Trong số các ứng cử viên được Trung ương giới thiệu về ứng cử ĐBQH tại Quảng Ninh từ khoá I đến nay, chỉ duy nhất có ông Hồng Hà (tên khai sinh là Hà Văn Trường, đã mất năm 2011), nguyên Bí thư Trung ương Đảng, nguyên Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, là xuất thân từ một nhà báo chuyên nghiệp. Không những thế, ông còn có nhiều năm làm phóng viên thường trú của Báo Nhân Dân tại Quảng Ninh từ những năm Vùng mỏ mới được giải phóng. Năm 1992, khi đang giữ trọng trách Bí thư Trung ương Đảng, kiêm Trưởng Ban đối ngoại Trung ương, ông được Trung ương giới thiệu về ứng cử ĐBQH khoá IX tại Quảng Ninh...
Trong một bài viết in trong Kỷ yếu Đoàn ĐBQH tỉnh Quảng Ninh (1946-2000), ông Hồng Hà nhớ lại kỷ niệm lần đầu tiên về Quảng Ninh tiếp xúc cử tri trong tư cách là ứng cử viên ĐBQH. Ông kể:
- Đoàn ứng cử viên ĐBQH tỉnh Quảng Ninh đi tiếp xúc cử tri nhiều ngày trước khi có cuộc bầu cử. Tôi cùng 4 thành viên khác trong đoàn được phân về ứng cử ở đơn vị bầu cử số 1, gồm các huyện Đông Triều, Yên Hưng, Hoành Bồ và thị xã Hòn Gai. Dịp ấy là vào mùa hè nóng nực. Tỉnh lại vừa qua một cơn bão lớn. Nhưng đoàn ứng cử viên chúng tôi buổi nào cũng đi gặp gỡ cử tri, từ địa bàn này sang địa bàn khác. Các cử tri hỏi chúng tôi rất nhiều vấn đề, từ đối nội đến đối ngoại. Rồi bảo chúng tôi mỗi người phải trình bày chương trình hành động của mình tại Quốc hội nếu trúng cử để cử tri phán xét.
Ở huyện lỵ Yên Hưng, trong số cử tri đến tiếp xúc, chúng tôi thấy có nhiều bác lão thành cách mạng, cán bộ công tác lâu năm… Các bác chất vấn chúng tôi rất nhiều vấn đề “hóc búa”, rồi thẳng thắn nhận xét về từng ứng cử viên. Tôi nhớ nhất buổi tiếp xúc cử tri ở đảo Hà Nam, huyện Yên Hưng. Qua phà sang đảo, chúng tôi được dẫn đến một công trường lớn, ở đấy nhân dân 7 xã đang sửa đoạn đê phía đông đảo vừa bị bão đập vỡ. Hàng nghìn, hàng vạn đồng bào đang gánh đất, khuôn đá cạp lại con đê. Tôi nhớ năm 1955, tôi đã về đảo Hà Nam cũng sau một cơn bão lớn, nước ngập mênh mông. Nhân dân hò nhau “nghiêng đồng đổ nước ra sông”. Tất cả các giếng bị nước mặn tràn vào. Nước ngọt chở từ thị trấn Quảng Yên sang… Hôm nay, ngay trên mặt đê Hà Nam, chân lội bùn, quần xắn đầu gối, đứng dưới tấm vải bạt che nắng, các ứng cử viên ĐBQH chúng tôi nói chuyện qua máy phóng thanh với các cử tri đảo Hà Nam đang gắn đê…”.
Trong bài viết, ông Hồng Hà còn chia sẻ nhiều kỷ niệm trong thời gian làm ĐBQH. Trong đó, kỷ niệm mà ông nhớ nhất, đó là việc Đoàn ĐBQH tỉnh qua kiến nghị của cử tri, đã đưa vấn đề cần phải di dời nhà sàng Tuyển than Hòn Gai ra khỏi thị xã để bảo vệ môi trường. Ông kể: “Chúng tôi cũng đã can thiệp với Bộ Công nghiệp và phản ánh với Văn phòng Chính phủ, cuối cùng ngành Than đã di chuyển nhà máy đó đến khu vực Cầu Trắng… Nhưng đến nay (tức năm 2000 - TL), tôi vẫn băn khoăn một điều là có nên đặt một nhà máy sàng rửa than ở ngay bờ vịnh Hạ Long như thế không, làm ô nhiễm một cái vịnh tuyệt đẹp, di sản thiên nhiên của thế giới?”.
Có thể nói, những trăn trở của ông cách đây đã 16 năm nhưng xem ra vẫn mang đầy tính thời sự hiện nay. Hay như ông nói, “được gắn bó với cuộc sống của nhân dân Quảng Ninh, vui cái vui, lo cái lo của đồng bào là một niềm hạnh phúc đối với tôi”. Hy vọng, những người được cử tri Quảng Ninh tín nhiệm bầu làm người đại diện cho tiếng nói của mình tại Quốc hội khoá XIV, HĐND các cấp nhiệm kỳ 2016-2021 cũng sẽ nói và làm như thế!
Trung Luận
