Nhập chữ, trình bày, chế bản, sửa mo-rát, in ấn... được coi là những công việc “bếp núc” toà soạn nhưng cũng là phần việc rất quan trọng trong dây chuyền xuất bản báo. Trong những năm qua, Báo Quảng Ninh đã đầu tư mạnh về nhân lực, thiết bị để đổi mới quy trình xuất bản nhằm tăng chất lượng, nội dung, hình thức tờ báo, đáp ứng yêu cầu của bạn đọc.
Chứng kiến quy trình xuất bản báo bây giờ, bà Nguyễn Thị Minh Tâm, Tổ trưởng tổ sắp chữ Báo Quảng Ninh đã nghỉ hưu phải thốt lên: “Đúng là một sự thay đổi vượt bậc so với thời của chúng tôi”. Bà Tâm làm việc ở Báo Quảng Ninh từ năm 1958, đến năm 1983 thì nghỉ hưu. Bà cho biết: “Trong hàng chục năm gắn bó với công việc sắp chữ, tôi thấu hiểu nỗi vất vả của việc làm thủ công. Tuy ngày đó, Báo Quảng Ninh chưa phải nhật báo, chỉ xuất bản 3 số mỗi tuần nhưng do điều kiện thiếu thốn, khó khăn nên công việc của chúng tôi cũng khá vất vả. Bài viết của phóng viên sau khi được biên tập là chuyển đến bộ phận sắp chữ chúng tôi. 140 ô vuông đựng những con chữ bé tí teo để trước mặt, một tiếng đồng hồ chúng tôi sắp nhanh nhất là được 100 dòng. Làm thủ công như thế rất mất thời gian mà hay xảy ra sai sót. Mà mỗi lần sai, chúng tôi phải sửa rất vất vả…”.
Cùng với sự phát triển của xã hội, Báo Quảng Ninh đã dùng máy móc thay thế cho công việc thủ công. Gần 20 năm nay, việc sắp chữ bằng tay với chữ chì đã được chuyển sang dùng máy vi tính. Bài viết của phóng viên, cộng tác viên gửi về toà soạn được biên tập trên máy tính rõ ràng, chính xác. Năm 1999, việc tách ảnh đã được thực hiện ngay ở toà soạn báo. Năm 2000, Báo Quảng Ninh thực hiện bình bản điện tử, làm ma két hoàn chỉnh trước khi chuyển sang nhà in. Anh Đặng Quang Song, nhân viên Báo Quảng Ninh nhớ lại: “Hồi đó, tôi là tổ trưởng tổ chế bản báo. Lần đầu tiên chế bản tại toà soạn, chúng tôi vừa mừng, vừa lo. Tuy đã chuẩn bị rất kỹ cho công việc mới nhưng trong lòng không khỏi băn khoăn, lo lắng. Sau khi chế bản số báo thành công, chúng tôi cảm thấy mình đã thực hiện được những ấp ủ của lớp cha anh đi trước”. Có thể khẳng định, chế bản ngay tại toà soạn, xuất bản tờ nhật báo là những dấu mốc quan trọng, đánh dấu sự lớn mạnh, đưa Báo Quảng Ninh đứng vào top đầu báo Đảng địa phương trong cả nước.
Mấy năm trở lại đây, Báo Quảng Ninh thực hiện mô hình “toà soạn điện tử”. Đội ngũ phóng viên, biên tập viên đã tận dụng tối đa sức mạnh của công nghệ vào công việc, từ đó, toàn bộ quy trình viết bài, xử lý ảnh, biên tập, duyệt đăng, xuất bản, quảng cáo v.v.. hoàn toàn trên máy vi tính và mạng internet. Chị Đỗ Hải Yến, Quản đốc phân xưởng chế bản cho biết: “Bây giờ công nghệ làm báo hiện đại, chúng tôi chỉ việc lấy file chứa các nội dung của số báo ở máy chủ của Báo Quảng Ninh về rồi ghép lại ảnh, xuất phim, phơi lên bản kẽm rồi in báo. Công nghệ in cũng hiện đại, việc gấp báo được làm bằng máy. Tất cả đều làm trên máy móc nên công việc nhanh hơn, chuyên nghiệp hơn và tờ báo xuất bản có chất lượng hơn”.
Nhờ ứng dụng mạnh mẽ công nghệ thông tin trong làm báo mà Báo Quảng Ninh đã rút ngắn được quy trình xuất bản. Những sự kiện nóng hổi của hôm trước đã đến với bạn đọc ngay sáng sớm hôm sau. Để làm được điều này, ngoài đội ngũ phóng viên không ngại xông pha, ngoài yếu tố công nghệ hiện đại phải kể đến sự cố gắng, nỗ lực của ê-kíp trực từ biên tập tới bộ phận kỹ thuật, trình bày, sửa mo-rát. Đây là những người làm việc thầm lặng, luôn túc trực ở toà soạn đến nửa đêm, chỉ ra về khi đã hoàn tất công việc, khi báo đã lên khuôn in.
Hoàng Quý
