Cuộc thi và triển lãm ảnh “Biến đổi khí hậu và những tác động tiềm tàng” do Sở Tài nguyên và Môi trường Quảng Ninh tổ chức mới đây đã thu hút nhiều tay máy, cả chuyên nghiệp lẫn không chuyên, tham gia...
Chỉ trong vòng 1 tháng phát động đã có hơn 80 tác phẩm của 42 tác giả là các tay máy chuyên nghiệp và không chuyên trong tỉnh gửi về dự thi. Theo đánh giá của Ban Tổ chức, hầu hết tác giả đã bám sát chủ đề cuộc thi, tác phẩm đã nêu được tác động, hậu quả của biến đổi khí hậu đến môi trường sống của con người mà cụ thể ở đây là địa bàn tỉnh Quảng Ninh. Hầu hết các tác phẩm đều thể hiện rõ được mục tiêu của cuộc thi, chỉ ra được những nguyên nhân, tác động tiêu cực của biến đổi khí hậu đến các ngành, các lĩnh vực, cộng đồng dân cư trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh. Nhiều tác phẩm cũng phản ánh được đời sống thực tế của cộng đồng dân cư tỉnh Quảng Ninh trước những biến đổi khí hậu hiện nay và những tác động tiềm tàng của nó. Đó là căn cứ là cơ sở quan trọng để các nhà quản lý, các nhà hoạch định chính sách sớm đưa ra được những giải pháp ứng phó với biến đổi khí hậu.
Qua hai vòng sơ khảo và chung khảo, Ban Giám khảo cuộc thi đã lựa chọn được 40 tác phẩm tiêu biểu để trưng bày triển lãm, trong đó 8 tác phẩm xuất sắc nhất đã được lựa chọn để trao giải (gồm 1 giải nhất, 2 giải nhì, 2 giải ba và 3 giải khuyến khích). Không chỉ những tác phẩm vào chung khảo mà mỗi bức ảnh gửi về dự thi đều mang theo một thông điệp kêu gọi mọi người hãy có ý thức chung trong việc ứng phó với biến đổi khí hậu. Một số tác phẩm đã thể hiện tính thời sự của đề tài này thông qua việc ghi lại những hình ảnh về trận mưa lụt lịch sử diễn ra vào cuối tháng bảy, đầu tháng tám ở Quảng Ninh; chẳng hạn như Đỗ Việt Phương với tác phẩm “Thành phố Hạ Long ngập trong mưa lũ” (đoạt giải nhì), tác phẩm “Sức tàn phá của thiên nhiên” của Phạm Thu Trang (đoạt giải ba) v.v..
Cũng như vậy, tác phẩm “Bãi thải Đông Cao Sơn” (đoạt giải khuyến khích) của tác giả Phạm Văn Dẩn lại đưa ra lời cảnh báo hãy khai thác và sử dụng tài nguyên một cách có hiệu quả và tiết kiệm, bởi hoạt động này sẽ làm môi trường sinh thái biến đổi. Hay như bức ảnh “Cháy cả mặt trời” (đoạt giải ba), tác giả Cấn Đình Loan đã cho thấy sự tàn phá của con người có thể tác động ghê gớm đến tự nhiên qua hình ảnh ngọn lửa và cột khói như đốt cháy cả mặt trời...
Bên cạnh đó, cuộc thi cũng nhận được một số tác phẩm ngợi ca thiên nhiên tươi đẹp và ý thức bảo vệ môi trường của con người như: “Trong tán rừng ngập mặn” của Nguyễn Khắc Đạm (đoạt giải nhì), hay “Rừng phòng hộ đê biển đảo Hà Nam” của Dương Văn Toàn (đoạt giải khuyến khích) v.v..
Thông điệp rõ ràng và tiêu biểu nhất có lẽ được thể hiện trong bức ảnh “Con đường cụt” của tác giả Dương Phượng Đại. Đây là tác phẩm được trao giải nhất. Về hoàn cảnh ra đời của tác phẩm, tác giả Dương Phương Đại cho biết: “- Tác phẩm “Con đường cụt” tôi chụp trong một lần đi thực tế sáng tác tại một huyện vùng cao. Trong chuyến đi sáng tác lần đó, tôi tình cờ bắt gặp cảnh bà con người dân tộc đang đốt nương làm rẫy. Hậu cảnh là những ngọn lửa đỏ rực như thiêu đốt cả bầu trời. Tiền cảnh là một người phụ nữ vác bó củi chạy rất nhanh. Và tôi đã kịp thời dừng xe máy, chụp vội vàng vài kiểu khi sự kiện diễn ra chớp nhoáng...”.
Bố cục tác phẩm có sự phá cách khi người phụ nữ là chủ thể trong tác phẩm đang vác bó củi đi về cuối con đường bị kích mặt. NSNA Dương Phượng Đại cho biết, anh hoàn toàn biết điều đó và cố ý để như vậy nhằm tạo ra sự khác biệt và thu hút sự chú ý. Cũng theo tác giả, chính vì sự phá cách trong bố cục như vậy mà anh đã nảy ra tên ảnh: “Con đường cụt”... Bởi một khi con người tàn phá ngay chính môi trường sống của mình thì cũng có nghĩa là đang đi vào “đường cụt”!
Có thể nói, mỗi tác giả có một cách thể hiện riêng, nhưng tất cả đều có một thông điệp chung là hãy chung tay bảo vệ môi trường, đừng khai thác cạn kiệt tự nhiên, tàn phá môi sinh nếu không chính chúng ta sẽ lãnh hậu quả. Thông qua ngôn ngữ nhiếp ảnh, một lần nữa người xem nhận ra rằng, biến đổi khí hậu toàn cầu không còn là một chuyện xa lạ ở tận đâu nữa, mà nó đang diễn ra ngày càng nghiêm trọng ngay tại nơi mình đang sống. Cụ thể nhất là các hiện tượng thời tiết bất thường, bão lũ, sóng thần, động đất, hạn hán và giá rét kéo dài...
Hải Dương[links()]
