Từ đầu năm đến nay, trên cơ sở thực hiện một số quy định tại Luật Người cao tuổi (NCT) và sự quan tâm của tỉnh, mức trợ cấp xã hội dành cho các đối tượng NCT từ 80 tuổi trở lên không có lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội đã tăng lên 300.000 đồng/người/tháng (tăng 120.000 đồng so với năm 2010 trở về trước). Bên cạnh đó, những đối tượng này còn được cấp thẻ bảo hiểm y tế và khi chết được hưởng chế độ mai táng phí… Mức trợ cấp này đã thể hiện được sự quan tâm của đảng, nhà nước dành cho những “cây cao, bóng cả” thế nhưng lại tạo ra sự chênh lệch và thiệt thòi giữa các đối tượng là NCT khác. Bởi lẽ, cũng là NCT nhưng đối tượng hưởng chế độ trợ cấp tuất (thân nhân của các trường hợp được quy định tại khoản 1 Điều 63 của Luật BHXH đang đóng bảo hiểm xã hội) chỉ được hưởng mức hỗ trợ 360.000 đồng/người/tháng nhưng không có chế độ bảo hiểm y tế và khi chết không được hưởng mai táng phí.
Theo ý kiến của các nhà chuyên môn, mức trợ cấp như trên đang khiến người hưởng chế độ trợ cấp tuất bị thiệt thòi. Vì trên thực tế khoảng chênh lệch trợ cấp được hưởng giữa hai nhóm đối tượng hưởng trợ cấp xã hội và trợ cấp tuất không quá lớn. Trong khi đó chế độ bảo hiểm y tế, được coi là rất cần thiết đối với NCT, vốn là đối tượng cần được chăm sóc sức khoẻ nhiều hơn cả thì người hưởng chế độ tuất lại không có.
Bác Nguyễn Tiến Thứ, 82 tuổi, xã Hoàng Tân, huyện Yên Hưng, đối tượng đang hưởng chế độ tuất cho biết: “Ở tuổi chúng tôi mà nói, sức khoẻ yếu lắm rồi nên rất cần được sử dụng các dịch vụ y tế. Thế nhưng vì không có chế độ bảo hiểm y tế nên có muốn đi khám chữa bệnh thì tất cả đều phải tự chi trả. Với NCT mà con cái kinh tế khá giả ủng hộ thì còn đỡ chứ những trường hợp nghèo khó, thu nhập chỉ độc có khoản trợ cấp tuất thì có bệnh cũng không dám đến trạm y tế xã chứ đừng nói đến bệnh viện tuyến trên”.
Đồng quan điểm với bác Thứ, chị Nguyễn Thị Hạnh, nhân viên Trung tâm y tế TP Uông Bí phân tích: “Hiện nay giá cả các dịch vụ nói chung, trong đó có nhóm mặt hàng thuốc chữa bệnh và chi phí dịch vụ y tế đều biến động theo hướng tăng cao. Trong khi đó, khoản trợ cấp tuất còn tương đối thấp thì cuộc sống của nhiều NCT không tránh khỏi khó khăn. Để phù hợp với túi tiền của mình, chắc chắn các cụ phải tiết giảm chi tiêu, trong đó có các khoản về chăm sóc sức khoẻ...”.
Thực tế hiện chế độ trợ cấp tuất cho NCT đang thấp hơn rất nhiều so với thời giá thực tế, chỉ bằng trên 40% so với mức lương tối thiểu. Trong khi nhiều mức hỗ trợ dành cho các nhóm NCT khác được cải tiến từng ngày thì mức trợ cấp cho người hưởng tuất từ rất lâu vẫn không được cải thiện. Chính vì lý do này, hiện nay nhiều NCT đang hưởng chế độ trợ cấp tuất đã đề nghị được chuyển sang hưởng trợ cấp xã hội.
Bà Trần Thị The, NCT phường Thanh Sơn, TP Uông Bí cho biết: “Tôi là đối tượng thân nhân cán bộ, viên chức đã mất nên được hưởng chế độ tuất từ gần 5 năm nay. Thời gian qua Nhà nước đã có những chính sách quan tâm rất thiết thực đối với tất cả các đối tượng NCT, trong đó có chúng tôi. Thế nhưng ở thời điểm này, NCT hưởng tuất, đối tượng được ưu tiên lại đang bị thiệt thòi so với các nhóm khác. Để đảm bảo công bằng, tôi cho rằng các cơ quan chức năng nên xem xét bổ sung một số những hỗ trợ thiết thực khác cho nhóm NCT hưởng tuất. Bằng không thì chúng tôi xin chuyển hưởng chế độ như NCT bình thường, tức là đối tượng đủ 80 tuổi trở lên, không có lương lưu...”.
Phải khẳng định rằng trong thời gian qua, các cơ quan chức năng tỉnh đã dành sự quan tâm lớn đến chăm lo đời sống NCT. Điều này thể hiện ở mức trợ cấp thường cao hơn so với mức quy định chung của cả nước và cao hơn so với nhiều tỉnh thành lân cận. Cùng với đó, quy trình triển khai chi trả các chính sách NCT rất kịp thời, đầy đủ. Hiện nay toàn tỉnh có 14.000 NCT (trong đó 13.500 NCT đủ từ 80 tuổi trở lên, không có lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội và 500 NCT từ 60 tuổi trở lên, cô đơn thuộc hộ nghèo) được hưởng trợ cấp xã hội; 2.130 NCT đủ từ 75 tuổi trở lên được hưởng trợ cấp tuất hàng tháng, với số tiền chi trả lên đến gần 5 tỷ đồng/tháng. Tuy nhiên riêng đối tượng NCT hưởng chế độ trợ cấp tuất vẫn cần phải có những điều chỉnh mới, hợp lý, để tránh bị thiệt thòi, trong đó có sự quan tâm về chính sách bảo hiểm xã hội và mai táng phí như các đối tượng khác.
Việt Hoa
