Ngoài các yếu tố cần thiết để việc khám chữa bệnh đạt hiệu quả cao như: Thầy thuốc giỏi; thuốc tốt và đúng bệnh; kết hợp với trang thiết bị hiện đại để chẩn đoán chính xác; bệnh nhân và thầy thuốc phải hợp tác, tuân theo phác đồ điều trị… thì còn điều khá cơ bản mà ít bệnh viện nghĩ tới. Đó là “Nhân cường” thì “Tật nhược”. Bệnh viện Đa khoa (BVĐK) tỉnh đã làm được điều đó để giúp người bệnh - nhất là bệnh nhân nghèo có sức khoẻ chống lại bệnh tật...
Ký ức một thời
Còn nhớ, hơn 15 năm trước, BVĐK tỉnh Quảng Ninh được coi là điểm sáng về chuyên môn và y đức trong ngành y tế toàn miền Bắc. Ngày ấy, một bệnh viện cấp tỉnh có vài ba bác sĩ (BS), trình độ chuyên khoa (CK) cấp II đã là quý. Vậy mà BVĐK tỉnh có Giám đốc Đào Trân là tiến sĩ tim mạch và 7 bác sĩ CK cấp II. Còn nữa, bác sĩ Trưởng khoa ngoại Lê Văn Kỷ, từng mổ thành công gần 10.000 ca; trong đó, nhiều ca vỡ hộp sọ, chấn thương não rất nặng... Có ca đang mổ, bệnh nhân thiếu máu, biết cùng nhóm máu với mình, ông đã xắn tay áo lên, cho kỹ thuật viên lấy ngay vài đơn vị, truyền luôn cho họ. Hay như nữ bác sĩ Thu Viên, Trưởng khoa sản, được phong “Bàn tay vàng” vì đã đỡ cho gần 1 vạn trẻ sơ sinh chào đời, có những ca rất hiểm nghèo, nhưng vẫn mẹ tròn con vuông. Với bác sĩ Trịnh Quang Khuê, Trưởng khoa Nghề nghiệp BVĐK tỉnh, khi đi cơ sở khám, điều trị cho các bệnh nhân nghèo thấy trời rét căm căm mà bà chủ nhà chỉ phong phanh manh áo vá, ông đã cùng nữ bác sĩ Châu, Phó khoa Nghề nghiệp, vận động cả khoa, quyên góp quần áo cũ, giặt sạch, rồi giao tận tay cho gia đình người bệnh...
Thế nhưng những câu chuyện cảm động với những tấm gương sáng ấy chỉ mấy năm sau đó, cứ dần nhoà đi. Trao đổi với chúng tôi, Tiến sĩ, Giám đốc BVĐK tỉnh Nguyễn Hồng Hạnh trầm ngâm một lát, rồi bảo: “Vạn vật có lúc thịnh, lúc suy là lẽ thường tình. Sau thời hoàng kim ấy, các bác sĩ có tay nghề cao cứ lần lượt, “đến hẹn lại về hưu”, hay chuyển vùng công tác”. Thêm nữa, đó là thời kỳ hậu chiến tranh. Ngân sách Nhà nước nói chung, tỉnh Quảng Ninh nói riêng, đều rất eo hẹp, việc đầu tư cơ sở vật chất cho nhiều ngành, không riêng bệnh viện còn rất hạn chế. Trong khi đó, cơ sở hạ tầng của bệnh viện lại xuống cấp nghiêm trọng. Hầu hết các khoa, phòng đều là cấp 4, được xây dựng từ hơn 30 năm trước nên ngày mưa to, phải căng bạt ni-lông, chống dột; hệ thống đường ống nước, phục vụ BV, nhiều hôm mở ra, có cả vẩn bùn. Còn mảng thiết bị, ngoài chiếc máy X quang cao tần mua của Hunggari với hai chiếc máy xét nghiệm sinh hoá ELIZA, chỉ còn vài ba thiết bị khác do Bệnh viện đi “ngoại giao” được. Thậm chí, có dạo, mũi kim tiêm cho bệnh nhân cùn thì mài lại cho nhọn mà tiêm. Đã thế, lương thầy thuốc lại đứng ở bậc thang thứ 17, trong số 18 bậc lương hành chính (tính từ trên xuống) nên nhiều người bỏ nghề hoặc xin chuyển công tác... Vào lúc đó, chỉ cách BVĐK tỉnh 40km, Bệnh viện Việt Nam - Thuỵ Điển tại Uông Bí, được Chính phủ Thuỵ Điển giúp trọn gói, cả về xây dựng, chuyên môn, thuốc men, thiết bị hiện đại. Lại thêm đội ngũ thầy thuốc có tay nghề cao; có chuyên gia y tế nước ngoài, nhiều vị là giáo sư, tiến sĩ... trợ giúp. Trước bối cảnh ấy, các bệnh nhân mắc bệnh hiểm nghèo trên địa bàn tỉnh, đều hướng về Bệnh viện Việt Nam - Thuỵ Điển hoặc các bệnh viện tuyến T.Ư. Còn bệnh viện tỉnh thì như một nhà báo đã viết - chỉ dành cho người nghèo hay tàn tật...
Lấy lại hình ảnh xưa
Năm 1998, thu nhập GDP của tỉnh, sau gần 10 năm mở cửa, cũng đã khá hơn. Quảng Ninh lọt vào tốp 10 tỉnh ghi tên trong câu lạc bộ có GDP trên 10.000 tỷ/năm. Lãnh đạo tỉnh chủ trương kiện toàn lại bộ máy lãnh đạo và xây dựng lại hạ tầng cơ sở của bệnh viện để nâng cao chất lượng khám chữa bệnh cho dân.
