Không chờ người dân tìm đến cơ quan hành chính, Quảng Ninh đang chủ động đưa dịch vụ công đến tận thôn, khu phố thông qua mô hình Tổ công tác hỗ trợ lưu động thực hiện thủ tục hành chính lĩnh vực đất đai. Đây không chỉ là giải pháp tháo gỡ những hồ sơ tồn đọng kéo dài, hỗ trợ người dân hoàn thiện các thủ tục về đất đai mà còn thể hiện quyết tâm của tỉnh trong xây dựng nền hành chính phục vụ, lấy người dân làm trung tâm, góp phần đẩy nhanh tiến độ xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai đồng bộ, hiện đại.
Đất đai là lĩnh vực liên quan trực tiếp đến quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, đồng thời cũng là một trong những lĩnh vực phát sinh nhiều thủ tục hành chính, hồ sơ tồn đọng và vướng mắc trong quá trình giải quyết. Thực tế cho thấy, không ít hộ gia đình gặp khó khăn khi hoàn thiện hồ sơ cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hoặc thực hiện các thủ tục liên quan do thiếu giấy tờ, chưa nắm rõ quy định pháp luật hoặc hạn chế trong việc tiếp cận công nghệ thông tin.
Nhằm tháo gỡ những khó khăn đó, UBND tỉnh đã ban hành Kế hoạch số 210/KH-UBND về triển khai hỗ trợ lưu động thực hiện thủ tục hành chính lĩnh vực đất đai tại các thôn, tổ dân, khu phố trên địa bàn tỉnh năm 2026. Đồng thời, ban hành Quyết định số 1700/QĐ-UBND thành lập Tổ công tác hỗ trợ lưu động thực hiện thủ tục hành chính lĩnh vực đất đai.
Việc thành lập Tổ công tác được xem là một bước đi mới trong cải cách hành chính của tỉnh, chuyển từ tư duy “người dân tìm đến cơ quan hành chính” sang “cơ quan hành chính chủ động phục vụ người dân”. Thay vì phải nhiều lần đi lại để hoàn thiện hồ sơ hoặc tìm hiểu quy định pháp luật, người dân sẽ được các thành viên Tổ công tác trực tiếp hướng dẫn, tư vấn và hỗ trợ ngay tại địa phương.
Theo kế hoạch, đối tượng được hỗ trợ là các cá nhân, hộ gia đình có nhu cầu thực hiện thủ tục hành chính về đất đai trên địa bàn các xã, phường, đặc khu. Trong đó, tỉnh ưu tiên hỗ trợ người có công với cách mạng, người cao tuổi, người khuyết tật, người yếu thế và những trường hợp gặp khó khăn trong tiếp cận công nghệ thông tin.
Tổ công tác do Giám đốc Trung tâm Phục vụ hành chính công tỉnh làm Tổ trưởng, với sự tham gia của đại diện các sở, ngành liên quan, Văn phòng Đăng ký đất đai, Trung tâm Phục vụ hành chính công tỉnh, Đoàn Luật sư tỉnh cùng chính quyền địa phương. Sự tham gia của nhiều cơ quan chuyên môn giúp việc hỗ trợ người dân được thực hiện đồng bộ, toàn diện, từ tư vấn pháp lý, hướng dẫn hoàn thiện hồ sơ đến tiếp nhận, giải quyết các thủ tục theo quy định.
Điểm nổi bật của mô hình là hoạt động hỗ trợ được tổ chức trực tiếp tại cơ sở. Các thành viên Tổ công tác không chỉ hướng dẫn người dân hoàn thiện hồ sơ mà còn trực tiếp giải đáp những khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện thủ tục đất đai.
Đối với những trường hợp hồ sơ đã đầy đủ điều kiện theo quy định, việc tiếp nhận và xử lý có thể được triển khai ngay tại địa phương, giúp giảm đáng kể thời gian và chi phí đi lại cho người dân. Đồng thời, mô hình còn gắn với mục tiêu thúc đẩy chuyển đổi số trong giải quyết thủ tục hành chính. Người dân được hướng dẫn đăng ký tài khoản, kê khai hồ sơ, nộp hồ sơ trực tuyến trên Cổng Dịch vụ công quốc gia cũng như theo dõi tiến độ xử lý hồ sơ trên môi trường số. Đây được xem là giải pháp quan trọng nhằm từng bước hình thành thói quen sử dụng dịch vụ công trực tuyến, nâng cao kỹ năng số cho người dân và giảm áp lực cho bộ phận tiếp nhận hồ sơ truyền thống.
