Thời gian này, Báo Quảng Ninh nhận được phản ánh của nhiều người dân trên địa bàn huyện Đông Triều về vấn đề rác thải sinh hoạt lâu ngày không được thu gom, xử lý, làm ảnh hưởng đến cuộc sống của các hộ gia đình. Cũng từ chuyện rác mà nhiều mâu thuẫn phát sinh.
Cãi nhau vì... rác
Khu phố Công Nông, thị trấn Mạo Khê (Đông Triều) những ngày hè càng oi nồng hơn bởi mùi hôi bốc ra từ những đống rác ngổn ngang.
Bà Văn Thị Hải, một trong những hộ dân sống ở khu phố bức xúc: Hàng tháng nay, chúng tôi khổ sở vì đống rác phía đối diện nhà. Có đợt hơn 1 tuần không có xe gom đi đổ, đống rác cao ngất, tràn cả ra đường. Mùi hôi bốc dọc cả dãy phố. Hàng tháng, chúng tôi vẫn đóng tiền vệ sinh môi trường mà giờ phải chịu cảnh này.
Bãi rác mà người dân khu phố Công Nông phản đối nằm tràn chiếm hết cả vỉa hè ở khu vực giữa Trung tâm Y tế Than Mạo Khê và khu Quảng trường của Công ty Than Mạo Khê. Đây vốn là điểm do Công ty TNHH Hải Yến (đơn vị thu gom rác) chọn để tập kết xe gom rác từ các ngõ ngách của khu phố Công Nông đưa về để ô tô đến chở đi đổ. Tuy nhiên, gần tháng nay, do không có người đến ngõ ngách thu gom rác nên nhiều hộ dân tự mang rác đến đây vứt. Đống rác ngày càng to vì phải đến hàng tuần mới có ô tô đến chở đi đổ. Những ngày hè, rác sinh hoạt nhanh phân huỷ dẫn đến mùi hôi bốc ra khắp khu phố.
Ông Bùi Ngọc Chanh, khu phố Công Nông cho biết: Chỉ tồn hai ngày, đống rác đã thế này, chứ đến 1 tuần nó cao đến 2m. Nhà chúng tôi lúc nào cũng phải đóng kín cửa, nếu không mùi rác xộc lên không chịu nổi. Sáng ra, dòi bọ từ đống rác bên đường tràn cả vào nhà. Cứ đà này chúng tôi mắc bệnh tật hết thôi!.
Cùng chung tâm trạng này, bà con buôn bán ở chợ Công Nông cũng bức xúc bởi chợ vốn chật hẹp, nay cuối chợ lại phải dành chỗ để chứa rác, vừa chật, vừa mùi. Không chỉ ở khu phố Công Nông mà các khu phố khác trên địa bàn thị trấn Mạo Khê đều có chung cảnh ngộ bởi các đống rác hình thành ngày càng nhiều ở mọi ngóc ngách. Thậm chí, dọc vỉa hè bám quốc lộ 18A ở khu vực thị trấn Mạo Khê cũng ngổn ngang các bãi rác. Nhất là các điểm tập kết xe gom rác thì trở thành nơi đổ thải của các hộ dân. Nhà nào sát đống rác chỉ biết chịu trận vì không thể ngày đêm ngồi canh người khác đến đổ rác.
Bà Vũ Thị Bình, ở khu phố Công Nông gay gắt: Dãy phố san sát thế này, người ta lấy đây làm điểm tập kết các xe rác đã không được vì nước từ các xe chảy lênh láng ra đường, ảnh hưởng đến việc đi lại và môi trường sống của hộ dân. Nay ở đây lại biến thành bãi đổ rác, chúng tôi không thể chấp nhận được. Mấy hôm nay, chúng tôi phải canh không cho người ta mang rác đến đây vứt, họ mắng chúng tôi lấy quyền gì ngăn họ.
Loay hoay tìm địa điểm
Mang nỗi bức xúc của người dân, chúng tôi tìm đến Công ty TNHH Hải Yến, đơn vị thu gom rác trên địa bàn thị trấn Mạo Khê.
Ông Đào Minh Hải, Giám đốc Công ty cho biết: Mấy ngày nay, tôi vào tận rừng, leo các đỉnh đồi để tìm nơi đổ rác mà chưa tìm được, Công ty tôi không thể gom rác của các hộ dân bởi gom rồi thì đổ đi đâu. Rác để lâu ngày, công nhân của chúng tôi đi thu dọn cũng rất khổ.
