Trung tâm Giáo dục Lao động Xã hội Quảng Ninh (trước có tên là Trung tâm Giáo dục Lao động Xã hội Vũ Oai) đi vào hoạt động từ tháng 8-2006. Khi đó, Trung tâm mới được xây dựng, lại nằm ở một nơi biệt lập của xã Vũ Oai, huyện Hoành Bồ nên dù cơ sở hạ tầng được tỉnh đầu tư kiên cố nhưng điều kiện sinh hoạt rất khó khăn. Mặc dù nhà làm việc của cán bộ, nơi ăn chốn ở của học viên, khu trồng rau xanh, chuồng trại, ao cá... đều được quy hoạch gọn gàng nhưng toàn bộ trung tâm vẫn toát lên vẻ thiếu sức sống. Bởi lẽ, Trung tâm được xây dựng ở một khu vực hoang hoá, đất đai cằn cỗi, cây cối thưa thớt. Thế nhưng, đến Trung tâm Giáo dục Lao động Xã hội Quảng Ninh bây giờ có thể thấy vùng đất này thay đổi hoàn toàn. Nơi đây ngập tràn sức sống với những vườn cây, những luống hoa xanh mướt mắt. Khu chăn nuôi lợn, bò, gia cầm có thể khiến người ta lầm tưởng với một trang trại lớn. Và đặc biệt, khu nhà ở của học viên lúc nào cũng gọn gàng, sạch sẽ với những vườn hoa, tiểu cảnh phía trước tạo sự gần gũi với thiên nhiên.
Để có ngày hôm nay, đội ngũ cán bộ, nhân viên, học viên của Trung tâm đã nỗ lực từng ngày để cải tạo đất đai, xây dựng một “ngôi nhà” xanh - sạch - đẹp cho những người nghiện chất ma tuý chữa bệnh, học tập và làm lại cuộc đời. Anh Lê Minh Sơn, Giám đốc Trung tâm cho biết: “Chúng tôi đã mang đất màu về trải lên những vùng khô cằn để trồng cây, trồng hoa. Đồng thời, tìm hiểu các mô hình chăn nuôi, trồng trọt hiệu quả để chuyển giao cho học viên, giúp họ tìm ý nghĩa cuộc sống qua lao động, phục vụ cho quy trình chữa bệnh, học tập. Ngoài ra, Trung tâm còn phối hợp với các đơn vị, doanh nghiệp để tổ chức dạy nghề, tạo việc làm cho học viên, giúp học viên hướng thiện”. Hiện nay, Trung tâm Giáo dục Lao động Xã hội Quảng Ninh đang quản lý hơn 800 học viên. Hầu hết trong số họ đều từng là những thành phần bất hảo trong xã hội, có người nghiện ma tuý đã nhiều năm. Để quản lý, giám sát học viên, Trung tâm đã phân công cán bộ, nhân viên quản lý theo từng phòng đảm bảo sát sao, chính xác trong việc đánh giá, đôn đốc học viên. Đồng thời thực hiện nghiêm quy định về thời gian biểu hàng ngày, nội quy của Trung tâm và duy trì có hiệu quả các hoạt động lao động trị liệu, hoạt động văn thể, hội họp, giao ban... Trong năm 2012 vừa qua, Trung tâm đã thực hiện tốt quy trình cai nghiện ma tuý cho 100% học viên, đảm bảo không có đối tượng bỏ trốn, không có ma tuý thẩm lậu. Đặc biệt, công tác dạy nghề, lao động sản xuất của Trung tâm đã có những thành công rất đáng mừng. Trong năm, Trung tâm đã tổ chức dạy nghề cho 463 học viên với các nghề: Đan lưới, hàn, làm mi mắt giả, sản xuất cửa nhựa, chăn nuôi gia súc, trồng trọt... Trong đó, có 294 người được cấp các bằng, chứng chỉ nghề. Được đào tạo nghề, học viên đã tham gia đan 5,58 tấn lưới và gia công gần 800.000 đôi mi mắt giả với tổng trị giá tiền công lao động là hơn 1,2 tỷ đồng. Đồng thời, học viên ở Trung tâm cũng trồng và thu hoạch 188,4 tấn rau, củ, quả; xuất bán 35 tấn thịt lợn, gia cầm, cá... với tổng doanh thu hơn 2,5 tỷ đồng.
Trao đổi với chúng tôi, anh Lê Minh Sơn cho biết: “Thành quả lao động của học viên được chúng tôi đưa vào bữa ăn hàng ngày cho họ, rồi dành để tổ chức liên hoan vào các dịp lễ, tết. Ví dụ Tết Nguyên đán này sẽ tổ chức to hơn, vui hơn vì bên cạnh sự quan tâm của tỉnh, của gia đình học viên thì chúng tôi có để dành lợn, gà, cá, rau, hoa... gọi là “cây nhà lá vườn” để phục vụ Tết cho anh em học viên”. Nói rồi anh bảo ngày Tết là những ngày vất vả và căng thẳng nhất ở Trung tâm. Bởi lẽ, để lo Tết cho hơn 800 học viên và hơn 100 cán bộ, nhân viên không hề đơn giản. Không chỉ lo cỗ ngày Tết mà lãnh đạo Trung tâm còn xây dựng các chương trình văn nghệ, thể thao để học viên vui Tết. Quan trọng hơn, việc đảm bảo an ninh trật tự luôn được đặt lên hàng đầu. Cùng với việc đảm bảo 70% cán bộ, nhân viên trực Tết, Trung tâm còn phối hợp với lực lượng công an huyện Hoành Bồ, chính quyền xã Vũ Oai để cùng phối hợp bảo đảm an ninh trật tự. Hàng loạt các tình huống giả định trong trường hợp học viên trốn trại, gây bạo loạn cũng đã được đặt ra và lên phương án xử lý.
Tết ở Vũ Oai nhộn nhịp từ rằm tháng Chạp vì đó là hôm Trung tâm bắt đầu mở cửa cho thân nhân của học viên đến thăm, chúc Tết và động viên con em mình. Đợt thăm gặp kéo dài trong một tuần. Đến ngày ông Táo về trời thì kết thúc thăm gặp để Trung tâm tập trung chuẩn bị Tết. Lúc này, tất cả học viên đều tham gia tổng vệ sinh, trang trí phòng ở nên đường sá, phòng ở phong quang, sạch sẽ. Có học viên khéo tay kết cành đào giấy, vẽ hoa treo trong phòng… Các thành viên của đội văn nghệ cũng gấp rút tập luyện để phục vụ cho buổi liên hoan văn nghệ đêm giao thừa. Các “vận động viên” tham gia thi đấu thể thao cũng hăng say luyện tập chuẩn bị cho các giải thi đấu dịp Tết. Và đã thành thông lệ, ngày 28 Tết, Trung tâm lại tổ chức cho học viên gói bánh chưng. Anh Lê Minh Sơn cho biết: “Trong những ngày Tết, tỉnh rất quan tâm đến học viên cai nghiện, tổ chức các đoàn đến thăm, chúc Tết học viên, trích ngân sách hỗ trợ Tết cho trung tâm. Chúng tôi cũng cố gắng để học viên nào cũng có một cái Tết ấm cúng, vui vẻ kể cả những học viên ốm đau đang điều trị…”
Hà Chi