Toàn tỉnh hiện có trên 43.000 giáo dân. Những năm qua, cùng với các cấp, các ngành, đoàn thể trên địa bàn, đội ngũ chức sắc, chức việc và đồng bào Công giáo đã tích cực tham gia các phong trào cách mạng, góp phần phát triển kinh tế - xã hội, giữ gìn và bảo vệ an ninh Tổ quốc (ANTQ).
Trong quá trình thực hiện phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ ở vùng đồng bào Công giáo cũng còn một số hạn chế. Đó là, nhận thức về chính sách pháp luật của một bộ phận đồng bào còn mức độ, nhất là ở vùng sâu, vùng xa; tỷ lệ hộ nghèo vẫn cao; có lúc, có nơi vẫn xảy ra tình trạng mâu thuẫn, mất đoàn kết, đốt pháo, nghiện ma tuý, trộm cắp, vi phạm pháp luật về giao thông… Khắc phục hạn chế nêu trên, đồng thời từng bước đẩy mạnh thực hiện phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ trong vùng đồng bào Công giáo, các cấp, các ngành và Công an Quảng Ninh đã chủ động nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của đồng bào, từ đó tham mưu cho tỉnh giải quyết kịp thời, thoả đáng những vấn đề khúc mắc.
Xác định một trong những nguyên nhân dẫn đến mất ổn định về an ninh trật tự (ANTT) chính là do đói nghèo, các cấp, các ngành cùng các linh mục, chức sắc, chức việc đã vận động đồng bào Công giáo tích cực lao động sản xuất, giúp đỡ nhau phát triển kinh tế gia đình, giảm tỷ lệ hộ nghèo, cải thiện đời sống mọi mặt cho bà con giáo dân bằng những việc làm cụ thể. Các giáo xứ Đông Khê, Đạo Dương (Đông Triều) đã vận động các hộ dân cải tạo vườn tạp thành vườn đặc sản với hàng trăm ha chuyên canh trồng cây ăn quả gồm: na, cam, bưởi… Hay mô hình chuyên canh rau sạch, nuôi trồng thủy sản… ở giáo xứ Yên Trì (Quảng Yên), Trà Cổ (Móng Cái), Cô Tô. Đồng bào Công giáo ở các giáo xứ Trà Cổ, Cẩm Phả, Yên Trì, Hòn Gai, Đông Khê, Mạo Khê… phát huy nghề truyền thống, tận dụng lao động lúc nông nhàn để có nguồn thu ổn định đã cho thu nhập bình quân mỗi hộ từ 50 đến 300 triệu đồng/năm. Hưởng ứng phong trào thi đua xây dựng nông thôn mới, các linh mục đã vận động đồng bào Công giáo đóng góp hàng chục tỷ đồng, hiến hàng ngàn m2 đất để xây dựng các công trình dân sinh… góp phần từng bước cải thiện đời sống mọi mặt.
Cùng với phong trào phát triển kinh tế, các linh mục, chức sắc, chức việc đã vận động giáo dân xây dựng nhiều mô hình, phong trào tự quản về ANTT, xây dựng xứ đạo bình yên. Cụ thể là, thường xuyên tuyên truyền, giáo dục giáo dân chấp hành chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước; tích cực tham gia phong trào “Toàn dân phòng ngừa, phát hiện, tố giác tội phạm và tệ nạn xã hội”, “Quản lý, giáo dục, cảm hoá người phạm tội tại gia đình và cộng đồng dân cư”, “Quản lý, giáo dục thanh thiếu niên chậm tiến, vận động người phạm tội ra đầu thú”; “Giao nộp vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ trái phép”, “Chấp hành pháp luật ATGT” và phong trào “5 không” (không trộm cắp, cờ bạc; không nghiện hút; không tham gia mại dâm; không tàng trữ, buôn bán ma tuý; không vi phạm ATGT”. Ban hành giáo các xứ, họ đạo tích cực tham gia tổ tự quản, tổ hoà giải giữ gìn ANTT, vun đắp tình làng nghĩa xóm, đoàn kết lương giáo và cung cấp nhiều thông tin quan trọng cho chính quyền, công an để phòng ngừa tội phạm. Điển hình như giáo họ Cô Tô, Thanh Lân; giáo xứ Trà Cổ, Cẩm Phả, Yên Trì, Hòn Gai, Đông Khê, Mạo Khê… nhiều năm qua đã duy trì tốt phong trào “giữ gìn bình yên họ đạo, giáo xứ”; cùng chính quyền, đoàn thể giải quyết nhiều vụ mâu thuẫn trong nội bộ nhân dân; giáo dục, giúp đỡ hàng trăm lượt con em trong gia đình vi phạm, tu tâm dưỡng tính từ bỏ con đường lầm lạc để hoà nhập cuộc sống; quản lý, giáo dục, cảm hoá những người lầm lỗi tiến bộ tại cộng đồng…
Từ năm 2012 đến nay, giáo dân trên địa bàn đã vận động hoà giải được 250 vụ và cung cấp trên 500 nguồn tin, giúp công an các địa phương đấu tranh, ngăn chặn kịp thời các vi phạm về pháp luật, góp phần đảm bảo ANTT trên địa bàn. Thông qua các phong trào thi đua, nhất là phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ, đã xuất hiện nhiều giáo xứ, linh mục, chức sắc, chức việc, giáo dân tiêu biểu, được các cấp, các ngành khen thưởng.
Tuấn Hương