Nghị định 37/2016/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật An toàn, vệ sinh lao động về bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp bắt buộc, có hiệu lực từ ngày 1-7-2016 đã trở thành "điểm tựa" cho người lao động và chủ các doanh nghiệp. Đặc biệt, với quy định hỗ trợ 50% chi phí khám bệnh nghề nghiệp tại Nghị định này là một trong những nội dung có ý nghĩa thiết thực và hiệu quả.
Hiện nay, người lao động (NLĐ) được hưởng các chế độ chăm sóc theo Điều 152, Bộ luật Lao động năm 2012. Theo đó, hàng năm, người sử dụng lao động (NSDLĐ) phải tổ chức khám sức khoẻ định kỳ cho NLĐ, kể cả người học nghề, tập nghề; lao động nữ phải được khám chuyên khoa phụ sản, người làm công việc nặng nhọc, độc hại, NLĐ là người khuyết tật, NLĐ chưa thành niên, NLĐ cao tuổi phải được khám sức khoẻ ít nhất 6 tháng/lần. NLĐ làm việc trong điều kiện có nguy cơ mắc bệnh nghề nghiệp phải được khám bệnh nghề nghiệp theo quy định của Bộ Y tế.
Trên địa bàn tỉnh hiện có 287.909 NLĐ tại hơn 6.000 cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp. Chỉ riêng Trung tâm Y tế dự phòng tỉnh, trong năm 2015 đã tổ chức được 8.967 lượt khám sức khoẻ định kỳ và 6.660 lượt khám bệnh nghề nghiệp; trong đó, 440 người được chẩn đoán mắc bệnh nghề nghiệp. Trong 6 tháng đầu năm 2016, Trung tâm cũng đã tổ chức hơn 3.000 lượt khám sức khoẻ định kỳ cho NLĐ tại các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp.
Tuy nhiên, trước khi Nghị định 37 ra đời, khá nhiều doanh nghiệp "ngần ngại" khi tổ chức khám bệnh nghề nghiệp cho NLĐ. Trưởng khoa Sức khoẻ nghề nghiệp, Trung tâm Y tế dự phòng tỉnh Lê Mạnh Thưởng, cho biết: "Một phần do mọi chi phí khám bệnh nghề nghiệp cho NLĐ đều do doanh nghiệp chi trả khiến họ còn e ngại. Bên cạnh đó, phần lớn những người được chẩn đoán mắc bệnh nghề nghiệp thường là những người đã làm việc lâu năm, có kinh nghiệm. Khi họ được chẩn đoán mắc bệnh nghề nghiệp, tức là họ phải chuyển sang công việc khác. Trong khi đó, các cơ quan, đơn vị hoặc doanh nghiệp không muốn mất đi những "tay thợ" lành nghề hoặc chi trả khoản bồi thường theo quy định cho NLĐ. Ngay bản thân NLĐ cũng không muốn đổi việc. Bởi điều đó đồng nghĩa với mức lương cũng thay đổi, thu nhập sẽ giảm đi. Chính vì thế, nhiều chủ lao động chỉ tiến hành khám bệnh định kỳ và hạn chế khám bệnh nghề nghiệp cho NLĐ để tránh thay đổi nguồn lực lao động". Trở ngại này đã được tháo gỡ khi Nghị định 37/2016/NĐ-CP có hiệu lực. Theo nội dung quy định tại Nghị định, NLĐ khi đi khám bệnh nghề nghiệp sẽ được hỗ trợ 50% chi phí khám bệnh nghề nghiệp tính theo biểu giá khám bệnh nghề nghiệp do Bộ trưởng Bộ Y tế ban hành tại thời điểm NLĐ khám bệnh nghề nghiệp sau khi đã được BHYT chi trả, nhưng không quá 1/3 mức lương cơ sở/người/lần khám.
Chánh thanh tra Sở LĐ-TB&XH Lê Văn Sử khẳng định: Nghị định 37 đã đưa ra nhiều điểm mới, tiến bộ trong việc chăm sóc sức khoẻ cho NLĐ, thực hiện đúng nguyên tắc của công tác an toàn, vệ sinh lao động: Lấy phòng ngừa là chính. Bên cạnh việc hỗ trợ 50% chi phí khám bệnh nghề nghiệp, NLĐ còn được hưởng các chế độ hỗ trợ đào tạo chuyển đổi nghề nghiệp; khám bệnh, huấn luyện an toàn, vệ sinh lao động và phục hồi chức năng lao động khi xảy ra tai nạn lao động hoặc mắc các bệnh nghề nghiệp.
Cũng theo ông Sử, trong thời gian tới, để Nghị định 37 phát huy hiệu quả, cần thực hiện tốt công tác tuyên truyền. Trong đó, tích cực tuyên truyền, phổ biến nội dung Nghị định đến các đối tượng được quy định để họ nắm được quyền và nghĩa vụ của mình; đồng thời, xây dựng chương trình phối hợp giữa các sở, ban, ngành liên quan, trong đó Sở LĐ-TB&XH, Sở Y tế, BHXH tỉnh là nòng cốt để chuẩn bị sẵn sàng cho việc thực hiện Nghị định. Bên cạnh đó, tiến hành tổ chức các lớp tập huấn, bồi dưỡng nghiệp vụ cho các cán bộ để nắm rõ nội dung Nghị định cũng như giải quyết các thắc mắc trong quá trình triển khai, thực hiện.
Hoàng Quỳnh
