Mới đây, trên Tuổi trẻ online có đăng bài viết của tác giả Lê Nam với tiêu đề: “Khi doanh nghiệp du lịch “đói” danh hiệu”, không ít người đã phải giật mình trước một thực tế đang tồn tại trong xã hội. Ấy là chuyện “mua danh hiệu”. Theo bài báo phản ánh, những giải thưởng du lịch vừa được trao gần đây, dù được thực hiện bởi những tổ chức có uy tín, đã gây nhiều phản ứng trong dư luận. Chẳng hạn như: Ngày 4-12, Tổng cục Du lịch Việt Nam (VNAT), Hiệp hội Du lịch Việt Nam (VITA) đã tổ chức tôn vinh và trao Giải thưởng du lịch Việt Nam năm 2012 cho 62 doanh nghiệp lữ hành, khách sạn và hãng hàng không hàng đầu Việt Nam năm 2012. Có những khách sạn lớn đã không thể tham gia do thời gian quá gấp gáp - chỉ có gần một tháng để hoàn tất hồ sơ. Ngoài ra bài báo này cũng đưa thêm thông tin:
Trước đó, một tờ báo chuyên ngành du lịch lần đầu tiên tổ chức giải thưởng vinh danh các doanh nghiệp trong ngành du lịch về quản lý giỏi, dịch vụ chất lượng đã phải rút lại giải thưởng dịch vụ chất lượng vì “lỡ” trao cho Công ty Du lịch Intour (đăng ký tại quận Gò Vấp, TP Hồ Chí Minh), một doanh nghiệp đầy tai tiếng. Cụ thể, giữa tháng 10-2013 doanh nghiệp này đã bị Sở Văn hoá - Thể thao và Du lịch rút giấy phép kinh doanh dịch vụ lữ hành quốc tế trong thời gian ba tháng và phạt tiền 31,5 triệu đồng do có hàng loạt sai phạm trong kinh doanh. Nhiều doanh nghiệp lữ hành, khách sạn, dịch vụ, vận chuyển... còn cho biết phần lớn giải thưởng du lịch đều kêu gọi doanh nghiệp “tự nguyện” đóng góp cho giải thưởng. Thậm chí, nhiều giải thưởng du lịch nghe tên thì rất kêu nhưng trong quy chế xét tặng danh hiệu, ban tổ chức thẳng thắn đề cập chi phí tham gia cho các doanh nghiệp đoạt giải. Chẳng hạn, danh hiệu A thì số tiền đóng góp là bao nhiêu triệu đồng/giải và danh hiệu B bao nhiêu triệu đồng/giải (chưa bao gồm thuế VAT).
Nhân nói về chuyện giải thưởng và danh hiệu, anh bạn tôi làm trong một ngành kinh tế lớn ở Quảng Ninh cũng phải than thở: “Chuyện “mua danh hiệu”, “mua giải thưởng” đâu chỉ có ở ngành Du lịch đâu mà nó nhan nhản ở các ngành khác. Ngay như đơn vị tôi, cứ gần cuối năm lại nhận được cái thông báo tham gia giải thưởng. Chết là ở chỗ, cứ đóng tiền là có giải, có danh hiệu. Đóng tiền vào, ban tổ chức còn vui vẻ hỏi thích giải nào, A hay B. Nhiều khi ngượng, doanh nghiệp không cả dám nhận giải A mà chỉ xin giải B thôi”.
Đúng là chuyện danh hiệu, giải thưởng cũng có nhiều điều phải nói, nhất là mới đây ai cũng giật mình, bức xúc khi mà TP Cẩm Phả, đơn vị đăng cai hội thảo chuyên đề phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường sinh thái do Hiệp hội đô thị Việt Nam cụm đô thị Đông Bắc tổ chức ngày 26-10-2013, TP Cẩm Phả là 1 trong 2 địa phương đã được Hiệp hội này bình chọn là đô thị xanh sạch đẹp năm 2013(?!). Nghe thông tin này, không ít người dân Cẩm Phả thấy “ngượng” khi mà hàng ngày người dân đang phải sống chung với bụi, tiếng ồn; đường phố thì lem nhem, nhếch nhác vì bụi bẩn…
Có một thời, các danh hiệu hay giải thưởng đã trở thành niềm động viên, khích lệ rất lớn đối với các tổ chức, doanh nghiệp, đơn vị, cá nhân nhưng khi điều đó bị lạm dụng, biến tướng thì những danh hiệu, giải thưởng chỉ còn là hư danh mà thôi.
Vĩ An
