(Đồng chí Đỗ Văn Thuấn, Giám đốc Sở GD-ĐT trả lời phỏng vấn Báo Quảng Ninh)
+ Quy chế thi tốt nghiệp THPT, bổ túc THPT năm học 2008-2009 được Bộ GD-ĐT ban hành kèm theo Thông tư số 04/2009/TT-BGD-ĐT ngày 12-3-2009 là văn bản mới nhất thay thế cho các quyết định ban hành quy chế thi tốt nghiệp của năm 2008, quy định rất nhiều điểm mới. Cụ thể: Các hội đồng coi thi (HĐCT) được thiết lập trên cơ sở thành lập các cụm trường. Mỗi cụm trường có ít nhất từ 3 trường THPT hoặc trung tâm HN&GDTX. Những trường hợp đặc biệt, Bộ GD-ĐT cho phép có thể thành lập cụm trường chỉ có 1 hoặc 2 trường THPT hoặc trung tâm HN&GDTX, nhưng phải báo cáo Bộ GD-ĐT phê duyệt phương án. Trên cơ sở đó, UBND tỉnh ra quyết định thành lập cụm trường. Như vậy, mỗi HĐCT có thể sẽ chỉ toàn học sinh phổ thông hoặc toàn học sinh bổ túc hoặc vừa có học sinh phổ thông vừa có học sinh bổ túc dự thi. Trong quy chế, Bộ GD- ĐT quy định rất rõ ràng, ở mỗi cụm trường, danh sách thí sinh dự thi sẽ được sắp xếp theo nguyên tắc: Theo thứ tự đăng ký dự thi ở chương trình ban học: Ban KHTN đến ban KHXH, cuối cùng là ban cơ bản. Trong các ban đó lại sắp xếp theo môn ngoại ngữ đăng ký thi theo thứ tự: Tiếng Anh, tiếng Trung, tiếng Pháp (hệ 3 năm rồi đến hệ 7 năm). Cuối cùng mới sắp xếp theo vần A-B-C. Sau khi đã sắp xếp xong đảm bảo đúng các nguyên tắc trên, sẽ cắt lần lượt danh sách thí sinh theo HĐCT. Mỗi cụm trường, tuỳ số lượng thí sinh đăng ký dự thi (ĐKDT) sẽ chia số HĐCT. Với cách làm này, ngẫu nhiên ở mỗi HĐCT có học sinh của tất cả các trường trong cụm.
Do năm nay thi theo chương trình phân ban, nên đề thi sẽ có 2 phần. Phần chung dành cho tất cả các thí sinh và phần riêng dành cho các ban khác nhau (KHTN, KHXH&NV, Cơ bản). Khi làm bài thi, các thí sinh phải hết sức lưu ý, tất cả các em không phân biệt thi ban nào đều phải làm phần đề chung, còn phần đề riêng, các em chỉ chọn làm phần đề thi phù hợp với chương trình mình đã đăng ký thi. Nếu làm cả phần không đăng ký sẽ không được chấm điểm. Riêng với học sinh ban cơ bản, cần phải lưu ý thêm, với những môn học tự chọn đăng ký phần chuyên sâu nào phải làm đúng phần thi đó.
Về công tác coi thi, đối với những HĐCT chỉ có 1 trường THPT, ngoài số giám thị, thanh tra do Sở GD-ĐT bố trí, sẽ có thêm một số giám thị là giáo viên các trường ĐH, CĐ. Nếu như những năm trước, giám thị hành lang được phép đi lại ngoài hành lang giữa các phòng thi, thì năm nay, giám thị hành lang chỉ được cắm chốt tại các cầu thang, lối đi lên xuống và làm nhiệm vụ trung chuyển các yêu cầu của lãnh đạo HĐCT (nếu có) đến giám thị trong phòng thi và ngược lại. Đồng thời, ngăn những người không có nhiệm vụ không được đến gần phòng thi. Số lượng thanh tra uỷ quyền của Bộ GD-ĐT năm nay cũng tăng hơn so với năm trước, được bố trí theo nguyên tắc, 1 thanh tra/6 phòng thi. Riêng với những HĐCT chỉ có 1 hoặc 2 trường thì sẽ có 1 thanh tra/5 phòng thi.
Công tác chấm thi năm nay cũng có nhiều nét mới. Với những bài thi trắc nghiệm sẽ chấm tại tỉnh, chấm hoàn toàn bằng máy quét. Với những môn tự luận, bài thi sẽ được chuyển đến tỉnh, thành khác để chấm, đảm bảo nguyên tắc không đối nhau.
Năm nay khi xét kết quả công nhận, Bộ GD- ĐT sẽ cấp 2 loại giấy tờ. Một là bằng tốt nghiệp THPT cho những thí sinh đủ điều kiện tốt nghiệp. Hai là giấy chứng nhận hoàn thành chương trình lớp 12 THPT cho những thí sinh chưa đủ điều kiện tốt nghiệp, để những thí sinh này có thể đăng ký học tại các trường đào tạo nghề, TC nghề hoặc sang năm thi lại.
Khác với kỳ thi tốt nghiệp năm 2008, năm nay Bộ GD-ĐT cũng quyết định không tổ chức thi tốt nghiệp lần II.
- Với riêng Quảng Ninh, có nét mới gì trong kỳ thi năm nay, thưa đồng chí?
+ Khi Bộ GD-ĐT tổ chức dạy thí điểm chương trình phân ban THPT, Quảng Ninh không tham gia. Quảng Ninh chỉ dạy chương trình phân ban khi Bộ GD-ĐT quyết định dạy đại trà trên toàn quốc. Vì vậy, đây là năm đầu tiên Quảng Ninh tổ chức cho học sinh thi tốt nghiệp theo chương trình phân ban, cũng là năm đầu tiên có thí sinh dự thi môn tiếng Trung (trước đó chỉ có tiếng Anh và tiếng Pháp).
