Lại xới lên chuyện cải cách thi

Chống bệnh thành tích bằng việc xây tường cao, hào sâu, cử chuyên viên giám sát hội đồng coi thi... chỉ là “thuốc hạ sốt”. Không thể lấy kết quả thi tốt nghiệp THPT làm căn cứ xét tuyển vào ĐH. Không thể nhập hai kỳ thi tuyển sinh đại học và tốt nghiệp THPT thành một...

Đó là những ý kiến được nêu ra tại buổi tọa đàm khoa học về kết quả thi tốt nghiệp THPT năm 2007 do Viện Nghiên cứu giáo dục (Trường ĐH Sư phạm TP.HCM) tổ chức sáng 29-6. Tham dự buổi tọa đàm có nhiều nhà nghiên cứu giáo dục và lãnh đạo Sở GD-ĐT TP.HCM.

Không nên có chuẩn chung

Ông Huỳnh Công Minh - giám đốc Sở GD-ĐT TP.HCM - phân tích năm nay TP.HCM có kết quả thi tốt nghiệp THPT cao nhất nước bởi nhiều lý do: sự đầu tư của Nhà nước, thầy cô giáo chăm học sinh rất kỹ, phần lớn phụ huynh ở TP có trình độ tú tài trở lên nên luôn tạo mọi điều kiện cho con em học hành...

Ông Minh tâm sự: “Tôi đã có kinh nghiệm trên mười năm làm công tác ở hội đồng chấm thi. Có những năm sau khi chấm thấy kết quả thấp quá, có người đề nghị điều chỉnh nhưng các giám khảo không đồng ý. Điều này xuất phát từ sự tự trọng của từng giáo viên. Hai năm trở lại đây còn đỡ, chứ những năm trước tỉ lệ tốt nghiệp của TP còn thấp hơn tỉ lệ trung bình của cả nước. Chúng tôi cũng đã bị “nói” nhiều, chịu đựng nhiều. Có người nói tại mình nghiêm túc quá nên mới như thế”.

Theo TS Nguyễn Kim Hồng - phó hiệu trưởng Trường ĐH Sư phạm TP.HCM, năm nay Bộ GD-ĐT thay đổi gần 50% cách thức thi tốt nghiệp THPT: 3/6 môn thi trắc nghiệm. “TP.HCM có sự chuẩn bị, tập dượt kỹ càng về kỹ năng thi trắc nghiệm nên đạt điểm cao là đương nhiên. Đặc biệt, một phòng thi trắc nghiệm chỉ cần 8-10 đề tráo nhau là thí sinh không thể quay cóp, cũng không có ông thầy nào giúp được cả. Chính trắc nghiệm đã mang lại kết quả tương đối thật” - ông nói.

TS Nguyễn Cam - giám đốc Trung tâm công nghệ dạy học ĐH Sư phạm TP.HCM - làm “nóng” buổi tọa đàm bởi câu chuyện về ngôi trường 0%: “Tivi chiếu cảnh cô giáo (Trường THPT Đinh Tiên Hoàng, Quảng Ngãi - trường có tỉ lệ đậu tốt nghiệp 0%) khóc, nhận lỗi về mình, thầy hiệu trưởng thì phát biểu sẽ cố gắng. Tôi không hiểu cô giáo nhận lỗi là nhận lỗi gì, còn thầy hiệu trưởng hứa dựa trên căn cứ nào. Hơn 1/3 HS của trường đã lập gia đình”.

TS Nguyễn Cam còn nói: “Tôi đến trường đó cách đây hai năm, phần lớn HS phải đi bộ 20km đến trường. Nếu yêu cầu tôi về đó dạy, mặc dù cung cấp đầy đủ trang thiết bị, tôi cũng không dám bảo đảm sẽ nâng chất lượng giáo dục ngang bằng với những trường ở thành thị. Điều này giống như một thanh niên và một đứa trẻ cùng chạy đua trên một con đường. Bởi thế  không thể lấy một chuẩn chung để đánh giá các địa phương, vì mỗi vùng miền có một hoàn cảnh khác nhau”.

