Nhằm tạo động lực phát triển kinh tế theo hướng từ “nâu” sang “xanh”, cân bằng môi trường sinh thái cả nơi sản xuất, làm việc, cộng đồng dân cư nhất là vùng đô thị, nên ngay từ khi có chủ trương thành lập các Hội sinh vật cảnh, đã nhận được sự quan tâm từ tỉnh đến cơ sở. Một trong những điểm đặc biệt của các tổ chức Hội này chính là sự thu hút của đông đảo đối tượng với mọi thành phần. Những ai đam mê sáng tạo, lao động trong lĩnh vực sinh vật cảnh - làm vườn đều có thể trở thành hội viên. Chính từ các yếu tố trên, hiện Quảng Ninh đứng tốp đầu trong cả nước là địa phương sớm thành lập Hội và hoạt động có hiệu quả kinh tế xã hội rõ nét.
Với nét riêng đặc biệt nên tổ chức Hội sinh vật cảnh Quảng Ninh không những được mọi người nhiệt tình tham gia mà cả hệ thống chính trị đồng tình, tạo điều kiện phát triển. Suốt cả quá trình gần 20 năm xây dựng phát triển Hội sinh vật cảnh đều có các đồng chí trong lãnh đạo từ cấp tỉnh đến huyện, thị xã, thành phố làm Chủ tịch và Chủ tịch Hội danh dự.
Đến nay, ở cấp tỉnh Hội sinh vật cảnh là thành viên của MTTQ với sự hướng dẫn của các ngành chuyên môn của tỉnh mà chủ đạo là Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn. Hội sinh vật cảnh cấp tỉnh được thành lập từ ngày 5-7-1994 theo Quyết định số 1243 của Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh. Hội hoạt động theo điều lệ, tổ chức Đại hội theo nhiệm kỳ và Đại hội bất thường khi cần thiết.
Hiện tại, Ban Chấp hành Hội có 35 thành viên, đại diện cho các vùng, miền, địa phương, ngành nghề phát triển sinh vật cảnh và làm vườn. Ban Chấp hành Hội bầu ra Ban Thường vụ Hội gồm: Chủ tịch, các Phó Chủ tịch, Ban kiểm tra, Ban thư ký để chỉ đạo điều hành chung. Đã có 7/14 huyện, thị xã, thành phố thành lập Hội sinh vật cảnh với khoảng ba nghìn hội viên. Một số địa phương đã phát triển tổ chức Hội đến cơ sở phường, xã, doanh nghiệp, hợp tác xã, nhà vườn và đã thành lập thêm các Câu lạc bộ: Chim cảnh, cây cảnh nghệ thuật... Nơi có đông hội viên tham gia là TP Cẩm Phả trên một nghìn hội viên. Các địa phương khác như Uông Bí, Đông Triều, Hạ Long, mỗi nơi cũng đã có hàng trăm hội viên với đủ các thành phần và nghề nghiệp, chuyên tâm sáng tạo ra nhiều tác phẩm nghệ thuật độc đáo từ gỗ, đá, cây xanh, hoa... Các cơ sở của Hội hàng năm đã thu hút được từ 2.000 lao động trở lên có việc làm thường xuyên, thu nhập cao, ổn định và khoảng 2.000 lao động thời vụ. Với tiến bộ khoa học kỹ thuật đưa vào áp dụng và tác động của bàn tay nghệ nhân, kỹ thuật chuyên sâu, cho đến nay chỉ tính riêng trong hệ thống Hội quản lý đã có gần 100ha đất đưa vào kinh doanh hoa, cây cảnh với giá trị thu nhập bình quân hàng năm gần 117 tỷ đồng, tính ra đạt trên 2 tỷ đồng bình quân trên 1ha, gấp hàng chục đến hàng trăm lần so với sản xuất cây lương thực, thực phẩm. Một số sản phẩm hoa, cây cảnh đã và đang xác lập thương hiệu để có giá trị cạnh tranh, bình đẳng trên thị trường nội địa và xuất khẩu.
