Ngày 28/4, Sở Thông tin và Truyền thông phối hợp với Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn và UBND huyện Hải Hà tổ chức buổi họp báo thông tin về tình hình nuôi ngao, nghêu chết tại huyện Hải Hà. Gần 20 đại diện cơ quan thông tấn, báo chí đã về dự.
Tại buổi họp báo, các đơn vị tổ chức đã thông báo tình hình ngao chết tại huyện Hải Hà thời gian qua; giải đáp các thắc mắc của đại diện các cơ quan truyền thông về nguyên của tình trạng này.
Theo đó năm 2015, huyện Hải Hà đã thả nuôi 416ha diện tích ngao, nghêu tại các xã Quảng Minh (176ha), xã Quảng Điền (40ha), xã Phú Hải (200ha), trong đó duy chỉ có vùng nuôi xã Quảng Minh nằm trong quy hoạch nuôi nhuyễn thể của huyện.
Về giống nghêu, ngao được các hộ nuôi nhập từ Nam Định, Thái Bình và Trung Quốc, hoặc mua gom tại chỗ (hầu hết không có hóa đơn chứng từ mua bán, không kiểm dịch trước khi thả nuôi); cỡ giống thả 500 con đến 1.000 con/kg; mật độ thả nuôi trên 500 con/m2. Từ đầu tháng 12/2015 đến tháng 1/2016, tại các vùng nuôi nghêu, ngao Quảng Minh, Quảng Điền và Phú Hải đã xảy ra hiện tượng ngao, nghêu nuôi chết.
Cụ thể có 216ha bị thiệt hại với mức độ thiệt hại từ 20–30%, cá biệt có hộ đến trên 50%; tổng thiệt hại khoảng 2.000 tấn. Đến đầu tháng 4/2016, tại xã Quảng Minh tiếp tục có 13 hộ nuôi có hiện tượng ngao chết, diện tích khoảng 26ha, tỷ lệ chết 20-25%, một số hộ tỷ lệ ngao, nghêu chết 50–60%; không phát hiện ngao nuôi chết tại các xã khác trong huyện.
Tại hội nghị, một lần nữa các cơ quan chuyên môn đã khẳng định nguyên nhân gây chết ngao, đó là ngao chết không phải do bệnh mà lý do chính là mật độ thả nuôi quá dày, trên 500 con/m2, gấp hơn 5 lần so với khuyến cáo kỹ thuật. Điều này khiến cho không gian sinh sống của ngao bị hạn chế và phải cạnh tranh nguồn thức ăn, thiếu thức ăn. Trong khi đó trải qua thời tiết bất lợi trước đó (đợt mưa kéo dài cuối tháng 8/2015 và rét đậm rét hại đầu năm 2016), vượt ngưỡng chịu của ngao, ít nhiều làm ảnh hưởng đến sức khỏe của con ngao, nghêu. Bên cạnh đó thì loạt ngao, nghêu chết vừa qua đều đã đạt cỡ thương phẩm nhưng do thị trường tiêu thụ khó khăn nên chưa thu hoạch, cũng ảnh hưởng đến sức sống của đối tượng nuôi này.
Tại buổi họp báo, đại diện một số cơ quan báo chí đã đưa ra câu hỏi xung quanh tình trạng ngao chết nói trên. Trong đó, phóng viên Báo Quảng Ninh hỏi về trách nhiệm của các đơn vị chuyên môn của tỉnh, huyện khi để các hộ dân nuôi thả với mật độ quá dày, là nguyên nhân chủ yếu dẫn đến tình trạng ngao chết như đã xác định. Đại diện Báo Nông thôn ngày nay quan tâm đến vấn đề quy hoạch vùng nuôi ngao của huyện Hải Hà. Đại diện Báo Thanh niên hỏi về giải pháp kiểm soát và nâng cao chất lượng giống, hỗ trợ thị trường tiêu thụ cho các hộ nuôi ngao. Đại diện Sở NN&PTNT, UBND huyện Hải Hà đã tiếp thu và giải đáp các thắc mắc trên.
Theo đó, nói về trách nhiệm của các cơ quan chuyên môn, đồng chí Nguyễn Văn Công, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn khẳng định đơn vị đã đưa ra quy trình nuôi, trong đó nói rất rõ về các thông số để có thể nuôi ngao an toàn, đặc biệt là về mật độ nuôi. Ngay từ năm 2014, thời điểm các hộ dân nuôi ngao nghêu trên diện rộng, sở đã sớm có nhiều khuyến cáo người dân thả với mật độ hợp lý. Sở cũng nâng cao nhận thức cho các hộ nuôi bằng việc tổ chức hội thảo về vấn đề nuôi ngao với nhiều hộ dân nuôi ngao trong toàn tỉnh. Tuy nhiên, vì nhiều lý do, trong đó có việc chạy theo lợi nhuận, bà con vẫn nuôi với mật độ dày, hơn quy định. Về vấn đề đảm bảo an toàn giống và đầu ra cho bà con, đồng chí Nguyễn Văn Công cho biết, người dân cần nâng cao ý thức về việc nhập con giống có nguồn gốc và được kiểm dịch, ngoài ra hướng tới các thị trường tiêu thụ không quá phụ thuộc vào thị trường Trung Quốc như trong tời gian qua.
Riêng về vấn đề quy hoạch, UBND huyện Hải Hà cho biết, hiện các khu vực nuôi ở xã Quảng Điền, Phú Hải không có điều kiện thuận lợi để nuôi ngao, không nằm trong quy hoạch và đã được khuyến cáo không thả nuôi. Nên trước mắt huyện sẽ không mở rộng quy hoạch nuôi ngao ra 2 vùng Quảng Điền và Phú Hải.
Về việc hỗ trợ các hộ bị thiệt hại, đồng chí Nguyễn Văn Công khẳng định, số hộ bị thiệt hại trên không thuộc quy định hỗ trợ của nhà nước (thiệt hại do dịch bệnh, thiên tai). Để góp phần giảm bớt khó khăn cho bà con cũng như định hướng cho bà con sản xuất trong thời gian tiếp theo, sở sẽ đề xuất tỉnh hỗ trợ bà con về một số vật tư xử lý môi trường nước, đơn cử như vôi bột. Bên cạnh đó, khuyến cáo các hộ nuôi ngao, trong thời gian tới, dừng nuôi thả ngao mới, khẩn trương tiến hành xử lý, cải tạo môi trường, sau đó mới tiếp tục thả lứa ngao mới.
Việt Hoa