Đến với Bình Liêu lần đầu, rất nhiều người ấn tượng bởi vẻ đẹp kỳ vĩ của đồi núi, bởi sự thơ mộng của những thửa ruộng bậc thang hay những khu rừng ngào ngạt hương hồi, hương quế. Ai đã đến, đã hiểu Bình Liêu thì quay lại đây hôm nay sẽ không khỏi ngỡ ngàng trước những đổi thay của miền biên viễn cực bắc của Quảng Ninh. Sự đổi thay ấy không chỉ là đổi thay về diện mạo nông thôn, đô thị, là những gam màu sáng trong bức tranh kinh tế - xã hội, mà còn là những thay đổi căn bản trong tư duy, trong nhận thức của cán bộ và người dân nơi đây. Bằng bàn tay, khối óc và con tim, họ đang biến khát khao xây dựng quê hương Bình Liêu giàu đẹp thành hiện thực.
Quyết tâm chinh phục thách thức
Nếu so sánh với các địa phương khác trong tỉnh, huyện Bình Liêu có 5 điểm khác biệt rất cơ bản. Cụ thể: Là huyện có tỷ lệ đồng bào dân tộc thiểu số cao nhất tỉnh và cũng thuộc nhóm huyện có tỷ lệ đồng bào dân tộc thiểu số cao nhất cả nước (chiếm 96%); là huyện có đường biên giới trên đất liền dài nhất tỉnh (dài 42,999km), với 6/8 đơn vị hành chính cấp xã có đường biên giới, vì vậy, Bình Liêu là địa bàn trọng yếu về an ninh - quốc phòng; Bình Liêu là địa phương tương đối khép kín về mặt địa lý; nếu không tính tuyến đường hành lang biên giới chỉ có duy nhất tuyến Quốc lộ 18C. Điều đó gây khó khăn trong việc phát triển kinh tế - văn hoá, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho nhân dân, cộng đồng các dân tộc trên địa bàn đã hình thành nên một bản sắc văn hoá đặc sắc lâu đời với nhiều giá trị văn hoá được lưu giữ, phát huy; cùng với điều kiện khí hậu mát mẻ, trong lành, cảnh quan thiên nhiên tươi đẹp là nguồn tài nguyên phong phú, điều kiện thuận lợi để huyện Bình Liêu phát triển du lịch mang bản sắc riêng...
Đồng chí Cao Tường Huy, Bí thư Huyện uỷ Bình Liêu chia sẻ: Trong 5 điểm khác biệt cơ bản ấy, Bình Liêu có đến 4 điểm là những khó khăn, thách thức. Chính vì thế, để phát triển kinh tế - xã hội, chúng tôi không có cách gì khác là phải vượt lên trên những thách thức ấy. Đồng thời phải tạo sự đột phá, biến các tiềm năng thành thế mạnh trong phát triển...
Để làm được điều đó, Bình Liêu đã xác định trọng tâm, trọng điểm là phải làm thay đổi nhận thức, tư duy của cán bộ cũng như nhân dân, đồng thời đẩy mạnh chương trình xây dựng nông thôn mới, ứng dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất, chuyển đổi cơ cấu kinh tế theo hướng sản xuất hàng hoá... Đặc biệt, trong xây dựng nông thôn mới, Bình Liêu đã huy động được cả hệ thống chính trị vào cuộc. Người dân trên địa bàn huyện hiểu rằng trong quá trình xây dựng nông thôn mới, chính mình mới là chủ thể, là người được hưởng thành quả nên nỗ lực tham gia. Bên cạnh đó, huyện cũng tập trung nguồn lực, xây dựng cơ chế chính sách hỗ trợ phát triển sản xuất để nâng cao thu nhập cho người dân, ưu tiên phát triển sản xuất quy mô lớn, vùng sản xuất tập trung và xây dựng thương hiệu một số sản phẩm đặc trưng. Đến nay, hàng trăm công trình giao thông nông thôn; thuỷ lợi... đã được thi công và đưa vào sử dụng, mang đến sự thay đổi về căn bản diện mạo các xã của huyện. Cùng với đó, các sản vật địa phương được xây dựng thương hiệu, phát triển vùng sản xuất và mở rộng thị trường. Ngoài thương hiệu Miến dong Bình Liêu đã được khẳng định, huyện tiếp tục phát triển thương hiệu Dầu sở và Mật ong Bình Liêu.
Song song với đó, huyện đang thực hiện các bước lập dự án nhà xưởng sản xuất các sản phẩm tinh dầu hồi, túi thơm với diện tích 400m2 tại xã Đồng Văn, tiến tới thành lập hợp tác xã tại đây. Từng bước phát triển, nhân rộng các vùng nguyên liệu trồng cây sở, hồi tại Đồng Văn, Hoành Mô, Húc Động…
Bên cạnh đó, tranh thủ lợi thế về sự đa dạng văn hoá, cùng với điều kiện khí hậu mát mẻ, trong lành, cảnh quan thiên nhiên tươi đẹp, Bình Liêu cũng xác định hướng phát triển du lịch mang bản sắc riêng, tạo sản phẩm mới cho du lịch Bình Liêu nói riêng, tỉnh Quảng Ninh nói chung và coi đây là khâu đột phá góp phần giảm nghèo, nâng cao thu nhập cho người dân.