Tại buổi tọa đàm, nhiều đại biểu đã đề nghị: cần có nhiều bộ sách giáo khoa cho từng vùng, miền. Bộ GD-ĐT chỉ nên qui định 70% là chương trình chung cho cả nước, 30% còn lại giao cho các địa phương tự chọn lựa sao cho phù hợp với hoàn cảnh, điều kiện đặc thù của riêng mình.

“Hai không thể thành một”

Ông Tống Xuân Tám, giảng viên Trường ĐH Sư phạm, tỏ ra lo lắng:

“Nếu sáp nhập hai kỳ thi tốt nghiệp THPT và tuyển sinh ĐH sẽ gây ra hậu quả khó lường. Nếu kết quả tốt nghiệp được xem là căn cứ tuyển vào ĐH thì liệu các địa phương có chống bệnh thành tích nữa không? Rất có thể những địa phương yếu kém lại có nhiều HS đủ điều kiện vào ĐH nhất. Lúc ấy, sẽ rất tội nghiệp cho địa phương nào “trong sạch”.

Tôi đọc báo thấy mỗi năm chúng ta để lãng phí 240 tỉ đồng tiền hồ sơ dự thi ĐH. Có phòng thi chỉ có chín thí sinh vì số lượng thí sinh ảo mỗi năm rất cao. Phải có cách nào đó hạn chế chuyện này, chẳng hạn như mỗi HS chỉ được đăng ký dự thi một trường ĐH”.

Theo TS Nguyễn Cam: “Không thể nhập hai kỳ thi thành một. Chỉ có thể cải tiến kỳ thi tốt nghiệp, giảm bớt áp lực nặng nề cho giáo viên và HS bằng cách giao cho các địa phương tự quyết định, Bộ GD - ĐT đừng “ôm” như hiện tại nữa.

Tuy nhiên, tuyển sinh ĐH phải cải tiến, thí sinh phải đạt một mức nào đó mới được dự thi ĐH. Và điểm tốt nghiệp THPT được xem như tiêu chí giúp các trường sơ loại  vòng đầu tiên này. Sau đó, mỗi trường ĐH sẽ tự tổ chức kỳ thi riêng với những yêu cầu riêng sao cho phù hợp với yêu cầu đào tạo của trường mình. Chứ với cách thiết kế đề thi và cách đánh giá học sinh như hiện nay là “có vấn đề”, nếu tôi phụ trách trường ĐH cũng sẽ không tin cậy để lấy đó làm căn cứ tuyển sinh ĐH”.

Riêng GS Phạm Phụ lại cho rằng nếu bỏ một trong hai kỳ thi thì nên bỏ kỳ thi tốt nghiệp THPT. Ông phân tích:

“Thi tốt nghiệp THPT để kiểm điểm những việc đã làm, tuyển sinh ĐH tìm những người có tiềm năng. Như năm trước tỉ lệ tốt nghiệp 96% thì chỉ loại khoảng vài phần trăm, còn ĐH loại đến hơn 70% (những trường ĐH-CĐ VN chỉ có thể tiếp nhận 25% HS tốt nghiệp THPT - Bộ GD-ĐT). Đất nước như chúng ta bỏ ra 300-500 tỉ đồng cho tuyển sinh ĐH cũng xứng đáng. Vì về cơ bản thi tuyển sinh ĐH nghiêm túc hơn, chứ thi tốt nghiệp thì... chẳng lẽ năm nào cũng ngăn tường, đào hào.

Giám đốc Sở GD-ĐT TP.HCM Huỳnh Công Minh: Cách thi cử đã quá “xưa”

Cách thức thi cử tốt nghiệp THPT và tuyển sinh ĐH của chúng ta đều đã quá “xưa”. Thi tốt nghiệp THPT đáng lẽ phải dựa trên sự đánh giá của giáo viên đứng lớp. Đằng này, cuối năm lớp 12 chúng ta “làm” một kỳ thi để cả xã hội phải quan tâm - nặng nề và hình thức ghê lắm! Nên giao cho nhà trường đánh giá là tốt nhất.

Tuyển sinh ĐH cũng vậy, bao nhiêu tinh lực của chúng ta tập trung hết cho “đầu vào” ĐH, trong khi “đầu ra” mới cần “bóp chặt” để đảm bảo chất lượng đào tạo”.

Cùng chuyên mục