Gặp các sĩ tử vào ngày này, dễ nhận thấy mỗi em là một tâm trạng khác nhau, nhưng dường như ''âm hưởng chủ đạo" vẫn là sự quyết tâm! Điều đó thể hiện qua gương mặt, giọng nói v.v... Và qua những lời tâm sự rất chân thành của các em khi trò chuyện với tôi trước ngày ''lên kinh ứng thí''...
Ngày thi đã cận kề. Phía trước thật gần, nhưng liệu có quá xa xôi?
* Những nỗi niềm mang theo...
Một buổi ôn thi đại học tại trường THPT Chuyên Hạ Long trong những ngày cuối tháng 6-2008.
Bao nhiêu sĩ tử là bấy nhiêu tâm sự khác nhau về tương lai, về con đường mình đã chọn sau 12 năm đèn sách. Nhưng hình như với ai, tôi cũng có cảm giác họ đều muốn sổ lồng để được vẫy vùng nơi biển lớn, để biến những ước mơ, hoài bão của mình thành hiện thực. Điều này cũng dễ hiểu thôi, bởi với bất cứ ai, kỳ thi đại học cũng là bước ngoặt quan trọng của cuộc đời! Nhưng vượt qua bước ngoặt ấy như thế nào, với tâm trạng ra sao, thì mỗi người lại một khác.
Gặp em Vũ Thu Thuỷ (học sinh trường THPT Quảng Hà) vào ngày cuối cùng của đợt luyện thi cấp tốc tại trường THPT Chuyên Hạ Long. Gương mặt sáng sủa, thông minh, trông trẻ hơn rất nhiều so với những ''toan tính'' của em: “- Em sẽ phải đỗ ít nhất một trong hai trường đại học đã lựa chọn là Y Hải Phòng hoặc Đại học Sư phạm. Không phải chịu sức ép từ bố mẹ, người thân đâu, nhưng, thời buổi này, nếu không có bằng đại học sẽ rất khó xin được việc làm. Em không muốn bị thất nghiệp! Và vì thế, em nhất định phải đỗ. Tất nhiên kiến thức của em là một cơ sở của niềm tin!''.
Ngồi cạnh Thuỷ tại căn phòng lớp luyện thi ấy là cô bạn Kim Chi, đến từ Trường THPT Lê Quý Đôn (Cẩm Phả). Chi không có được sự tự tin như Thuỷ. Em bảo tôi: ''-Em hay tự ti lắm chị ạ!''. Và có lẽ vì thế chăng mà khi đăng ký thi, Chi đã chọn hai trường đại học là Công đoàn và Kinh doanh công nghệ Hà Nội. Hỏi vì sao lại chọn thi hai trường này, cô học trò nhỏ trả lời: ''- Vì hai trường này lấy điểm chuẩn thấp lắm''...
''- Em có nghĩ đến ''đầu ra'' như Thuỷ không?”. “- Có chứ! Và đấy cũng chính là lý do bố mẹ đã hướng cho em ngành học này; bởi điều đó có thể đảm bảo cho em một công việc chắc chắn sau khi ra trường!”.
“Thế chẳng lẽ một trong hai trường đại học này không phải là ý nguyện của em?” -Tôi hỏi. Dường như câu hỏi của tôi đã chạm vào đúng tâm tư của cô học trò này, tôi nhận thấy gương mặt xinh xắn của em chợt trở nên ưu tư: “- Thực ra, em yêu nghề vẽ hơn chị a. Em cũng mơ ước được thi vào trường Mỹ thuật, nhưng sợ học xong thì khó xin việc. Vì vậy mà đành phải gác lại mơ ước. Lên đây ôn thi, gần trường Cao đẳng Văn hoá - Nghệ thuật & Du lịch, thấy các anh, các chị vẽ, em rất thích. Gặp một bức tranh đẹp, em cứ đứng ngẩn ngơ, mê mẩn”.
Nghe Kim Chi tâm sự, tôi cũng thấy tiếc nuối, nhưng biết nói gì hơn? Bây giờ, hình như khi quyết định cho con đường phía trước, những cô, cậu học trò thời nay ít mơ mộng hão huyền, họ thực tế hơn những thế hệ trước đây thì phải! Tôi nghĩ thế!
Còn cô học trò ở trường THPT Hoành Bồ Dương Thị Phượng lại có những nỗi niềm rất khác trước ngày thi. Nét mặt em trầm buồn, mặc dù vẫn toát lên sự quyết tâm mạnh mẽ từ nghị lực và lòng tin. Mơ ước của em thật giản dị, như chính con người em vậy. ''- Em chỉ thi duy nhất trường ĐH Sư phạm Đà Nẵng. Bởi trước hết là vì em yêu nghề giáo viên, nhất là giáo viên dạy văn. Nhưng bên cạnh đó, em thi đại học cũng vì một lý do rất riêng, em muốn thoát ly gia đình. Cuộc sống hiện tại của em không được như các bạn khác chị ạ. Nhà có ba chị em gái, không có con trai, nên bố em sinh ra chán chường; thậm chí ông chẳng muốn cho em học lên! Nhưng càng vậy, em càng quyết tâm phải thi đỗ đại học. Em đã tự làm hồ sơ thi và sẽ phải vào Đà Nẵng dự thi một mình. Đây là quyết định không được bố ủng hộ nên em càng phải quyết tâm hơn! Bởi nếu không đỗ, mọi chuyện sẽ còn tồi tệ hơn nữa!”.
* Những nỗi niềm gửi lại...
“- Thú thực, khi bước vào kỳ thi này, bố mẹ em kỳ vọng rất nhiều vào em. Nói đúng hơn, điểm thi của em sắp tới có ý nghĩa hết sức quan trọng với các cụ. Nó sẽ là liều thuốc giúp bố mẹ em ngẩng mặt tự hào'' nếu em đạt điểm tốt; nhưng cũng có thể, nếu chẳng may em thất bại thì các cụ sẽ coi đó là sự nhục nhã, ê chề, Dương Văn Toàn, học trò trường THPT Hòn Gai, nói với tôi giọng thì như đùa nhưng nét mặt lại cho thấy đó thực sự là áp lực đối với em... Bản thân em là cậu học trò ngoan, học giỏi nhiều năm, điều đó có thể khiến bố mẹ em luôn tự hào về con, nhưng có lẽ sự kỳ vọng thái quá đã vô tình đặt lên vai Toàn một gánh nặng áp lực; thật chẳng giống chút nào với cô học trò Dương Thị Phượng ở Trường THPT Hoành Bồ mà tôi nói ở trên. Cô chỉ ước: ''- Nếu không có điều kiện đưa em đi thi, giá như bố khích lệ em một câu, mẹ dặn dò em vài lời, em sẽ thấy mình vững tin hơn rất nhiều!”...
Cuộc sống là như vậy! Và tôi chỉ còn biết mong sao mỗi cô, cậu học trò mà tôi đã gặp trong những ngày trước khi lên đường đi thi đại học lần này hãy tuỳ từng hoàn cảnh cụ thể, cố gắng biến quyết tâm thành động lực để đạt kết quả cao nhất. Và thay lời kết cho bài viết này, xin mượn lời một thầy giáo ở Trường THPT Chuyên Hạ Long, để gửi đến các sĩ tử như một sự chia sẻ với các em phần nào áp lực, rằng ''niềm tin là thứ vũ khí quan trọng để có thể không chịu bất kỳ sự chi phối nào. Các em mới chính là người quyết định tương lai của mình. Vì thế thành công phần lớn là ở chỗ các em biết tin mình!''...
