Nguyễn Ngọc Minh Hải, học sinh lớp chuyên sinh k23 Trường THPT Chuyên Hạ Long vừa xuất sắc đoạt giải nhất môn sinh học trong kỳ thi chọn học sinh giỏi quốc gia 2016 (với số điểm 34,15). Trong kỳ thi này, Quảng Ninh có 54 em đoạt giải, gồm 1 giải nhất, 13 giải nhì, 15 giải ba, 25 giải khuyến khích. Trò chuyện với cậu học sinh xuất sắc này nhân dịp đầu xuân năm mới khiến tôi cảm thấy thật thú vị và khâm phục.
- Các bạn học sinh cho rằng, sinh học là một môn học tương đối khó, khối lượng kiến thức nhiều. Trong khi nhiều bạn cảm thấy “ngán” môn học này, vậy tại sao em lại chọn và để rồi ham mê?
+ Em đến với môn sinh học một cách rất tình cờ, nhưng cũng có thể nói là em rất có “duyên” với môn học này. Bởi ngay từ khi còn nhỏ, em đã cảm thấy rất thích thú với những hiện tượng liên quan tới kiến thức môn sinh học. Bắt đầu từ những thắc mắc rất bình thường như: Quá trình hình thành những mỏ than lớn than đá ở quê nhà hoặc vì sao phải tỉa lá cây, đốt gốc để cây đào ra hoa và tươi lâu, việc lai ghép để tạo ra những giống cây, giống con mới… Càng tìm hiểu sâu những kiến thức về sinh học em càng thấy thú vị, đặc biệt là khả năng ứng dụng rộng của môn sinh học trong thực tế.
Quá trình học tập, cũng như các bạn học sinh khác, quả thật em thấy đây là môn học tương đối “khoai”. Thú thật lúc ban đầu, em cũng có ý định là sẽ không theo môn học này nhưng càng đi sâu, em càng thấy cũng không có gì quá phức tạp. Môn học này đã trang bị cho em nhiều kiến thức, hiểu được thế giới xung quanh. Mà học tốt môn học này cũng cho em nhiều lựa chọn về các trường đại học, các ngành học có tính ứng dụng cao, các ngành mới, ngành “hot” mà học sinh chúng em rất thích…(cười).
- Phải chăng điều này đã giúp em thi đỗ vào lớp chuyên sinh của Trường THPT Chuyên Hạ Long?
+ Em rất vui khi đã thi đỗ vào lớp chuyên sinh của Trường THPT Chuyên Hạ Long. Em nhớ thời điểm đó, để được vào lớp chuyên sinh, các thí sinh phải thi các môn toán, văn, Anh, cùng môn chuyên là môn sinh học (được tính hệ số 2). Em làm bài tương đối tốt môn sinh học nên tổng điểm đạt được khá cao. Quả thật học ở Trường THPT Chuyên Hạ Long là niềm vui với em bởi môi trường học tập ở đây rất tốt, thầy cô nhiệt tình, tâm huyết, các bạn học sinh rất chăm chỉ, say mê.
- Có môi trường tốt, lại được học đúng môn yêu thích, như vậy việc học tập môn chuyên của em diễn ra rất thuận lợi…?
+ Không hẳn vậy đâu anh ạ! Học chuyên, sáng học chính khoá, môn sinh học đã được học với thời lượng, khối lượng kiến thức nhiều hơn rồi. Chiều học đội tuyển, chúng em được học nâng cao, chuyên sâu hơn với mức độ kiến thức nhiều hơn so với chương trình THPT, có khi phải ngang tầm kiến thức ở bậc đại học… Việc học tập cần nỗ lực, tập trung để tiếp thu và theo kịp bạn bè. Quả thực thời gian đầu em cũng hơi choáng, có lúc còn bị đuối hơn so với bạn bè. Năm lớp 10, dù là lớp trưởng, điểm tổng các môn của em đứng nhất, nhì lớp nhưng môn sinh học là môn em yêu thích lại kém so với bạn bè.
Năm đó, khi thi chất lượng môn chuyên, em bị đứng ngoài tốp 8 nên không được gọi tập trung đội tuyển đi thi quốc gia. Lúc đó em cũng thấy nản lắm. Em đã từng nghĩ, có lẽ mình không có năng khiếu nên sẽ không tiếp tục theo học chuyên sâu môn sinh học, nên chuyển sang tập trung học tốt các môn học khác để thi đại học thôi…
- Vậy điều gì đã giúp em vượt qua giai đoạn khó khăn đó?