Thực hiện văn bản chỉ đạo số 5754/UBND ngày 15-11-2012 của Thường trực UBND tỉnh, cho phép Hội sinh vật cảnh tổ chức Đại hội bất thường với nội dung bao trùm là bổ sung thêm nhiệm vụ làm vườn mà trước đây có Hội riêng đảm nhận. Có thể nói đây là một việc làm sáng tạo, phù hợp với yêu cầu đòi hỏi khách quan. Bởi Quảng Ninh phân bổ dân số, bình quân 190 người/km2 (cả nước 263 người/km2; đồng bằng sông Hồng 941 người/km2). Diện tích tự nhiên toàn tỉnh Quảng Ninh trên 6.000km2. Trong đó đất lâm nghiệp và nông nghiệp chiếm gần 64%; diện tích đất chưa sử dụng còn chiếm gần 44% so với diện tích tự nhiên - có thể nói là vào tốp đầu cả nước. Từ những con số trên cho thấy nguyên nhân là sự phân bổ dân số không đồng đều. Các TP Uông Bí, Cẩm Phả, Hạ Long bình quân từ trên 418 đến 800 người/km2. Nhưng, ngược lại các huyện như: Ba Chẽ, Hoành Bồ, Bình Liêu, Vân Đồn bình quân chỉ có từ trên 30 đến dưới 80 người/km2. Đây là địa bàn đầy tiềm năng, lợi thế để lĩnh vực sinh vật cảnh - làm vườn phát triển với tốc độ nhanh, trình độ cao, đem lại hiệu quả kinh tế - xã hội rõ nét, góp phần làm giàu chính đáng cho các địa bàn còn dồi dào lao động nông nhàn và một phần đất đai chưa sử dụng hết.
Để đạt được mục tiêu đó, Đại hội lần này sẽ thu hút thêm các thành viên nhiệt tình chuyên sâu về lĩnh vực nông nghiệp, biết phát triển gia trại, nông trại, trang trại v.v.. vào Ban chấp hành Hội từ tỉnh đến cơ sở. Theo đó, đề nghị đổi tên thành “Hội sinh vật cảnh và làm vườn Quảng Ninh”. Tất cả 14 đơn vị hành chính: Huyện, thị xã, thành phố đều thành lập “Hội sinh vật cảnh và làm vườn” dưới sự chỉ đạo thống nhất về chuyên môn, nghiệp vụ của tập trung, thống nhất của Hội chuyên ngành cấp trên và sự lãnh đạo của cấp uỷ Đảng, Chính quyền sở tại. Hội là thành viên của Mặt trận Tổ quốc như các đoàn thể chính trị, xã hội, nghề nghiệp khác cần tranh thủ sự giúp đỡ để phát huy được sức mạnh tổng hợp phục vụ nhiệm vụ của Hội. Rồi đây, Hội sẽ tổ chức vận động thu hút thêm hội viên với số lượng không hạn chế. Hội cấp tỉnh và huyện, thị xã, thành phố sẽ kết hợp với các ngành chuyên môn bồi dưỡng nghiệp vụ cho Hội viên kiến thức làm vườn. Những hội viên có tay nghề cao về xây dựng gia trại, trang trại sinh vật cảnh “làm thầy” dạy theo hình thức cầm tay chỉ việc cho hội viên mới. Định kỳ tổ chức tổng kết những mô hình tiên tiến về các lĩnh vực để nhận ra diện rộng nhằm khai thác tiềm năng, lợi thế vốn có ở các vùng, miền.
Tổ chức Hội mong được các cấp lãnh đạo tỉnh cấp cho Hội một diện tích đất ở địa bàn TP Hạ Long để trưng bày các sản phẩm sinh vật cảnh - làm vườn đồng thời là nơi hội tụ của tổ chức Hội và hội viên, khi cần thiết. Và đây còn là một sản phẩm du lịch thu hút khách trong và ngoài nước đến tham quan khi đến Hạ Long, đến Quảng Ninh. Hội nêu quyết tâm xây dựng sinh vật cảnh - làm vườn trở thành ngành kinh tế sinh thái có giá trị cao, thiết thực góp phần xây dựng nông thôn mới và xoá đói giảm nghèo bền vững cho khu vực nông nghiệp, nông dân và nông thôn trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh.
Sơn Kông Khôi