pháp thực hiện chương trình giảm nghèo, phát triển kinh tế - xã hội phù hợp từng năm, góp phần cải thiện và nâng cao đời sống nhân dân.
Chúng tôi tới thăm gia đình chị Chíu Thị Xoan (thôn Làng Cổng, xã Đồn Đạc, huyện Ba Chẽ). Gia đình chị Xoan là một trong những hộ đăng ký thoát nghèo năm 2014 của xã. Gia đình chị đã mạnh dạn vay vốn hơn 10 triệu đồng đầu tư chuồng trại chăn nuôi gà, ngan thả đồi. Hiện gia đình chị nuôi gần 200 con gà, ngan các loại. Chị Xoan cho biết: “Với mô hình chăn nuôi hiện tại, bước đầu đã cho gia đình tôi nguồn thu ổn định gần 2 triệu đồng/ tháng. Có kinh tế ổn định hơn, năm nay gia đình tôi đã đăng ký là một trong những hộ thoát nghèo của xã…”. Gia đình chị Xoan là một trong những hộ nghèo được xã tiến hành điều tra, rà soát để làm căn cứ cho kết quả giảm nghèo trên địa bàn.
Theo thống kê, đến hết năm 2013, Đồn Đạc còn 413 hộ nghèo, chiếm tỷ lệ 30,6%. Để việc rà soát, bình xét, xác định hộ nghèo đảm bảo chuẩn xác, sau tập huấn tại huyện, xã Đồn Đạc đã tổ chức tập huấn cho các trưởng đoàn thể, trưởng khu dân cư để triển khai kế hoạch của huyện, xã; phân công cán bộ phụ trách giám sát ở từng khu dân cư. Các thôn tiến hành rà soát, lập danh sách các hộ trên địa bàn, họp ban công tác mặt trận để xem xét, đánh giá hộ thoát nghèo và chưa thoát nghèo, đồng thời rà soát các hộ nghèo phát sinh trong năm 2014; tổ chức họp dân, biểu quyết thống nhất số hộ thoát nghèo, hộ nghèo và cận nghèo một cách công khai, dân chủ.
Không chỉ xã Đồn Đạc, hiện công tác điều tra, rà soát hộ nghèo đang được các địa phương khác trong tỉnh đẩy mạnh. Tại huyện Đông Triều, đến nay huyện đã tổ chức tập huấn công tác điều tra, rà soát hộ nghèo cho cán bộ tại tất cả các thôn, khu phố của 21 xã, thị trấn trên địa bàn. Để đảm bảo tính khách quan, minh bạch và hiệu quả rà soát, thay vì bình xét bằng hình thức giơ tay biểu quyết như trước đây, tại nhiều thôn, khu trong huyện đã tổ chức cho người dân bỏ phiếu kín bình xét hộ nghèo để đảm bảo tính khách quan, trung thực. Năm 2014, Đông Triều có kế hoạch giảm 120 hộ nghèo (chiếm tỷ lệ 0,8%).
Trao đổi với chúng tôi, đồng chí Phạm Minh Tứ, Trưởng Phòng Bảo trợ xã hội (Sở LĐ-TB&XH) cho biết: “Qua báo cáo, đến nay các huyện, thị xã, thành phố trong tỉnh đã cơ bản hoàn thành công tác tổ chức xây dựng kế hoạch, tập huấn nghiệp vụ điều tra cho ban chỉ đạo điều tra hộ nghèo, cận nghèo cơ sở; phân công địa bàn cho các điều tra viên tổ chức điều tra. Qua rà soát, số liệu tổng hợp sẽ là căn cứ đánh giá kết quả giảm nghèo trong thời gian qua, xây dựng chương trình giảm nghèo thời gian tiếp theo trên địa bàn tỉnh một cách sát thực và bền vững…”.
Năm 2014, chuẩn điều tra, rà soát hộ nghèo, cận nghèo trên địa bàn tỉnh thực hiện theo Quyết định 09/2011 của Thủ tướng Chính phủ về ban hành chuẩn hộ nghèo, hộ cận nghèo áp dụng cho giai đoạn 2011-2015. Theo đó, mức chuẩn hộ nghèo là hộ có mức thu nhập bình quân từ 400.000 đồng/ người/tháng trở xuống đối với khu vực nông thôn và 500.000 đồng/người/tháng trở xuống với khu vực thành thị; hộ cận nghèo vùng nông thôn có thu nhập bình quân từ 401.000-520.000 đồng/người/ tháng, hộ cận nghèo vùng thành thị có mức thu nhập từ 501.000-650.000 đồng/người/tháng. Để công tác rà soát hộ nghèo được triển khai hiệu quả, tỉnh đã chỉ đạo việc bình xét hộ nghèo, hộ cận nghèo phải đảm bảo chính xác, khách quan, khoa học, công khai, dân chủ, có sự tham gia của các cấp, các ngành, hội đoàn thể và của cộng đồng người dân, nhằm xác định đúng đối tượng, không bị trùng lặp, sót, phản ánh đúng thực trạng đời sống của nhân dân. Kết thúc điều tra, rà soát từng thôn, khu dân cư, xã, phường, thị trấn phải xác định được chính xác số hộ nghèo…
Thời gian qua, công tác giảm nghèo trên địa bàn tỉnh đã đạt được những kết quả tích cực. Đời sống của người dân từng bước được nâng cao, tỷ lệ hộ nghèo giảm bền vững hàng năm. Theo số liệu thống kê của Sở LĐ-TB&XH, đến hết năm 2013, toàn tỉnh còn 7.887 hộ nghèo, chiếm 2,42%. Năm nay, tỉnh có kế hoạch giảm 2.000 hộ nghèo. Việc điều tra, rà soát hộ nghèo, cận nghèo sẽ là căn cứ chính xác nhất để các địa phương trong tỉnh đánh giá kết quả giảm nghèo thời gian qua, từ đó xây dựng chương trình giảm nghèo thời gian tiếp theo sát thực và hiệu quả, hướng tới các giải pháp giảm nghèo bền vững.
Nguyễn Thanh
