Sau hơn 4 năm thực hiện Nghị quyết số 06-NQ/TU ngày 17/5/2021 của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh “về phát triển bền vững kinh tế - xã hội gắn với bảo đảm vững chắc quốc phòng, an ninh ở các xã, thôn, bản vùng đồng bào DTTS, miền núi, biên giới, hải đảo giai đoạn 2021-2025, định hướng đến năm 2030”, đặc khu Cô Tô đã ghi nhận nhiều chuyển biến quan trọng trên tất cả các lĩnh vực kinh tế - xã hội, quốc phòng - an ninh. Diện mạo đô thị đổi thay mạnh mẽ, du lịch bứt phá, an sinh xã hội được nâng cao khẳng định hướng đi đúng đắn, quyết tâm cao của cả hệ thống chính trị. Những kết quả đó góp phần tạo bước tiến vững chắc hướng tới xây dựng Cô Tô trở thành “đảo ngọc thông minh - xanh - chất lượng cao”, đồng thời phản ánh sức lan tỏa thực tiễn của Nghị quyết 06.

Ngay từ khi triển khai, Cô Tô đã xác định nhiệm vụ trọng tâm là đưa Nghị quyết vào thực tiễn thông qua chương trình hành động cụ thể, khoa học và phù hợp điều kiện địa phương. Nhờ đó, Nghị quyết không chỉ dừng lại ở văn bản định hướng mà trở thành động lực tạo ra cách làm mới, tư duy mới và sự đồng thuận cả hệ thống chính trị. Các mục tiêu về phát triển du lịch, kinh tế biển, dịch vụ hậu cần nghề cá, bảo vệ môi trường, phát triển đô thị và chuyển đổi số đã cụ thể hóa bằng chỉ tiêu rõ ràng, giao nhiệm vụ đến từng cơ quan, đơn vị, địa phương. Đáng chú ý, tổng nguồn vốn ngân sách nhà nước bố trí trực tiếp thực hiện Nghị quyết số 06-NQ/TU gắn với các Chương trình mục tiêu quốc gia trong 5 năm từ 2021 - 2025 đạt hơn 259,5 tỷ đồng, tạo điều kiện quan trọng để hạ tầng được hoàn thiện và các dự án được triển khai đồng bộ.

Chính từ bước chuyển này, việc triển khai Nghị quyết số 06-NQ/TU đã mang lại những kết quả nổi bật trên tất cả lĩnh vực kinh tế - xã hội của đặc khu. Tốc độ tăng trưởng kinh tế bình quân đạt 16,03%/năm, cao hơn bình quân chung của tỉnh. Thu ngân sách trên địa bàn tăng 10%/năm. Cơ cấu kinh tế chuyển dịch mạnh theo hướng dịch vụ – du lịch – kinh tế biển. Dịch vụ, du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, chiếm tỷ trọng gần 70% cơ cấu kinh tế, đóng góp quan trọng vào tăng trưởng. 

Một trong những lĩnh vực bứt phá rõ nét nhất là du lịch. Giai đoạn 2020-2025, Cô Tô đón khoảng 1,2 triệu lượt khách, gấp 1,5 lần giai đoạn trước. Doanh thu du lịch ước đạt 3.000 tỷ đồng, tăng 1,8 lần so với giai đoạn 2015- 2020. Riêng 11 tháng năm 2025, đặc khu đã đón hơn 346.000 lượt khách, bằng 113% so với cùng kỳ, trong đó có hơn 2.000 khách quốc tế, doanh thu hơn 1.100 tỷ đồng, bằng 121% so với cùng kỳ. 

Không chỉ tăng về số lượng, mô hình du lịch của Cô Tô còn cho thấy sự thay đổi theo hướng hiện đại và xanh. Địa phương là một trong những nơi đi đầu trong việc không sử dụng túi nilon và nhựa dùng một lần, tạo nét riêng trong thông điệp “biển xanh - du lịch sạch”. Bên cạnh đó, nhiều sản phẩm du lịch mới được triển khai như tour trải nghiệm xe điện, đạp xe ven biển, chèo kayak, lướt ván, lặn ngắm san hô… mang lại giá trị mới cho du khách. Công nghệ QR, thanh toán điện tử, quản lý du lịch thông minh được áp dụng rộng rãi, giúp du khách tiếp cận dịch vụ nhanh chóng và minh bạch hơn.

Song song với du lịch, kinh tế biển tiếp tục đóng vai trò quan trọng. Các mô hình nuôi biển xa bờ, quản lý tàu cá và chuyển đổi số trong khai thác thủy sản được triển khai đồng bộ, giúp ngư dân tăng năng suất và hiệu quả.

Một trong những thay đổi rõ nét nhất là diện mạo đô thị và hạ tầng kinh tế - xã hội được đầu tư đồng bộ. Hệ thống đường giao thông nội đảo, khu trung tâm, cảng biển, trường học, bệnh viện, hệ thống điện - nước và viễn thông được đầu tư nâng cấp đáng kể, tạo điều kiện thuận lợi trong sinh hoạt và phát triển kinh tế.

Địa phương đang từng bước hoàn thiện hệ thống hạ tầng giao thông kết nối đồng bộ, hiện đại, thích ứng với biến đổi khí hậu, như: Bến cập tàu khu 1, Bến cập tàu Thanh Lân, tuyến đường giao thông kết nối phía Đông - Tây đảo Cô Tô lớn;… chỉnh trang đô thị, hạ tầng kỹ thuật, hạ ngầm hệ thống điện, cáp viễn thông tại một số tuyến phố chính. Hệ thống các nhà hàng, khách sạn, dịch vụ vận tải đưa, đón khách được các doanh nghiệp, người dân đầu tư, tạo nên một diện mạo đô thị mới cho đặc khu. 