Cũng theo ông Hải, từ năm 2001 đến nay, Công ty TNHH Hải Yến đã hợp đồng với huyện Đông Triều chở rác thải sinh hoạt trên địa bàn huyện đi đổ. Bãi đổ là do huyện tìm và chỉ định địa điểm. Từ năm 2001-2006, rác thải sinh hoạt toàn huyện được gom đổ tại khu Vĩnh Sơn của thị trấn Mạo Khê. Tháng 7-2006 đến 2008, rác được chuyển đổ chôn lấp tại moong vỉa 1A của Công ty Than Mạo Khê ở xã Hoàng Quế (Đông Triều). Đến năm 2008, rác thải sinh hoạt của các xã, thị trấn trên địa bàn lại được chuyển đến chôn lấp tại vỉa 10, cánh Nam, xã Yên Thọ.
Tuy nhiên, do bãi đổ gần khu vực dân cư sinh sống nên giữa năm 2011, người dân khu vực này phản đối, ngăn cản không cho xe đến đổ rác. Lúc này, với sự giúp đỡ của Công ty Than Mạo Khê, huyện tiếp tục tìm địa điểm đổ rác tại moong vỉa 1B ở xã Hoàng Quế. Tuy nhiên, đến tháng 3-2014, huyện dừng đổ rác tại moong này do người dân phản đối và nơi đây nằm trong ranh giới khu di tích lịch sử địa điểm khai thác than đầu tiên của Việt Nam tại núi Tiên Lãng, xã Yên Thọ. Rác tiếp tục được huyện chỉ đạo đổ tại xã Hồng Thái Đông 1 tháng và ở khu vực thôn Trung Lương, xã Tràng Lương được 1,5 tháng nhưng đều dừng lại vì gặp sự phản đối của người dân do đây đều là những bãi tạm.
Được biết, trước vấn đề khó khăn trong tìm địa điểm đổ rác sinh hoạt, từ ngày 1-7, huyện giao cho các xã, thị trấn trên địa bàn tự lo vị trí đổ rác của địa phương mình. Với những xã, thị trấn đông dân, đây quả là vấn đề khó khăn.
Trao đổi với chúng tôi, ông Phạm Thanh Trường, Chủ tịch UBND thị trấn Mạo Khê, cho biết: Chúng tôi đã cố gắng hết sức để tìm địa điểm đổ rác cho thị trấn, nhưng vấn đề không đơn giản. Đầu tháng, chúng tôi tìm địa điểm ở vỉa 9 của Công ty Than Mạo Khê. Công ty cũng hỗ trợ chúng tôi san gạt đường đi để cho xe chở rác đến đổ. Khi đổ rác, Công ty TNHH Hải Yến đã rắc vôi bột khử trùng, lấp đất, nhưng chỉ đổ được 1 ngày, dân lại chặn xe vì bãi này gần khu dân cư (chỉ cách hộ gần nhất là 350m). Chúng tôi tiếp tục chọn moong vỉa 10 của Công ty Than Mạo Khê ở tít trên đỉnh núi, hộ dân gần nhất ở điểm đổ này cách 700m, nhưng khi đổ cũng bị dân giữ xe. Toàn thị trấn chỉ có 1km giáp núi, vì vậy tìm địa điểm cách xa khu dân cư để đổ rác thật khó.
Do hiện tại chưa tìm được nơi đổ rác, UBND thị trấn Mạo Khê đành giao cho Công ty TNHH Hải Yến phối hợp cùng địa phương đi tìm địa điểm. Còn trước mắt, Chợ thị trấn Mạo Khê (nơi chiếm 1/2 lượng rác sinh hoạt của thị trấn) tự thuê một số đơn vị chở rác đến nhà máy xử lý rác ở TP Hạ Long. Còn với các hộ dân ở 24 khu phố, UBND thị trấn đành vận động người dân tự giữ gìn vệ sinh, phân loại rác để ở cửa nhà. Tuy nhiên, điều này làm các hộ bức xúc bởi rác sinh hoạt không thể để lâu, nhất là mùa hè. Đồng thời những đống rác cũng làm mất mỹ quan đô thị, ảnh hưởng đến môi trường sống, sức khoẻ của người dân. Huyện cũng chưa chủ động trong việc hướng dẫn người dân phân loại rác, chủ động đốt những loại rác có thể tự xử lý được.
Vấn đề xử lý rác sinh hoạt đã trở thành nỗi bức xúc của rất nhiều huyện, thị xã, thành phố trên địa bàn tỉnh. Từ vòng luẩn quẩn tìm nơi đổ rác ở huyện Đông Triều cho thấy, từ trước đến nay, nhiều địa phương ở tình trạng ăn đong chứ chưa chủ động, chưa có kế hoạch cho việc xử lý rác để đảm bảo môi trường trong tình hình tốc độ đô thị hoá ngày càng nhanh. Đã đến lúc vấn đề xây dựng các khu vực xử lý rác thải sinh hoạt cần phải được quan tâm hơn và triển khai nhanh.
Thu Nguyệt