+ Đó là nhờ sự động viên của thầy Nghĩa, thầy chủ nhiệm dạy môn sinh học. Nhờ có thầy mà em quyết tâm học tập và thành quả là đến cuối năm lớp 10 em được chọn đi thi Olympic trại hè Hùng Vương (kỳ thi dành cho học sinh khối chuyên ở khoảng 20 trường THPT). Trại hè năm đó, em đoạt huy chương bạc và chỉ cách bạn đạt huy chương vàng 0,5 điểm. Sau đó, năm 2014, em tiếp tục tham gia thi đội tuyển quốc gia sau khi vượt qua kỳ thi do tỉnh tổ chức để lập đội tuyển thi quốc gia. Và kết quả là em đứng thứ 2 và nằm trong danh sách đội tuyển quốc gia. Kết quả là trong kỳ thi đó, em đoạt giải khuyến khích quốc gia.
- Giải khuyến khích quốc gia chắc chắn chưa làm hài lòng em và các thầy cô trong trường nhỉ?
+ Em có giải và nằm trong diện được khuyến khích tham gia thi quốc gia. Và năm nay tỉnh tổ chức thi 2 vòng để chọn đội tuyển 8 người. Đợt 1 chọn 10 học sinh vào đội dự tuyển và sau đó thi vòng 2 lập đội tuyển với 8 người. Đây là kỳ thi mà các thầy cô cho đề theo cấu trúc ngang tầm học sinh giỏi quốc gia. Đề tương đối khó. Và ở cả hai vòng em đều đứng đầu. Điều này đã động viên em tiếp tục tập trung ôn luyện để đi thi. Chúng em chỉ có khoảng hơn 1 tháng để ôn thi chuẩn bị cho kỳ thi quốc gia. Đội tuyển của tỉnh được lên Hà Nội tập trung ôn luyện cho kỳ thi đội tuyển quốc gia. Sau nửa tháng trên Hà Nội được các giảng viên, giáo sư đầu ngành hướng dẫn, chúng em về trường tiếp tục ôn luyện, hệ thống lại kiến thức…
- Quá trình ôn luyện chắc là căng thẳng và có nhiều kỷ niệm đáng nhớ em nhỉ?
+ Đợt tập huấn đội tuyển vào tháng 12-2015 vừa rồi, em cùng các bạn và thầy giáo chủ nhiệm rất vất vả. Chúng em thường phải thức khuya, nhiều khi say mê tìm hiểu, nghiên cứu chuyên đề, ngẩng lên đã đến 2h sáng. Có bạn cùng phòng em còn ngủ ngon lành… ngay trên bàn học! Quả thật trước đây em chưa từng học căng thẳng như vậy bao giờ.
Sau khi từ thủ đô về, đội tuyển tập trung ở ký túc xá của trường để tiện cho việc ôn luyện đội tuyển, hệ thống lại kiến thức. Thầy chủ nhiệm em là người rất tâm huyết, trách nhiệm. Đôi khi nhớ ra phần kiến thức cần phải hệ thống, bổ sung hoặc phương án giải bài mới, thầy liền đến ngay ký túc giảng để trao đổi với tụi em bất kể thời gian. Dù nhà xa, nhưng thầy vẫn phóng xe đến trường dù đó là trưa, chiều, thậm chí là 9h, 10h tối. Sự tâm huyết của thầy đã giúp chúng em thêm quyết tâm, động lực nỗ lực đạt nhiều giải cao để báo đáp công ơn thầy.
- Đoạt giải cao nhất trong kỳ thi chọn học sinh giỏi quốc gia, em có thể bật mí những kinh nghiệm của mình để các bạn học tập?
+ Thực ra cũng không có kinh nghiệm gì to tát đâu anh ạ! Kinh nghiệm học tập môn sinh học của em đơn giản chỉ là tập trung nghe thầy giảng, trao đổi ngay những thắc mắc với thầy cô để “ngấm” bài học ngay trên lớp. Sau đó tập trung nghiên cứu tài liệu, tự học ở nhà để nâng cao, phát triển kiến thức. Kinh nghiệm của em có lẽ chính là tình yêu, sự đam mê với môn học này (cười).
- Đoạt giải nhất quốc gia có nghĩa là em sẽ được tuyển thẳng vào trường đại học mà mình yêu thích. Em có thể chia sẻ với độc giả những dự định của mình trong thời gian tới?
+ Thú thực là em cũng chưa có dự định xa hơn đâu ạ. Trước mắt em vẫn tham gia học tập đều các môn, bổ sung kiến thức còn thiếu. Sau đó, em sẽ tập trung ôn luyện cùng đội tuyển quốc gia tham dự kỳ thi quốc tế môn sinh học. Đây là cơ hội để em có dịp tích luỹ thêm kiến thức, phát huy kiến thức mình đã có với mong muốn đạt được những kết quả khả quan như món quà tặng đối với thầy cô đã giúp đỡ em rất nhiều trong học tập.
- Rất cảm ơn Minh Hải. Nhân dịp đầu xuân mới, chúc em mạnh khoẻ, học tập tốt và đạt được kết quả cao trong kỳ thi tới để mang vinh quang về cho tỉnh, cho đất nước.
Tạ Quân (thực hiện)