Theo thống kê của Trung tâm Tư vấn pháp luật và Huấn luyện ATVSLĐ (LĐLĐ tỉnh), năm 2015 đơn vị đã huấn luyện cho 3.334 lao động của 44 doanh nghiệp. Đây chưa phải là con số lớn so với hàng nghìn doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh. Tuy nhiên, với một mô hình mới thực hiện theo Đề án 25 đã là sự nỗ lực rất lớn.
Thực hiện Đề án 25 của tỉnh, Trung tâm Tư vấn pháp luật và Huấn luyện ATVSLĐ được thành lập trên cơ sở sáp nhập Trung tâm Giới thiệu việc làm và Trung tâm Tư vấn pháp luật của LĐLĐ tỉnh. Đây là trung tâm đầu tiên thuộc hệ thống công đoàn trong cả nước được cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện hoạt động dịch vụ huấn luyện ATVSLĐ của Cục ATLĐ (Bộ LĐ-TB&XH). Theo ông Đỗ Văn Khánh, Giám đốc Trung tâm thì khi sáp nhập vào cuối năm 2014, Trung tâm có 17 người. Để vừa đảm bảo đời sống cho người lao động, vừa làm cách nào để một mô hình mới hoạt động hiệu quả, khẳng định sự đúng đắn từ chủ trương của tỉnh là điều vô cùng khó khăn. Trong khi bộ máy mới chưa chuyên nghiệp, lĩnh vực huấn luyện ATVSLĐ là hoàn toàn mới; người sử dụng lao động và tổ chức công đoàn cũng chưa thực sự hưởng ứng sử dụng dịch vụ của Trung tâm.
Nhanh chóng vượt qua những khó khăn ban đầu, phấn đấu đưa lĩnh vực huấn luyện ATVSLĐ của Trung tâm trở thành chuyên nghiệp, cạnh tranh lành mạnh với 5 trường, trung tâm huấn luyện ATVSLĐ khác trên địa bàn tỉnh, đơn vị đã tăng cường đội ngũ cán bộ quản lý, phối kết hợp nhuần nhuyễn về lĩnh vực ATVSLĐ để bắt nhịp kịp thời; chuyên nghiệp hóa, nâng cao chất lượng đội ngũ giảng viên. Trung tâm đã mời trên 10 giáo viên có kinh nghiệm, thâm niên hoạt động trong lĩnh vực ATVSLĐ để đáp ứng nhu cầu đào tạo; đồng thời, thuyết phục được 3 huấn luyện ATVSLĐ từ các đơn vị ngành Than về làm việc chính thức tại đơn vị. Do đã có quá trình tư vấn pháp luật ở các doanh nghiệp nhiều năm, cho nên dù mới đi vào hoạt động được hơn 1 năm, nhưng Trung tâm đã phần nào khẳng định được vị thế, uy tín của một đơn vị huấn luyện ATVSLĐ. Nhờ đó, Trung tâm đã có những khách hàng sử dụng dịch vụ huấn luyện định kỳ hàng năm. Điển hình như Công ty TNHH Hải Yến (TX Đông Triều) từ năm 2015 đến nay đã huấn luyện đến lần thứ 2, mỗi lần trên 60 người. Theo ông Đào Minh Hải, Giám đốc Công ty: “Chúng tôi hoàn toàn hài lòng với dịch vụ do Trung tâm mang lại. Sau khi tập huấn, người lao động có sự chuyển biến về ý thức và hành động rõ rệt. Bởi thực tế về lĩnh vực này, có đơn vị đào tạo theo kiểu “cho có”, chủ yếu là để bán chứng chỉ”. Ông Lương Thế Muôn, Giám đốc Công ty CP Thương mại dịch vụ Uông Bí thì cho biết đã sử dụng dịch vụ của Trung tâm 2 lần, mỗi lần trên 100 người…
Tuy nhiên cũng theo ông Khánh: Theo Thông tư 27/2013/BLĐTBXH quy định các đối tượng thuộc nhóm 1,2,3 (người sử dụng lao động; cán bộ quản lý, cán bộ chuyên trách hoặc bán chuyên trách về ATLĐ; lao động sử dụng các thiết bị nghiêm ngặt về ATLĐ) phải được huấn luyến ATVSLĐ ở các trung tâm, trường huấn luyện chuyên nghiệp về ATVSLĐ. Thế nhưng, số đối tượng tự giác tham gia huấn luyện rất ít, nhất là ở các doanh nghiệp ngoài quốc doanh. So với con số 10.000 doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh thì con số thực tế được huấn luyện ở các trung tâm còn quá khiêm tốn. Điều này cho thấy ý thức, nhận thức của chủ doanh nghiệp trong việc thực hiện pháp luật lao động còn hạn chế, nhiều doanh nghiệp còn cố tình trốn tránh trách nhiệm. Vì thế, để Luật ATVSLĐ có hiệu lực, các cơ quan nhà nước cần quản lý chặt chẽ, quan tâm tới các doanh nghiệp ngoài quốc doanh trong thực hiện ATVSLĐ. Khi thanh, kiểm tra, giám sát, cần tập trung vào các đối tượng doanh nghiệp ngoài quốc doanh có nguy cơ tiềm ẩn TNLĐ, để người lao động không bị thiệt thòi. Vì khi xảy ra những bất trắc trong lao động thuộc về lỗi của người quản lý, của chủ doanh nghiệp, nhưng đôi khi người lao động vẫn phải “gánh” thiệt thòi và họ không biết kêu ai.
Trung Anh