Sau 5 năm triển khai công tác phổ biến, giáo dục pháp luật (PBGDPL), hiểu biết về pháp luật của người dân đã được nâng cao. Trong đó, khu vực miền núi, vùng sâu, vùng xa đã có những thay đổi rõ nét, tích cực.
Là một trong những người tâm huyết và sát sao với địa phương, chị Tô Thị Nguyên, Trưởng Phòng Tư pháp huyện Bình Liêu, cho biết: “Cách đây 5 năm, nói đến các chính sách xóa đói, giảm nghèo, xây dựng nông thôn mới với người dân rất khó khăn. Kiến thức pháp luật thì hầu như chỉ những người trẻ mới biết, nhưng cũng chỉ ở mức độ nhất định. Tuy nhiên, đến nay ở những bản khó khăn nhất, người dân đã có hiểu biết về pháp luật. Số vụ việc cần hòa giải giảm đi đáng kể. Người dân chấp hành pháp luật tốt hơn trước, thậm chí còn biết căn cứ pháp luật để giải quyết các vấn đề của bản thân”.
Để có được sự chuyển đổi nhận thức ấy, các cán bộ tuyên truyền của huyện đều phải nói được tiếng dân tộc, hiểu phong tục tập quán của bà con, từ đó có phương pháp truyền đạt dễ hiểu và dễ nhớ, giúp việc phổ biến, tuyên truyền pháp luật được hiệu quả. Không chỉ cán bộ huyện, xã mà ngay cả các đơn vị biên phòng đóng quân trên địa bàn cũng tích cực phối hợp cùng Phòng Tư pháp huyện tổ chức tuyên truyền, phát tờ rơi chính sách, pháp luật về biên giới, cửa khẩu cho người dân, trong đó vận động bà con chấm dứt tình trạng xuất, nhập cảnh trái phép, tích cực tham gia phòng, chống tội phạm, góp phần giữ vững trật tự an toàn xã hội khu vực biên giới.
Còn ở Tiên Yên, Phòng Tư pháp huyện đã đôn đốc các cơ quan, ban, ngành, xã, thị trấn thực hiện tuyên truyền văn bản pháp luật liên quan trực tiếp tới lĩnh vực mình quản lý thông qua hội nghị trực tuyến. Đồng thời, Phòng tổ chức biên soạn tờ rơi, tờ gấp, tài liệu pháp luật với những nội dung trích dẫn cần thiết, dễ hiểu để phát tới các khu dân cư hoặc tuyên truyền trên hệ thống truyền thanh của huyện, hệ thống loa đài ở các thôn, bản... giúp người dân dễ nhớ, áp dụng.
Ở các địa phương trong toàn tỉnh, đội ngũ già làng, trưởng bản, người tiêu biểu được “trưng dụng” triệt để trong tuyên truyền, vận động người dân sống, làm việc theo Hiến pháp và pháp luật. Nội dung tuyên truyền gắn liền với mục tiêu nâng cao chất lượng cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh”; đoàn kết và trách nhiệm khi tham gia tố giác tội phạm, bài trừ tệ nạn xã hội; tự quản an ninh trật tự, vệ sinh môi trường…
Không chỉ ở các địa phương, hiện nay, nhiều tổ chức, đơn vị cấp tỉnh cũng đẩy mạnh công tác tuyên truyền PBGDPL cho hội viên của mình. Cụ thể, hội liên hiệp phụ nữ đã chú trọng trang bị cho hội viên ở vùng sâu, vùng xa, dân tộc thiểu số các kiến thức liên quan mật thiết đến phụ nữ, như: Luật Bình đẳng giới, Luật Phòng, chống bạo lực gia đình, Luật Bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em… Hay như trong năm 2018, Ban Dân tộc tỉnh cũng đã tập trung tuyên truyền 4 bộ luật (Tố tụng dân sự, Dân sự, Hình sự, Tố tụng hành chính) tới đồng bào dân tộc miền núi, biên giới, vùng đặc biệt khó khăn trên địa bàn tỉnh để người dân hiểu, tuân thủ pháp luật; cung cấp thông tin về chủ trương, chính sách pháp luật, tình hình kinh tế - xã hội, an ninh quốc phòng cho người có uy tín trong đồng bào dân tộc thiểu số.
Bên cạnh đó, với vai trò là cơ quan thường trực của Hội đồng phối hợp PBGDPL tỉnh, Sở Tư pháp phối hợp với các tổ chức MTTQ tổ chức các lớp tập huấn bồi dưỡng kiến thức pháp luật và nghiệp vụ hòa giải ở cơ sở cho hàng trăm hòa giải viên các xã 135 và hội viên các tổ chức đoàn thể của huyện miền núi, vùng sâu, vùng xa; tổ chức đoàn công tác hỗ trợ nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ làm công tác tuyên truyền, PBGDPL và trợ giúp pháp lý của các địa phương... Qua đó, nắm bắt, tháo gỡ những khó khăn vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện nghiệp vụ tại cơ sở.
Được biết, thời gian tới Sở Tư pháp sẽ tăng cường hiệu quả phối hợp giữa các bộ, ngành, cơ quan, tổ chức trong PBGDPL và điều phối nguồn lực tham gia để bảo đảm thiết thực, tiết kiệm, hiệu quả. Sở chú trọng hơn đến bồi dưỡng cho cán bộ làm công tác PBGDPL về kỹ năng, phương pháp phù hợp cho đối tượng vùng sâu, vùng xa gắn với nhu cầu của đối tượng và nhiệm vụ chính trị của địa phương. Từ đó, giúp các địa phương lựa chọn hình thức tuyên truyền PBGDPL phù hợp.
Hoàng Quỳnh