Ý nghĩa của việc thành lập Tổ công tác không chỉ dừng lại ở việc hỗ trợ giải quyết thủ tục hành chính. Thông qua hoạt động rà soát, thống kê, hướng dẫn và xử lý hồ sơ tại cơ sở, các cơ quan chức năng cũng có điều kiện nắm bắt rõ hơn những khó khăn, bất cập trong thực tiễn để kịp thời đề xuất giải pháp tháo gỡ, hoàn thiện quy trình giải quyết thủ tục hành chính về đất đai. Bên cạnh đó, việc tập trung xử lý các hồ sơ tồn đọng kéo dài còn góp phần bảo đảm quyền lợi chính đáng của người dân, hạn chế phát sinh khiếu nại, kiến nghị liên quan đến đất đai. Đây là yếu tố có ý nghĩa quan trọng trong bối cảnh nhiều địa phương đang tập trung hoàn thiện hồ sơ địa chính, chuẩn hóa dữ liệu phục vụ xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai thống nhất trên toàn tỉnh.
Ngay trong đợt triển khai đầu tiên tại đặc khu Vân Đồn, mô hình Tổ công tác hỗ trợ lưu động đã cho thấy hiệu quả tích cực. Nhiều hồ sơ tồn đọng, kéo dài được rà soát, phân tích nguyên nhân vướng mắc và hướng dẫn cụ thể để người dân hoàn thiện theo đúng quy định. Đối với những trường hợp đã đủ điều kiện, hồ sơ được tiếp nhận và giải quyết ngay tại chỗ, giúp người dân tiết kiệm thời gian, công sức đi lại.
Anh Lý Văn Đông, người dân tộc Dao, thôn Đài Xuyên, đặc khu Vân Đồn là một trong những trường hợp được Tổ công tác trực tiếp hỗ trợ. Do sai lệch thông tin về họ tên trong hồ sơ xin cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, hồ sơ của anh gặp khó khăn trong quá trình hoàn thiện. Sau khi được các thành viên Tổ công tác xem xét, hướng dẫn cụ thể các thủ tục và căn cứ pháp lý liên quan, anh đã nắm rõ các bước cần thực hiện để hoàn thiện hồ sơ. Anh Đông chia sẻ: "Được cán bộ của Tổ công tác trực tiếp giải thích, hướng dẫn tận tình, tôi đã hiểu rõ những nội dung còn vướng mắc và biết cách hoàn thiện hồ sơ theo quy định. Cách làm việc rất cụ thể, dễ hiểu nên tôi cảm thấy yên tâm và phấn khởi hơn rất nhiều".
Những kết quả bước đầu tại Vân Đồn cho thấy mô hình hỗ trợ lưu động không chỉ giúp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho người dân ngay từ cơ sở mà còn góp phần nâng cao hiệu quả phối hợp giữa các cơ quan chức năng trong giải quyết thủ tục hành chính về đất đai, từng bước xây dựng nền hành chính phục vụ, lấy người dân làm trung tâm.
Theo kế hoạch, hoạt động hỗ trợ lưu động sẽ được tổ chức định kỳ từ 1 đến 2 đợt mỗi tháng tại các xã, phường, đặc khu tùy theo nhu cầu thực tế. Các địa phương sẽ phối hợp khảo sát nhu cầu, lập danh sách các trường hợp cần hỗ trợ để Tổ công tác chủ động xây dựng kế hoạch triển khai phù hợp.
Trong tiến trình xây dựng chính quyền số, xã hội số và nền hành chính hiện đại, việc đưa dịch vụ công đến gần dân hơn là yêu cầu tất yếu. Mô hình Tổ công tác hỗ trợ lưu động thực hiện thủ tục hành chính lĩnh vực đất đai không chỉ góp phần tháo gỡ những khó khăn trước mắt mà còn thể hiện rõ tinh thần phục vụ của cơ quan nhà nước, lấy sự hài lòng của người dân làm thước đo hiệu quả hoạt động.
Với cách làm chủ động, linh hoạt và sát cơ sở, Quảng Ninh sẽ từng bước giải quyết dứt điểm các hồ sơ tồn đọng, nâng cao chất lượng phục vụ người dân, đẩy mạnh ứng dụng dịch vụ công trực tuyến và xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai đồng bộ, hiện đại. Đây cũng là một trong những giải pháp quan trọng góp phần hiện thực hóa mục tiêu xây dựng nền hành chính công khai, minh bạch, chuyên nghiệp và phục vụ ngày càng tốt hơn nhu cầu của người dân và doanh nghiệp.
