Từ những cách làm thiết thực ở cơ sở, phong trào xây dựng “Gia đình văn hóa” tại Quảng Ninh đang ngày càng lan tỏa rộng khắp, góp phần nâng cao đời sống, gìn giữ giá trị truyền thống và xây dựng cộng đồng văn minh, đoàn kết.
Từ nhiều năm nay, phong trào xây dựng “Gia đình văn hóa” ở xã Quảng La được triển khai bằng nhiều hoạt động, việc làm thiết thực, như xây dựng gia đình hòa thuận, hạnh phúc, thực hiện nếp sống văn minh, giữ gìn môi trường... Ông Bàn Sinh Tề, Trưởng Phòng VH-XH xã Quảng La, cho biết: Địa phương gắn việc bình xét “Gia đình văn hóa” với thực hiện quy ước khu dân cư và tham gia hoạt động cộng đồng, qua đó nâng cao chất lượng đời sống và tăng cường sự đồng thuận trong nhân dân.
Không chỉ tại xã Quảng La, từ cách làm ở cơ sở như vậy, phong trào xây dựng “Gia đình văn hóa” được triển khai rộng khắp trong toàn tỉnh. Nhiều năm qua Quảng Ninh luôn xác định gia đình là nền tảng của xã hội, giữ gìn giá trị truyền thống và xây dựng lối sống văn minh. Vì vậy, phong trào xây dựng “Gia đình văn hóa” được gắn chặt với phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa”, xây dựng thôn, khu phố, cơ quan, đơn vị, địa phương văn hóa tiêu biểu.
Để phong trào thực sự đi vào chiều sâu, điểm đáng chú ý là việc triển khai được thực hiện đồng bộ từ tỉnh đến cơ sở. Sở VH-TT&DL tham mưu UBND tỉnh chỉ đạo, hướng dẫn các địa phương thực hiện những nội dung trọng tâm, chú trọng xét tặng danh hiệu “Gia đình văn hóa”, “Thôn, khu phố văn hóa”, đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền để người dân hiểu và tự giác tham gia.
Cùng với đó, một trong những yếu tố giúp phong trào đi vào thực chất là gắn xây dựng "Gia đình văn hóa" với hương ước, quy ước, chuẩn mực ứng xử và nếp sống văn minh ở khu dân cư. Tại nhiều địa phương, các tiêu chí được cụ thể hóa bằng những nội dung thiết thực, như chấp hành chủ trương, pháp luật; thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang; giữ gìn vệ sinh môi trường; tích cực tham gia hoạt động cộng đồng... Qua đó, mỗi gia đình có thêm cơ sở để xây dựng lối sống lành mạnh, đoàn kết và trách nhiệm.
Từ những cách làm đó, nhiều mô hình, cách làm hiệu quả được nhân rộng; các điển hình tiêu biểu được biểu dương, khen thưởng kịp thời. Qua tổng kết 25 năm thực hiện phong trào (giai đoạn 2001-2026), năm 2025 UBND tỉnh đã khen thưởng 21 tập thể, 28 cá nhân, 38 gia đình văn hóa và 31 thôn, khu phố văn hóa xuất sắc, góp phần lan tỏa các giá trị đoàn kết, văn minh, trách nhiệm và nghĩa tình trong cộng đồng.
Cùng với đó, tỉnh tiếp tục đầu tư thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở và không gian sinh hoạt cộng đồng, tăng cường gắn kết gia đình và cộng đồng. Công tác gia đình, phòng chống bạo lực gia đình, được duy trì thông qua các hoạt động hưởng ứng Ngày quốc tế Hạnh phúc (20/3), Ngày Gia đình Việt Nam (28/6) và nhân rộng các mô hình ứng xử văn hóa trong gia đình.
Phát huy những kết quả đã đạt được, năm 2026 và thời gian tới, việc thực hiện phong trào xây dựng “Gia đình văn hóa” Quảng Ninh phải tập trung nâng cao chất lượng theo hướng thực chất, bền vững, gắn với bộ tiêu chí “5 không, 3 sạch, 3 an”. Ngành văn hóa cần đẩy mạnh tuyên truyền, nhân rộng các mô hình gia đình tiêu biểu, câu lạc bộ gia đình phát triển bền vững, phòng chống bạo lực; phấn đấu duy trì 96% hộ đạt chuẩn "Gia đình văn hóa". Các hoạt động hưởng ứng Ngày quốc tế Hạnh phúc, Ngày Gia đình Việt Nam và Tháng hành động quốc gia về phòng chống bạo lực gia đình tiếp tục được duy trì, lan tỏa những giá trị tốt đẹp trong cộng đồng.
