Không chỉ thực hiện tốt chế độ trợ giúp hằng tháng, Quảng Ninh đã xây dựng điểm tựa an sinh vững chắc cho các nạn nhân chất độc da cam bằng hàng loạt chính sách đặc thù về nhà ở, y tế và sinh kế. Sự đồng hành toàn diện ấy cùng nguồn lực chung tay của cộng đồng đang tiếp thêm nghị lực để từng gia đình nạn nhân da cam vượt qua nỗi đau, ổn định cuộc sống.
Những ngày đầu tháng 8/2026, ngôi nhà mới của gia đình anh Lê Văn Nhâm (SN 1988) ở khu phố Hoàng Tân 2, phường Hà An, đang được gấp rút hoàn thiện nhờ sự hỗ trợ của cán bộ, chiến sĩ Ban CHQS phường. Anh Nhâm là con trai của CCB Lê Văn Luận (SN 1946, thương tật 61% do nhiễm chất độc hóa học). Do di chứng từ cha, sức khỏe anh Nhâm không tốt, dẫn đến thu nhập hằng tháng không ổn định. Nhiều năm qua cả gia đình anh vẫn ở trong ngôi nhà cũ được xây từ năm 1993, cứ mưa lớn là dột.
Trước hoàn cảnh đó, giữa năm 2026 Ban CHQS phường Hà An đã phối hợp với chính quyền địa phương đề xuất cấp trên hỗ trợ gia đình anh Nhâm xây ngôi nhà mới rộng gần 80m². Gia đình anh Nhâm được hỗ trợ 60 triệu đồng từ quỹ dành cho nạn nhân chất độc da cam, cùng 5 tấn xi măng do doanh nghiệp trao tặng; cán bộ, chiến sĩ, người thân và các nhà hảo tâm cùng đóng góp ngày công, kinh phí để xây dựng. Nhìn căn nhà mới dần hoàn thiện, anh Nhâm xúc động: “Từ nay, gia đình tôi không còn phải lo cảnh cứ mưa là dột nữa”.
Gia đình anh Nhâm chỉ là một trong số hàng ngàn trường hợp được tiếp sức từ những chính sách nhân văn của tỉnh. Hiện nay, trên địa bàn Quảng Ninh có 4.194 hội viên nhiễm chất độc da cam/dioxin đang hưởng trợ cấp thường xuyên hằng tháng từ ngân sách nhà nước. Trong đó có 3.535 người trực tiếp tham gia kháng chiến và 659 người là con đẻ của người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học.
Xác định việc thực hiện chính sách chăm sóc nạn nhân chất độc da cam là trách nhiệm đối với người có công với cách mạng, đồng thời là nhiệm vụ quan trọng trong bảo đảm an sinh xã hội, những năm qua, cùng với thực hiện đầy đủ chính sách của Trung ương, Quảng Ninh đã ban hành nhiều cơ chế hỗ trợ riêng, phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương.
Đơn cử Nghị quyết số 23/2023/NQ-HĐND (ngày 8/12/2023) của HĐND tỉnh, quy định chính sách hỗ trợ một số đối tượng người có công với cách mạng và thân nhân trên địa bàn tỉnh. Ngoài mức hỗ trợ từ ngân sách trung ương, tỉnh hỗ trợ thêm tiền điều dưỡng phục hồi sức khỏe; hỗ trợ thêm hằng tháng đối với người có công đang hưởng trợ cấp, phụ cấp; hỗ trợ BHYT cho thân nhân và người trực tiếp chăm sóc con đẻ bị dị tật, không tự lực được trong sinh hoạt. Chính sách cũng quy định việc hỗ trợ nuôi dưỡng tại cơ sở trợ giúp xã hội đối với những trường hợp đủ điều kiện…
Giai đoạn 2021-2026, Quảng Ninh đã bố trí trên 98,6 tỷ đồng để hỗ trợ nạn nhân da cam và thực hiện các chính sách đặc thù. Việc tuyên truyền, hướng dẫn, đối thoại được tổ chức tại cơ sở, giúp người dân hiểu rõ điều kiện, thủ tục lập hồ sơ và tiếp cận chính sách. Công tác rà soát, giải quyết kiến nghị cũng được chú trọng nhằm bảo đảm chế độ đến đúng người, đúng thời điểm.
Không chỉ dựa vào nguồn lực Nhà nước, phong trào thi đua “Vì nạn nhân chất độc da cam” ở Quảng Ninh đã khơi dậy mạnh mẽ tinh thần tương thân tương ái trong toàn xã hội. Giai đoạn 2021-2026, thông qua sự tham gia của MTTQ, các tổ chức chính trị - xã hội, lực lượng vũ trang và nhà hảo tâm, toàn tỉnh đã huy động nguồn lực xã hội hóa đạt hơn 23,6 tỷ đồng.
Nguồn quỹ này được sử dụng để sửa chữa và xây mới 41 ngôi nhà cho nạn nhân da cam, hỗ trợ nuôi dưỡng hằng tháng cho 141 nạn nhân bệnh nặng, tặng 1.125 thẻ BHYT cho người trực tiếp chăm sóc nạn nhân, cùng hàng ngàn lượt khám chữa bệnh và cấp thuốc miễn phí... Nhờ các chính sách hỗ trợ nhân văn, qua đợt khảo sát năm 2025, toàn tỉnh không còn hội viên nhiễm chất độc da cam/dioxin nào thuộc diện hộ nghèo.
Dù đã đạt được những kết quả đáng khích lệ, nhưng chặng đường phía trước của Quảng Ninh vẫn còn nhiều vấn đề cần giải quyết khi các nạn nhân trực tiếp ngày càng cao tuổi, sức khỏe suy giảm và không ít người có con đẻ bị di chứng nặng phải phụ thuộc hoàn toàn vào việc chăm sóc của gia đình. Do đó, thời gian tới Quảng Ninh cần tiếp tục rà soát, ưu tiên nguồn lực chăm lo cho các nạn nhân chất độc da cam, không để bất kỳ nạn nhân chất độc da cam nào bị bỏ lại phía sau.
