Những năm gần đây, Quảng Ninh đã tập trung đổi mới, siết chặt kỷ cương, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý đất đai, coi đây là nguồn lực quan trọng thúc đẩy phát triển bền vững. Thông qua việc hoàn thiện cơ chế chính sách, đẩy mạnh số hóa dữ liệu, công khai minh bạch trong giao, cho thuê, thu hồi đất… tỉnh từng bước nâng cao chất lượng quản lý, tạo môi trường đầu tư thuận lợi, bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người dân.
Siết chặt công tác giao, cho thuê và thu hồi đất, UBND tỉnh đã theo dõi, điều chỉnh sát sao các quyết định để bảo đảm sử dụng đất đúng mục tiêu. Cụ thể, đến hết năm 2025, tỉnh đã cho 42 tổ chức thuê đất, với diện tích 990,53ha; giao đất cho 34 tổ chức, với diện tích 189,97ha; gia hạn sử dụng đất cho 42 tổ chức, với diện tích 292,64ha (trong đó có 6 tổ chức được gia hạn 24 tháng theo quy định tại Luật Đất đai 2024).
Tỉnh còn chỉ đạo các sở, ban, ngành, UBND các xã, phường, đặc khu, đơn vị cũng đã đề xuất điều chỉnh, bổ sung nhu cầu sử dụng đất đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050 để bổ sung nhu cầu sử dụng đất phục vụ lập điều chỉnh Quy hoạch sử dụng đất quốc gia theo chỉ đạo của bộ, ngành trung ương.
Bên cạnh việc quản lý hồ sơ dự án, Quảng Ninh còn tích cực hoàn thiện khung pháp lý, tạo nền tảng minh bạch về giá đất và thẩm định. UBND tỉnh đã ban hành Quyết định 32/2025/QĐ-UBND ngày 3/4/2025 quy định các yếu tố xác định giá đất cụ thể, đồng thời phê duyệt xây dựng bảng giá đất lần đầu (Quyết định số 1261/QĐ-UBND ngày 24/4/2025) để công bố và áp dụng từ ngày 1/1/2026, tuân thủ Luật Đất đai 2024 và Nghị định 71/2024/NĐ-CP. Việc này nhằm nâng cao tính khách quan, sát thực tế thị trường và tạo cơ sở pháp lý chặt chẽ cho việc thẩm định giá trong giao dịch, chuyển nhượng và thu hồi đất.
Để đảm bảo tính độc lập, khách quan trong xác định giá, tỉnh đã thành lập Hội đồng thẩm định giá đất ở cả cấp tỉnh và cấp huyện, đồng thời chỉ đạo tăng cường công tác thanh tra, hậu kiểm đối với các phương án thẩm định giá đất, kịp thời chấn chỉnh và xử lý trách nhiệm đối với những tồn tại, thiếu sót. Qua đó, giúp giảm thiểu rủi ro thất thu, tạo niềm tin cho cả nhà đầu tư và người dân.
Một mũi nhọn quan trọng khác là đẩy nhanh số hóa, làm sạch cơ sở dữ liệu đất đai. Tỉnh đã chỉ đạo đẩy nhanh tiến độ xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai; tăng cường tiếp nhận hồ sơ đăng ký đất đai - cấp giấy chứng nhận qua dịch vụ công trực tuyến mức độ 4, nhằm giảm thời gian xử lý, tiết kiệm chi phí cho người dân và doanh nghiệp. Chiến dịch làm giàu, làm sạch cơ sở dữ liệu đất đai do các bộ, ngành chỉ đạo đã giúp Quảng Ninh làm sạch khoảng 130.000 hồ sơ, trong đó có hồ sơ đất ở, nhà ở. Đây là bước tiến rất đáng kể trong quản lý cơ sở dữ liệu và minh bạch thông tin.
Song song với số hóa, tỉnh sớm tổ chức rà soát, phê duyệt danh mục thu hồi, chuyển mục đích sử dụng đất và danh mục khu đất thực hiện đấu thầu dự án đầu tư có sử dụng đất, theo nhiều đợt được HĐND tỉnh thông qua trong năm 2025. Sự chủ động này vừa bảo đảm quyền lợi an sinh cho người dân liên quan đến giải phóng mặt bằng, vừa tạo hành lang pháp lý rõ ràng để các nhà đầu tư tiếp cận quỹ đất theo quy trình công khai, minh bạch.
Về xử lý các dự án chậm tiến độ, vi phạm, tỉnh đã thành lập tổ công tác rà soát các dự án chậm triển khai, chậm đưa đất vào sử dụng nhằm kịp thời tháo gỡ khó khăn cho nhà đầu tư và kiên quyết thu hồi những dự án vi phạm, ngăn chặn đầu cơ, trục lợi. UBND tỉnh đã ban hành Quyết định số 2916/QĐ-UBND ngày 24/7/2025 về việc thành lập Tổ công tác rà soát các dự án chậm tiến độ, vi phạm pháp luật trên địa bàn tỉnh. Điều này thể hiện hướng điều hành “vừa tạo thuận lợi, vừa siết chặt kỷ luật”, hỗ trợ dự án đủ điều kiện, thu hồi dự án vi phạm để trả lại quỹ đất cho phát triển chung.
Được biết năm 2025, tỉnh đã thu hồi đất của 10 tổ chức với tổng diện tích 75,28ha. Điều này cho thấy, bên cạnh việc tạo điều kiện cho dự án phát triển, tỉnh cũng kịp thời thu hồi các trường hợp chậm tiến độ hoặc sử dụng đất không hiệu quả.
Cùng với đó, UBND tỉnh cũng chú trọng phối hợp giải quyết các vấn đề liên ngành, như: Tháo gỡ kiến nghị về sử dụng đất đá thải mỏ làm vật liệu san lấp, phê duyệt cấp quyền khai thác đất san lấp để phục vụ các dự án trọng điểm… Qua đó, nhằm tận dụng nguồn lực sẵn có, giảm chi phí cho các dự án hạ tầng nhưng vẫn bảo đảm các chỉ tiêu môi trường và an toàn.
Đầu năm 2026, tỉnh tiếp tục thực hiện các biện pháp quản lý chặt chẽ về đất đai. Trong tháng 1/2026, đã cho 3 tổ chức thuê đất với tổng diện tích 10,4ha; thu hồi 0,36ha từ 1 tổ chức; gia hạn tiến độ sử dụng đất 24 tháng cho 2 tổ chức với diện tích 82,8ha; đồng thời xây dựng nhiệm vụ, dự toán kinh phí thuê dịch vụ công nghệ thông tin phục vụ cơ sở dữ liệu đất đai và đôn đốc hoàn tất kết quả kiểm kê, thống kê đất đai.
Với cách làm bài bản, đồng bộ từ hoàn thiện pháp lý, nâng cao chất lượng thẩm định giá đất, tăng cường thanh tra, kiểm tra đến đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý, Quảng Ninh đang từng bước xây dựng nền quản lý đất đai hiện đại, minh bạch, hiệu quả. Đây không chỉ là nền tảng quan trọng để khai thác tốt nguồn lực đất đai, mà còn góp phần củng cố niềm tin của người dân, cộng đồng doanh nghiệp, tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội nhanh, bền vững trong giai đoạn mới.
