Thời gian qua, MTTQ các cấp ở Quảng Ninh đã đẩy mạnh đổi mới toàn diện về nội dung và phương thức hoạt động, hướng mạnh về cơ sở, bám sát yêu cầu nhiệm vụ chính trị của tỉnh. Với tinh thần chủ động, sáng tạo, MTTQ các cấp đã góp phần quan trọng củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, tạo sự đồng thuận xã hội, nâng cao hiệu quả giám sát, phản biện, chăm lo an sinh xã hội và phát huy quyền làm chủ của nhân dân. Qua đó, đồng hành cùng tỉnh trong mục tiêu phát triển nhanh, bền vững và xây dựng Quảng Ninh phồn vinh, hạnh phúc.
Trong bối cảnh Quảng Ninh đẩy mạnh đổi mới mô hình phát triển, chuyển sang mô hình tăng trưởng xanh, bao trùm và bền vững, MTTQ các cấp trong tỉnh đã có bước chuyển mình mạnh mẽ, đặt trọng tâm vào “lấy dân làm gốc”, hướng về cơ sở, bám sát địa bàn khó khăn, phức tạp, nơi có nhiều vấn đề nảy sinh từ thực tiễn. Công tác tuyên truyền, vận động được hiện đại hóa, đổi mới toàn diện, thể hiện qua việc chuyển từ phương thức truyền đạt hành chính sang tương tác đa chiều với người dân. Trong đó hệ sinh thái số của mặt trận gồm hệ thống fanpage, chuyên trang, zalo mini app “Mặt trận Quảng Ninh số” đã trở thành kênh thông tin chính thống, nhanh nhạy, hiệu quả. Nhờ đó, nhiều vấn đề phát sinh tại cơ sở được nắm bắt kịp thời, góp phần hạn chế thông tin sai lệch và những tác động tiêu cực trên mạng xã hội.
MTTQ cũng đẩy mạnh tuyên truyền, vận động nhân dân đồng thuận trong thực hiện các dự án hạ tầng chiến lược - nhân tố quan trọng tạo bứt phá phát triển cho tỉnh. Ở những nơi có vướng mắc về GPMB, cán bộ mặt trận đã “đi từng ngõ, gõ từng nhà”, đối thoại, lắng nghe dân, chia sẻ thẳng thắn để tạo sự đồng thuận. Nhờ cách làm kiên trì, thuyết phục, nhiều dự án lớn như đường ven biển Hạ Long - Cẩm Phả, cầu Cửa Lục 3, cao tốc Vân Đồn - Móng Cái, các KCN mới... được đẩy nhanh tiến độ.
Công tác dân tộc, tôn giáo tiếp tục được chăm lo toàn diện. Mặt trận và các tổ chức thành viên đồng hành cùng địa phương trong thực hiện Nghị quyết 06-NQ/TU của Tỉnh ủy, giúp đời sống vùng đồng bào DTTS cải thiện rõ rệt. Thu nhập bình quân đến cuối năm 2024 đạt 83,79 triệu đồng/người - một con số phản ánh đúng sự đổi thay mạnh mẽ ở những địa bàn khó khăn. Các hoạt động văn hóa cộng đồng, đặc biệt là Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc được tổ chức tại các khu dân cư đã trở thành biểu tượng của tinh thần “Đồng lòng - Đồng sức - Đồng thuận”.
Cùng với đó, vai trò giám sát, phản biện xã hội của MTTQ được tăng cường trên nhiều lĩnh vực thiết thực, như cải cách hành chính, quy hoạch, đầu tư công, xây dựng NTM, thực hiện an sinh xã hội, trách nhiệm người đứng đầu... Hàng trăm cuộc giám sát mỗi năm không chỉ phát hiện bất cập, mà quan trọng hơn là kiến nghị giải pháp khả thi, mang tiếng nói của nhân dân đến với cấp ủy, chính quyền. Việc tổ chức lấy hơn 132.000 ý kiến góp ý vào dự thảo sửa đổi Hiến pháp 2013 thể hiện rõ vai trò của mặt trận trong thực hành dân chủ, xây dựng nhà nước pháp quyền của dân, do dân, vì dân.
Công tác an sinh xã hội tiếp tục là điểm sáng. Hơn 208.000 suất quà Tết trị giá gần 144 tỷ đồng đã đến với người nghèo, người yếu thế; chương trình xóa nhà tạm, nhà ở dột nát được hoàn thành sớm, mang đến cuộc sống an cư cho nhiều hộ khó khăn. Đặc biệt, khi cơn bão số 3 năm 2024 gây thiệt hại lớn, MTTQ tỉnh đã kịp thời huy động gần 189 tỷ đồng giúp dân khắc phục hậu quả.