Tư duy mới, thành quả mới
Đồng chí Cao Tường Huy, Bí thư Huyện uỷ Bình Liêu cho biết: Chúng tôi đã xác định, để vượt qua những khó khăn, thách thức, đưa huyện nhà phát triển thì trước hết các cấp uỷ Đảng phải đổi mới phương thức, nâng cao năng lực lãnh đạo. Song song với đó là phải tinh giản bộ máy, biên chế một cách mạnh mẽ. Chính vì thế, chúng tôi rất quyết liệt thực hiện Đề án 25 theo chỉ đạo của Tỉnh uỷ. Hiệu quả ban đầu cho thấy phần đông cán bộ, đảng viên trong toàn huyện đã nỗ lực hơn, thay đổi về tư duy, “xốc” lại đội ngũ, qua đó nâng cao năng lực điều hành, thực thi nhiệm vụ. Người dân cũng hiểu và rất ủng hộ đề án.
Trong năm 2014, cấp uỷ huyện đã ban hành tổng số 646 văn bản (1 nghị quyết, 4 chương trình hành động, 5 chỉ thị, 5 hướng dẫn, 33 kế hoạch, 241 công văn, 108 kết luận và thông báo kết luận, 45 thông báo và 204 quyết định) để lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm của địa phương. Đồng thời, phân công trách nhiệm cụ thể từng đồng chí uỷ viên Ban Thường vụ, uỷ viên Ban Chấp hành Đảng bộ huyện thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm năm 2014 thuộc lĩnh vực, địa bàn phụ trách, trên tinh thần phát huy tính chủ động, sáng tạo, tự chịu trách nhiệm của mỗi cá nhân, nhất là trách nhiệm của người đứng đầu, người phụ trách gắn với tăng cường công tác kiểm tra, giám sát. Hàng loạt các việc lớn đã được Bình Liêu hoàn thành trong năm 2014 như: Đẩy nhanh tiến độ xây dựng các quy hoạch chiến lược đảm bảo đúng tiến độ, trong đó tập trung hoàn thiện Quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội huyện Bình Liêu; đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, xây dựng chính quyền điện tử; thành lập Ban Chỉ đạo xây dựng Trung tâm Phục vụ hành chính công (Đề án thành lập Trung tâm Phục vụ hành chính công đã được UBND tỉnh phê duyệt); tập trung tháo gỡ khó khăn, tạo điều kiện tốt nhất cho các doanh nghiệp hoạt động, phát triển sản xuất; kêu gọi các doanh nghiệp đầu tư vào các lĩnh vực thế mạnh của huyện: Phát triển nông - lâm nghiệp, thương mại - dịch vụ, phát triển du lịch...; tiếp tục quan tâm thực hiện tốt công tác đảm bảo an sinh xã hội, nhất là đối với đồng bào vùng sâu, vùng xa; tạo điều kiện để nhân dân phát triển sản xuất, từng bước xoá bỏ tư tưởng trông chờ, ỷ lại vào sự hỗ trợ của Nhà nước, của xã hội, tự vươn lên thoát nghèo, làm giàu.
Đến Húc Động, xã cách đây 5 năm còn có hơn 60% là hộ nghèo, chúng tôi đã thấy những đổi thay bất ngờ. Không còn hình ảnh những thửa ruộng “ngủ đông”, không còn những thôn toàn nhà tranh, không còn những bầy trẻ mặt mũi nhem nhuốc nhìn xe ô tô như vật thể lạ… Húc Động hôm nay đón khách bằng những ngôi nhà kiên cố, những vườn dong riềng xanh mướt mắt.
Anh Lục A Lò, thôn Mó Túc, xã Húc Động cho biết: Từ năm 2009, bà con trong xã được huyện khuyến khích trồng cây dong riềng, được tạo điều kiện vay vốn, hỗ trợ phân bón, hướng dẫn kỹ thuật làm miến dong. Giờ nhờ cây dong riềng mà nhiều nhà hết nghèo rồi. Từ khi có thương hiệu, miến dong của bà con làm ra đến đâu bán hết đến đó. Tết này, nhà tôi còn chẳng có miến mà mang ra chợ bán cơ. Người ta mua buôn hết rồi…
Đổi thay không chỉ đến với Húc Động mà đổi thay hiện diện ở tất cả các bản làng ở Bình Liêu. Các công trình điện - đường - trường - trạm y tế - nước sạch đã vươn tới các xã, bản khó khăn nhất. Tỷ lệ hộ nghèo của huyện nay chỉ còn 11,16%, riêng trong năm 2014 đã có 351 hộ thoát nghèo. Đặc biệt, thu ngân sách nhà nước trên địa bàn đạt mức cao nhất từ trước đến nay với số thu là 156.530 triệu đồng, bằng 250,5% dự toán và 237,8% so với năm 2013; trong đó, thu nội địa đạt 49.980 triệu đồng, tăng 30,1% so với vùng kỳ, tăng 53,9% dự toán huyện giao, vượt chỉ tiêu đề ra (chỉ tiêu đề ra tăng thu ngân sách phần thu nội địa so với dự toán giao đạt trên 10%).
Những thành quả này đang trở thành động lực mới để Bình Liêu vững tin hơn trên con đường chinh phục khó khăn, vươn tới những bước phát triển cao hơn.
Hà Chi
