Năm 2005 trở về trước, nhiều người dân trong tỉnh lần đầu nghe nhắc đến cụm từ "xã hội hoá giáo dục" qua sự xuất hiện của một vài trường THPT dân lập trên địa bàn, qua một vài hoạt động nhỏ lẻ, mang tính tự phát, thì nay xã hội hoá hoạt động giáo dục không còn xa lạ, mà đã trở thành hoạt động thường xuyên, được hầu hết mọi người tự nguyện tham gia, hưởng ứng.
Cơ sở 2 của Trường THPT Hồng Đức (TX Uông Bí) phấn đấu đạt chuẩn quốc gia trong thời gian tới
Có thể nói Nghị quyết số 05/2005/NQ- CP của Chính phủ về đẩy mạnh xã hội hoá giáo dục, y tế, văn hoá và thể dục, thể thao chính là nguyên nhân, động lực làm thay đổi căn bản nhận thức của các cấp, các ngành và các tầng lớp nhân dân trong tỉnh về công tác xã hội hoá giáo dục. Tỉnh uỷ, UBND tỉnh đã kịp thời ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, hướng dẫn các ngành, các địa phương đẩy mạnh công tác xã hội hoá các lĩnh vực văn hoá, xã hội, trong đó có hoạt động GD-ĐT. Đặc biệt tỉnh đã có nhiều cơ chế ưu đãi để khuyến khích phát triển hệ thống giáo dục ngoài công lập, như ưu tiên cấp đất, hỗ trợ lương cho giáo viên mầm non hợp đồng qua đào tạo 100% mức lương tối thiểu/tháng ở miền núi, biên giới, hải đảo và 50% mức lương tối thiểu/tháng đối với vùng thuận lợi, đồng bằng; cấp kinh phí hoạt động 15 triệu đồng/năm/trung tâm học tập cộng đồng; hỗ trợ đầu tư cho nhiều chủ đầu tư thông qua học phí và giải phóng mặt bằng; các trường THPT ngoài công lập được tỉnh hỗ trợ cung cấp thiết bị dạy học tối thiểu phục vụ đổi mới chương trình giáo dục phổ thông... Nhờ sự quan tâm này của các cấp, các ngành, công tác xã hội hoá giáo dục trên địa bàn tỉnh đã tiến thêm được những bước mới.
Một trong những thành công phải kể đến là công tác phát triển loại hình trường ngoài công lập ở tất cả các bậc học, cấp học từ mầm non đến THPT. Trong 2 năm trở lại đây, ngành học Mầm non tiếp tục phát triển theo hướng đa dạng hoá các loại hình để phù hợp với điều kiện kinh tế của từng vùng, miền trong tỉnh. Ngoài nhóm trẻ, trường, lớp mầm non, mẫu giáo công lập, trên địa bàn tỉnh hiện có 419 nhóm trẻ, 62 trường mầm non, mẫu giáo và trên 700 lớp mẫu giáo ngoài công lập. Từ năm 2005-2006 đến năm học 2007-2008, trên địa bàn tỉnh đã có thêm 10 trường THPT ngoài công lập nâng tổng số trường THPT ngoài công lập hiện lên 19 trường, đạt tỷ lệ 37,3% số trường, thu hút khoảng 31,5% học sinh THPT toàn tỉnh. Trường THPT Hòn Gai được tỉnh cho phép thực hiện thí điểm cơ chế cung ứng dịch vụ, tự chủ, tự chịu trách nhiệm về sử dụng biên chế và kinh phí sự nghiệp. Theo số liệu thống kê của Sở GD- ĐT, tổng diện tích đất quy hoạch cho 19 trường THPT ngoài công lập là trên 350.000m2; tổng số vốn đầu tư xây dựng trường học và các thiết bị phục vụ dạy và học trong các trường này trong 2 năm gần đây là 95,7 tỷ đồng. Hạ Long, Yên Hưng, Uông Bí, Đông Triều là những địa phương có tỷ lệ trường THPT ngoài công lập cao nhất trong tỉnh. Việc hình thành và phát triển của hệ thống các trường THPT ngoài công lập đã giảm tải được cho các trường công lập, đồng thời giúp nhiều học sinh có thể rút ngắn khoảng cách đến trường từ 10- 15km.
Riêng đối với 2 bậc học tiểu học và THCS, vốn vẫn được coi là khó mở hệ ngoài công lập nhất, nhưng hiện toàn tỉnh cũng đã thành lập được 1 trường tiểu học tư thục ở TX Móng Cái; mở được 9 lớp THCS với 320 học sinh và 6 lớp tiểu học với 206 học sinh. Bên cạnh đó, tỉnh cũng cho phép nhà đầu tư thành lập được 1 trường dân lập dạy nghề; mở thêm 4 Trung tâm HN&GDTX, nâng tổng số trung tâm hiện có trên toàn tỉnh lên 10 đơn vị. Đến tháng 12- 2007, ở 14/14 địa phương trong tỉnh thành lập được 146 trung tâm học tập cộng đồng...
Hàng năm nguồn thu xã hội hoá giáo dục thông qua học phí đào tạo ở các loại hình giáo dục công lập, ngoài công lập; học phí bổ túc; xây dựng trường đã đóng góp được trên 60 tỷ đồng, đạt tỷ lệ 17- 18% tổng chi ngân sách cho GD- ĐT/năm. Tổng kinh phí của quỹ khuyến học các cấp lên tới hàng chục tỷ đồng. Các địa phương đều tổ chức tốt Đại hội giáo dục các cấp. Các các cơ sở giáo dục, đơn vị trường học còn tổ chức tốt hoạt động của Ban đại diện cha mẹ học sinh; phối hợp hoạt động giữa Hội đồng giáo dục với Hội khuyến học các cấp, Hội Cựu chiến binh, Hội cựu giáo chức, các tổ chức đoàn thể, chính trị xã hội, nhằm đẩy mạnh xã hội hoá giáo dục và tham gia giám sát một số hoạt động của cuộc vận động "Hai không" và quy chế dạy thêm, học thêm, động viên về vật chất và tinh thần đội ngũ nhà giáo nhân các ngày lễ, Tết.
Công tác xã hội hoá giáo dục trong thời gian qua đã góp phần đáng kể vào những thành tích giáo dục của tỉnh nhất là khi ngành GD- ĐT thực hiện cuộc vận động "Hai không", triển khai đổi mới chương trình giáo dục phổ thông. Bởi vậy việc đẩy mạnh công tác xã hội hoá giáo dục vẫn luôn được các cấp, ngành GD- ĐT xác định là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của ngành, của toàn xã hội.