Năm 2025, hưởng ứng Lời kêu gọi của Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam về ủng hộ đồng bào bị thiệt hại do bão lũ, Ủy ban MTTQ tỉnh đã phát động, tiếp nhận tổng số tiền ủng hộ trên 18 tỷ đồng; từ nguồn quỹ vận động được và nguồn hiện có, Ủy ban MTTQ tỉnh đã quyết định phân bổ 73,091 tỷ đồng hỗ trợ cho các tỉnh và các hộ trên địa bàn tỉnh chịu nhiều thiệt hại. Kịp thời tiếp nhận ủng hộ 2,7 tỷ đồng của các tập thể, cá nhân và tổ chức để thăm hỏi, hỗ trợ gia đình các nạn nhân tử vong, bị thương đối với vụ việc lật tàu du lịch Vịnh Xanh 58 trên vịnh Hạ Long và hiện tại đang tích cực phát động và tiếp nhận ủng hộ tỉnh Lâm Đồng bị thiệt hại bởi bão lũ theo sự phân công trực tiếp của Bộ Chính trị…
Các phong trào thi đua yêu nước được lan tỏa sâu rộng. Điển hình như 11.000 sáng kiến làm lợi 120 tỷ đồng của LĐLĐ tỉnh; Hội Nông dân tỉnh triển khai hiệu quả phong trào “Nông dân thi đua sản xuất, kinh doanh giỏi, đoàn kết giúp nhau làm giàu và giảm nghèo bền vững”, đã vận động 185.932 hộ hội viên nông dân đăng ký và công nhận 88.464 hộ nông dân đạt danh hiệu sản xuất, kinh doanh giỏi các cấp.
Hội LHPN tỉnh thực hiện hiệu quả các phong trào thi đua “Xây dựng người phụ nữ Việt Nam thời đại mới”, “Xây dựng hình ảnh người phụ nữ Quảng Ninh thời đại mới có tri thức, đạo đức, sức khỏe, năng động, sáng tạo, văn minh, thân thiện” với việc duy trì, thành lập mới các mô hình, CLB văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao, thu hút đông đảo phụ nữ, nhân dân tham gia tại cộng đồng dân cư. Hội CCB tỉnh triển khai hiệu quả phong trào “CCB giúp nhau giảm nghèo, làm kinh tế giỏi” đã có 2.513 hộ hội viên đạt danh hiệu sản xuất, kinh doanh giỏi các cấp.
Tỉnh Đoàn tổ chức hiệu quả các phong trào “Thanh niên tình nguyện”, “Tuổi trẻ sáng tạo”, “Tuổi trẻ xung kích bảo vệ Tổ quốc” song hành trong chuyển đổi số, toàn Đoàn đã đảm nhận, triển khai trên 8.500 công trình, phần việc thanh niên, thu hút hơn 70.000 lượt đoàn viên, thanh niên tham gia, với tổng giá trị làm lợi cho xã hội ước tính trên 60 tỷ đồng. Các hội quần chúng do Đảng và Nhà nước giao nhiệm vụ trong tỉnh tổ chức nhiều hoạt động chăm lo, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần, động viên, giúp đỡ đoàn viên, hội viên phát triển kinh tế hộ gia đình, tích cực tham gia các cuộc vận động, phong trào thi đua tại địa phương.
Trên mặt trận đối ngoại nhân dân, Quảng Ninh tiếp tục duy trì giao lưu hữu nghị biên giới Việt - Trung, các hoạt động kết nghĩa cụm dân cư 2 bên biên giới và kết nối với cộng đồng kiều bào. Từ giao lưu văn hóa, đến hợp tác nhân đạo, tất cả đều góp phần vun đắp đường biên hòa bình, hữu nghị, phát triển.
Nhận thức rõ yêu cầu của thời kỳ mới - thời kỳ chuyển đổi mô hình tăng trưởng, xây dựng chính quyền số, xã hội số, hệ thống MTTQ các cấp của Quảng Ninh đã quyết liệt sắp xếp tổ chức bộ máy theo hướng tinh gọn, hiệu quả và phù hợp mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Từ ngày 1/7/2025, cơ quan Ủy ban MTTQ tỉnh hoạt động với 10 ban chuyên môn, bảo đảm nguyên tắc “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ hiệu quả”. Người đứng đầu các tổ chức chính trị - xã hội đồng thời là Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ tỉnh, thể hiện sự gắn kết thống nhất, nhưng vẫn giữ được tính chủ động của từng tổ chức.
Tại 54 xã, phường, đặc khu, bộ máy mặt trận và các tổ chức chính trị - xã hội được sắp xếp lại theo mô hình mới, vận hành thông suốt, không để gián đoạn công việc. Ghi nhận trong hơn 4 tháng qua, toàn tỉnh tiếp tục duy trì hiệu quả các hoạt động, phong trào thi đua mà MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội chủ trì, phối hợp triển khai, đảm bảo thông suốt, không để khoảng trống về thời gian, không ngắt quãng nhiệm vụ. Qua đó góp phần vào nỗ lực chung của tỉnh trong thực hiện bộ máy tinh gọn, hiệu quả, nâng cao chất lượng quản trị và phục vụ nhân dân.