Xác định, muốn làm được vậy, trước hết phải nâng cao trình độ chuyên môn cho các thầy thuốc. Bệnh viện đã cử các thầy thuốc chủ chốt đi học (cả ngắn hạn, dài hạn), tại các cơ sở đào tạo và khám chữa bệnh cao cấp ở Hà Nội. Những người đi học ngoài việc hưởng nguyên lương, còn được trợ cấp tiền đi học, tiền tàu xe đi, về, mua tài liệu... Tiếp đến là mua sắm thiết bị y tế hiện đại cho bệnh viện nhưng khổ nỗi không tìm đâu ra nguồn vốn. Nghe phong thanh: Bộ Y tế đang quản lý nguồn vốn ODA lớn. Thế là Ban giám đốc lên thẳng Bộ Y tế. Sau khi nghe nỗi bức xúc cần chấn chỉnh, kiện toàn, nâng cao chất lượng khám chữa bệnh và chủ trương của lãnh đạo tỉnh Quảng Ninh, Bộ Y tế quyết định đầu tư 28 tỷ đồng, lấy từ vốn ODA, với điều kiện: Bệnh viện phải có đủ cơ sở hạ tầng, khang trang, vững chắc để tiếp nhận và bảo quản các thiết bị y tế quý hiếm, không để hư hỏng...
Từ tin mừng ấy, lãnh đạo tỉnh họp, thảo luận và quyết định: Trích vốn địa phương và nguồn vốn ngân sách vay từ trái phiếu Chính Phủ, đầu tư 200 tỷ đồng (tương đương với 4 vạn cây vàng), để xây dựng lại toàn bộ hạ tầng cơ sở cho BVĐK tỉnh. Đó còn chưa kể, từ năm 1998, mỗi năm, tỉnh đã đầu tư cho bệnh viện 10 tỷ đồng để mua sắm thiết bị. Nhờ sự quan tâm ấy cộng với sự năng động, nhiệt huyết của lãnh đạo và đội ngũ thầy thuốc, đến hôm nay bệnh viện đã có một cơ ngơi khang trang, hoành tráng. Từ một bệnh viện, sau thời hoàng kim không còn bác sĩ nào có bằng chuyên khoa cấp II, thì đến nay, đã có 11 bác sĩ được cấp bằng chuyên khoa II; 60% đội ngũ thầy, thuốc trình độ sau đại học (chuyên khoa I, II, thạc sĩ, tiến sĩ). Tiến sĩ Nguyễn Hồng Hạnh cho biết thêm: “Hiện bệnh viện có 28 khoa và 8 phòng chức năng đều cơ bản được trang bị đủ thiết bị hiện đại, phục vụ cho việc khám chữa bệnh. Trong đó, có những loại máy móc hiện đại nhất hiện nay như: Máy lọc máu liên tục; thay huyết tương; máy thở, cấp cứu trẻ sơ sinh; nội soi phế quản; máy thở đa năng; cộng hưởng từ, siêu âm 4D, Doppler mầu, chụp cắp lớp vi tính xoắn ốc, máy tách thành phần máu…”.
Nhờ có cơ sở vật chất khang trang với trang thiết bị hiện đại, bệnh viện đã thu hút được bệnh nhân đến khám và điều trị. Nếu như ba, bốn năm về trước, nhiều bệnh nhân mắc bệnh hiểm nghèo hoặc là tự đến các cơ sở khám chữa bệnh có uy tín để điều trị hoặc là bệnh viện phải chuyển tuyến trên thì nay đã đến đây khám, chữa bệnh khá đông. Theo nhẩm tính của Tiến sĩ Nguyễn Hồng Hạnh, hiện có đến trên hai mươi căn bệnh hiểm nghèo được điều trị hiệu quả tại bệnh viện như: Mổ chấn thương cột sống, tạo hình thực quản, niệu đạo, cắt u phổi, cắt u tuyến giáp, tuyến ức, băng dao mổ siêu âm, cắt bỏ gan bán phần, nút mạch gan, điều trị ung thư; chạy thận nhân tạo; mổ đục thuỷ tinh thể, sứt môi, hở hàm ếch, hút mỡ bụng, mổ khớp háng, mổ khớp gối nội soi một lỗ…. Không chỉ có vậy, bệnh viện còn rất quan tâm, chăm lo đời sống, sức khoẻ cho cán bộ, viên chức; đặc biệt là bệnh nhân nghèo. Bệnh viện đã tiết kiệm hợp lý vật tư, tạp vụ trong điều trị cho bệnh nhân; đồng thời, triển khai tốt các dịch vụ: Khám và quản lý sức khoẻ, khám chữa bệnh theo yêu cầu cho ngoại kiều và bệnh nhân có nhu cầu và các dịch vụ khác… Các khoản thu này được chi vào thu nhập tăng thêm và bữa cơm công nghiệp cho tất cả cán bộ, viên chức - lao động của bệnh viện. Ngoài ra, bệnh viện còn hợp đồng với Công ty Ngọc Thiện, mỗi buổi sáng, dành ra 80 - 120 suất cháo miễn phí cho người nghèo; bệnh nhân thuộc diện hộ nghèo, vào điều trị, có chứng nhận của địa phương sẽ được bệnh viện bao, miễn phí các bữa ăn chính… Riêng nhà ăn được giao cho tổ Điều dưỡng quản lý, có một bác sĩ điều hành có nhiệm vụ kiểm tra an toàn thực phẩm. Giá một bữa ăn tự chọn chỉ khoảng 10.000 đồng, rất hợp với túi tiền của bệnh nhân nghèo.
Làm được tất cả những điều ấy, BVĐK tỉnh đã dần lấy lại được hình ảnh của mình trong lòng nhân dân trong tỉnh.
Mai Anh