Do đặc thù có huyện miền núi, hải đảo, điều kiện di chuyển của học sinh sẽ rất khó khăn nếu như thành lập cụm trường ở một số huyện, nên Quảng Ninh có 3 loại HĐCT: HĐCT liên 3 trường, HĐCT liên 2 trường (Hải Đảo - Vân Đồn) và HĐCT chỉ có 1 trường (Cô Tô, Bình Liêu, Ba Chẽ). Riêng cụm trường Quảng Hà (Hải Hà) là cụm trường liên huyện (bao gồm các trường THPT của 2 huyện Đầm Hà và Hải Hà).
Nét đặc biệt nữa ở Quảng Ninh trong kỳ thi năm nay là ngoài Ban chỉ đạo thi cấp tỉnh (theo đúng quy chế của Bộ GD-ĐT), còn thành lập thêm ban chỉ đạo thi cấp huyện nhằm huy động toàn bộ hệ thống chính trị tham gia vào kỳ thi.
- Những đổi mới của kỳ thi không thể tránh được gây ra những băn khoăn, lo lắng, áp lực tâm lý cho phụ huynh, học sinh. Sở GD-ĐT đã có biện pháp gì để giúp giảm những áp lực này?
+ Những đổi mới của kỳ thi đã dẫn đến việc không ít học sinh phải di chuyển từ phường này đến phường khác, thậm chí từ huyện này sang huyện khác để dự thi. Vì vậy khi xây dựng phương án thành lập cụm trường, chúng tôi đã cố gắng cao nhất tuân thủ quy chế và hạn chế mức thấp nhất việc di chuyển cho học sinh. Rất tiếc là Bộ GD-ĐT đã không đồng ý phương án thành lập HĐCT riêng cho 2 huyện Đầm Hà, Hải Hà mà yêu cầu phải liên trường. Nhưng chúng tôi cũng đã chỉ đạo các trường tiến hành rà soát những trường hợp thí sinh có thể gặp khó khăn khi phải di chuyển đến các HĐCT xa nơi sinh sống để có phương án hỗ trợ kịp thời theo đúng tinh thần chỉ đạo của đồng chí Phó Chủ tịch UBND tỉnh, là không để bất cứ trường hợp thí sinh nào bỏ thi vì điều kiện gia đình hay khi di chuyển gặp khó khăn. Đồng thời, khi hướng dẫn ôn tập, ngoài chỉ đạo chung, ngành đã chỉ đạo các trường phải đặc biệt quan tâm đến các đối tượng học sinh trong các trường ngoài công lập, học sinh yếu, kém và học sinh khối GDTX. Bên cạnh đó, làm công tác tuyên truyền cho giáo viên, học sinh yên tâm cố gắng ôn tập tốt để thi đạt kết quả cao nhất theo khả năng, sẵn sàng chấp nhận nếu không đỗ năm nay có thể thi lại năm sau hoặc đăng ký vào các trường nghề. Để giúp những học sinh chưa đỗ tốt nghiệp, từ nhiều năm nay chúng tôi đã đề nghị các trường TCCN mở rộng hệ tuyển sinh để tuyển những học sinh chưa đỗ tốt nghiệp hoặc không đỗ ĐH, CĐ. Ngoài ra, ngành vẫn duy trì sự phối hợp chặt chẽ với các ngành có liên quan như y tế, Điện lực, Công an để đảm bảo điều kiện tốt nhất, an toàn nhất cho các thí sinh trong những ngày dự thi tốt nghiệp.
- Về việc thu lệ phí cho kỳ thi tốt nghiệp năm nay, Sở GD-ĐT đã có công văn hướng dẫn và quy định rất cụ thể: Mỗi thí sinh nộp không quá 24.200 đồng. Tuy nhiên, theo phản ánh của nhiều phụ huynh, một số trường đã thu vượt mức số tiền quy định trên. Đồng chí có ý kiến gì về việc này?
+ Ngành đã có văn bản hướng dẫn và quy định rất rõ ràng. Vì vậy các trường phải tuân thủ đúng những văn bản quy định đó. Nếu trường nào thu quá và sử dụng không đúng mục đích thì những người làm sai phải hoàn toàn chịu trách nhiệm về mặt hành chính nhà nước và chịu xử lý theo đúng quy định của ngành.
- Đồng chí có lời nhắn nhủ gì đến các bậc phụ huynh và các thí sinh trước kỳ thi năm nay?
+ Những đổi mới của kỳ thi năm nay là những đổi mới mang tính tích cực nhằm hướng tới và tạo ra một mùa thi nghiêm túc, phản ánh, đánh giá đúng chất lượng dạy và học. Vì vậy, những người làm công tác quản lý giáo dục chúng tôi mong rằng cán bộ, giáo viên, phụ huynh và học sinh có những động thái tích cực ủng hộ, cố gắng khắc phục mọi khó khăn, giảng dạy tốt, ôn tập tốt để đạt kết quả tốt. Các bậc phụ huynh đừng vì quá lo lắng sẽ gây ảnh hưởng tâm lý của các thí sinh. Còn các thí sinh cần bình tĩnh, tự tin khi làm bài thi.
Thực hiện lộ trình đổi mới các kỳ thi, kỳ thi năm nay có ý nghĩa rất quan trọng. Kết quả kỳ thi sẽ là cơ sở để các nhà hoạch định chính sách quyết định có hay không gộp 2 kỳ thi quốc gia làm một vào năm sau.
- Xin cảm ơn đồng chí!