Đặc biệt, năm 2025 cũng là năm đầu tiên Quảng Ninh thực hiện chủ trương của Trung ương về việc bố trí đồng chí Phó Bí thư Tỉnh ủy kiêm Chủ tịch Ủy ban MTTQ tỉnh. Đây là dấu mốc quan trọng, thể hiện sự quan tâm sâu sắc của Tỉnh ủy đối với công tác mặt trận; đồng thời khẳng định rõ vai trò, vị trí của MTTQ trong hệ thống chính trị, nhất là khi tỉnh đang triển khai mô hình tổ chức mới và đẩy mạnh tinh gọn bộ máy. Việc đồng chí Phó Bí thư Tỉnh uỷ trực tiếp lãnh đạo công tác mặt trận tạo điều kiện phát huy mạnh mẽ hơn nữa vai trò của MTTQ các cấp, tăng cường sự gắn bó giữa Đảng, chính quyền, nhân dân và tạo động lực mới cho công tác vận động, tập hợp, củng cố khối đại đoàn kết trên địa bàn tỉnh.
Thời gian qua MTTQ cũng quan tâm giáo dục chính trị, tư tưởng và chuyên môn nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ, nhất là cán bộ mặt trận ở khu dân cư - lực lượng trực tiếp gần dân nhất. Thông qua nhiều chương trình bồi dưỡng, tập huấn, đội ngũ cán bộ mặt trận từng bước nâng cao năng lực, bản lĩnh, kỹ năng vận động quần chúng, đáp ứng tốt hơn yêu cầu thực tiễn.
Cùng với kiện toàn tổ chức, MTTQ cũng xác định chuyển đổi số là trụ cột trong quá trình đổi mới. Theo đó, mới đây Ủy ban MTTQ tỉnh đã ra mắt ứng dụng “Mặt trận Quảng Ninh số” trên nền tảng mạng xã hội zalo (zalo mini app). Ứng dụng này giúp cung cấp nguồn thông tin chính thống các hoạt động, phong trào của MTTQ, các tổ chức chính trị - xã hội của tỉnh và các địa phương trong toàn tỉnh. Đồng thời là công cụ tiện ích để kết nối trực tiếp với cổng dịch vụ công quốc gia để thực hiện dịch vụ công trực tuyến; tích hợp cẩm nang “Bình dân học vụ số” và các video hướng dẫn kỹ năng số theo chủ đề; hỗ trợ người dùng truy cập nhanh vào nền tảng Bình dân học vụ số quốc gia...
Đến nay, toàn bộ hệ thống MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội trong tỉnh đã tham gia triển khai phong trào “Bình dân học vụ số” trên địa bàn, tập trung phối hợp thành lập 53 đội hình “Bình dân học vụ số” do lực lượng thanh niên làm nòng cốt, với sự tham gia của 3.650 lượt đoàn viên, thanh niên. Đã tổ chức gần 300 lớp “Bình dân học vụ số” và 290 hoạt động ra quân phổ cập kỹ năng số cho hơn 10.000 lượt người dân, tập trung hướng dẫn người dân sử dụng các ứng dụng trên điện thoại thông minh với các tiện ích số như VNeID, dịch vụ công trực tuyến, thanh toán không dùng tiền mặt, kỹ năng tham gia và sử dụng mạng xã hội...
Đặc biệt, Đoàn Thanh niên các cấp thành lập và duy trì các đội hình thanh niên tình nguyện tại 100% xã, phường, đặc khu, hỗ trợ người dân thực hiện trên 158.000 hồ sơ dịch vụ công mức độ 3, 4; đẩy mạnh việc thực hiện chuyển đổi số tại cơ quan, trong đó đã thực hiện việc chỉnh lý, số hóa 100% tài liệu lưu trữ của Uỷ ban MTTQ tỉnh và các tổ chức chính trị - xã hội; khai thác, sử dụng hiệu quả phần mềm "Hệ thống thông tin điều hành tác nghiệp các cơ quan Đảng", thực hiện xử lý công việc, chuyển và nhận văn bản trên môi trường mạng, hạn chế sử dụng văn bản giấy.
Tất cả những nỗ lực từ đổi mới tư duy, phương thức hoạt động, đến củng cố tổ chức, chuyển đổi số đều hướng tới mục tiêu chung: Phát huy mạnh mẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc, tạo nền tảng vững chắc để Quảng Ninh phát triển nhanh, bền vững và trở thành tỉnh kiểu mẫu, giàu đẹp, văn minh, hiện đại. MTTQ tỉnh đang tiếp tục khẳng định là “điểm tựa niềm tin” của nhân dân; là cầu nối vững bền giữa Đảng, chính quyền với nhân dân.
Thực hiện: Hoài Anh
Trình bày: Vũ Đức