Bệnh dại do bị vật nuôi như chó, mèo… cắn được khuyến cáo là bệnh nguy hiểm. Thực tế mỗi năm ở Việt Nam ghi nhận hàng chục trường hợp tử vong do bệnh dại sau khi bị chó, mèo mắc bệnh dại cắn. Thế nhưng việc người dân thả rông vật nuôi ra nơi công cộng vẫn diễn ra hằng ngày. Đặc biệt vào mùa hè, thời tiết nóng nực, nhiệt độ cao, tỷ lệ phát bệnh dại trên chó, mèo gia tăng, thì loại bệnh này trở nên nguy hiểm hơn rất nhiều.
Theo thống kê, trung bình mỗi năm nước ta có khoảng 75 người chết vì bệnh dại, khoảng 400.000 người phải điều trị dự phòng bằng vắc xin và huyết thanh kháng dại, chi phí ước tính hơn 300 tỷ đồng. Từ đầu năm 2026 đến nay, số ca tử vong và các vụ chó dại tấn công người dân có xu hướng gia tăng tại nhiều địa phương. Hiện nước ta đã ghi nhận 30 trường hợp tử vong do bệnh dại tại 17 tỉnh, thành phố. Thực tế cho thấy nhiều người dân vẫn còn chủ quan, lơ là trong việc phòng bệnh cũng như chưa xử trí kịp thời sau khi bị động vật nghi dại cắn, dẫn đến những hậu quả đáng tiếc.
Theo các chuyên gia y tế, bệnh dại là bệnh truyền nhiễm đặc biệt nguy hiểm với tỷ lệ tử vong tuyệt đối nếu phát bệnh. Khi đã xâm nhập vào cơ thể thông qua nước bọt của động vật, vi rút sẽ âm thầm di chuyển dọc theo các dây thần kinh để lên não bộ. Một khi người bệnh đã xuất hiện các triệu chứng lâm sàng như sợ nước, sợ gió, co thắt cơ, lên cơn điên cuồng hoặc bại liệt, y học hiện đại hoàn toàn bất lực và tỷ lệ tử vong là gần như 100%.
Trước thực tế này, nhằm nâng cao ý thức của người dân trong việc quản lý vật nuôi, đồng thời bảo đảm an toàn cho cộng đồng, phòng ngừa nguy cơ lây lan bệnh dại, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 204/2026/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thú y (có hiệu lực từ ngày 1/8/2026), tạo hành lang pháp lý đồng bộ nhằm tăng cường hiệu lực quản lý nhà nước, kiểm soát dịch bệnh, bảo đảm an toàn thực phẩm và nâng cao trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân tham gia hoạt động chăn nuôi, sản xuất, kinh doanh động vật và sản phẩm động vật. Trong đó, mức xử phạt đối với hành vi dắt chó không đeo rọ mõm tại nơi công cộng được điều chỉnh tăng cao so với trước đây. Theo đó, phạt tiền từ 1 triệu đồng đến 2 triệu đồng đối với một trong các hành vi không đeo rọ mõm cho chó hoặc không xích giữ chó, không có người dắt khi đưa chó ra nơi công cộng.
Trên thực tế hiện nay, tỷ lệ đàn chó, mèo được tiêm phòng vắc xin dại trên toàn quốc đạt khá thấp khoảng 50%. Để nâng cao tỷ lệ tiêm vắc xin, Nghị định số 204/2026/NĐ-CP cũng quy định rõ phạt tiền từ 200.000 đồng đến 300.000 đồng đối với hành vi không thực hiện việc phòng bệnh bằng vắc xin hoặc các biện pháp phòng bệnh bắt buộc khác cho động vật; Phạt tiền từ 1 triệu đồng đến 2 triệu đồng đối với hành vi không tiêm phòng vắc xin phòng bệnh dại cho động vật bắt buộc phải tiêm phòng.
Thời gian qua, ở hầu hết các tuyến phố, thôn, khu dân cư, tình trạng người dân thả rông chó không đeo rọ mõm vẫn diễn ra, đặc biệt vào thời điểm sáng sớm và chiều tối. Thực trạng này không chỉ ảnh hưởng đến mỹ quan đô thị mà còn tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn cho người dân và gia tăng nguy cơ lây truyền bệnh dại.
Thời điểm này đang là mùa hè, nguy cơ bệnh dại gia tăng. Chính vì vậy, mỗi gia đình có vật nuôi cần nêu cao trách nhiệm với cộng đồng bằng cách tiêm phòng dại đầy đủ cho chó, mèo, không thả rông vật nuôi ra đường và phải đeo rọ mõm cho thú cưng khi đến nơi công cộng. Đối với những trường hợp cố tình vi phạm thì lực lượng chức năng, các cấp chính quyền cơ sở tăng cường xử phạt theo Nghị định số 204/2026/NĐ-CP của Chính phủ mới được ban hành để tăng tính răn đe, qua đó góp phần nâng cao ý thức, trách nhiệm của người nuôi, hướng tới mục tiêu bảo đảm an toàn cho cộng đồng, hạn chế các sự cố liên quan đến vật nuôi và xây dựng môi trường sống văn minh, an toàn.