Hiện Cô Tô có 300 cơ sở lưu trú du lịch, 30 nhà hàng, 01 hệ thống siêu thị, 01 trung tâm thương mại và 02 bãi tắm đạt tiêu chuẩn, đáp ứng đầy đủ, kịp thời mọi nhu cầu của người dân, du khách khi đến Cô Tô. Nhờ đó, thời gian lưu trú và mức chi tiêu của du khách tăng đáng kể.

Các lĩnh vực văn hoá, xã hội có nhiều khởi sắc. Công tác giáo dục đào tạo được chú trọng, 100% các trường đạt chuẩn quốc gia, trong đó 20% số trường học đạt chuẩn mức độ 2. Cô Tô duy trì tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế và quản lý sức khỏe bằng hồ sơ điện tử đạt 100%. Hệ thống thiết chế văn hóa được đầu tư đồng bộ, đảm bảo 100% thôn, khu có nhà văn hóa, nơi sinh hoạt cộng đồng; 100% hộ dân được sử dụng điện lưới quốc gia. Đời sống của nhân dân ngày càng được nâng cao, Cô Tô không còn hộ nghèo và cận nghèo theo chuẩn Trung ương. Công tác an sinh được quan tâm. Quốc phòng, an ninh, trật tự an toàn xã hội được giữ vững.

Những thành quả đã đạt được là nền tảng quan trọng để Cô Tô bước vào giai đoạn phát triển mới. Địa phương xác định mục tiêu thúc đẩy phát triển mạnh kinh tế biển xanh, khai thác hiệu quả tài nguyên du lịch biển đảo, lấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh là nền tảng quan trọng, xây dựng đặc khu Cô Tô thành trung tâm du lịch - dịch vụ gắn với kinh tế biển hiện đại, là hình mẫu về đặc khu biển đảo trong chuyển đổi số; bảo đảm vững chắc quốc phòng, an ninh, tạo nền tảng vững chắc cùng tỉnh Quảng Ninh bước vào kỷ nguyên phát triển mới.

Ba khâu đột phá chiến lược được đặt ra gồm: Nâng cao chất lượng quản lý nhà nước gắn với ứng dụng công nghệ số trong quản lý điều hành mô hình chính quyền đặc khu theo hướng tinh gọn, hiện đại, phục vụ nhân dân; đầu tư đồng bộ hạ tầng và không gian kinh tế biển đảo, phát triển đô thị đảo xanh, trung tâm du lịch, văn hóa biển, hậu cần nghề cá, năng lượng tái tạo. Cùng với đó, thúc đẩy kinh tế biển bền vững, gắn phát triển với giữ vững quốc phòng, an ninh, xây dựng đặc khu Cô Tô an toàn, không có ma túy và tệ nạn xã hội.

Trong đó, 3 trụ cột kinh tế biển được tập trung là: Du lịch biển đảo sinh thái - văn hóa - trải nghiệm; Thủy sản bền vững và nuôi biển công nghệ cao; Hậu cần nghề cá - dịch vụ logistics ven bờ. Địa phương ưu tiên xây dựng đồng bộ và nâng cấp hệ thống cơ sở hạ tầng kinh tế biển, nhất là hạ tầng cảng biển và dịch vụ cảng biển. Tổ chức lại và khai thác hiệu quả không gian phát triển kinh tế biển bảo đảm hợp lý, khoa học, hài hòa lợi ích và giảm xung đột để tạo không gian và động lực phát triển mới gắn với bảo vệ môi trường, bảo tồn đa dạng sinh học và sinh kế ngư dân. Xây dựng khu bảo tồn biển gắn với phát triển du lịch. 

Song hành với đó, Cô Tô luôn xác định chuyển đổi số và ứng dụng công nghệ là nhiệm vụ ưu tiên, nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị và phục vụ tốt hơn người dân, du khách. Hướng tới năm 2030, đặc khu Cô Tô đặt ra những mục tiêu ngành dịch vụ, du lịch sẽ chiếm tỷ trọng từ 70-72% trong cơ cấu kinh tế; đặc khu Cô Tô phấn đấu cùng với Vân Đồn được công nhận là Khu du lịch quốc gia.

Hiện nay, địa phương đang tập trung thực hiện lập quy hoạch chung Cô Tô tới năm 2050 song song việc điều chỉnh quy hoạch cục bộ; chú trọng hoàn thiện và nâng cấp cơ sở hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng giao thông; chỉnh trang, phát triển đô thị đồng bộ, hiện đại, hài hòa với không gian sinh thái xanh, bản sắc riêng của đặc khu, gắn với hình thành các tuyến phố văn minh, kiểu mẫu, phục vụ phát triển du lịch, kinh tế biển.

Đặc khu Cô Tô cũng đã thành lập Ban Chỉ đạo nâng cao chất lượng đô thị và khu dân cư hiện hữu với chủ trương lấy người dân làm trung tâm xuyên suốt quá trình thực hiện. Từ nguồn hỗ trợ 40 tỷ đồng theo Nghị quyết 307/NQ-HĐND ngày 17/10/2025 của HĐND tỉnh, dự kiến địa phương sẽ khởi công dự án cải tạo, nâng cấp tuyến đường Nguyễn Công Trứ, nối từ trung tâm Cô Tô đến Trung tâm dịch vụ hậu cần nghề cá Bắc Vịnh Bắc Bộ trong tháng 12 tới. Đồng thời nghiên cứu triển khai một số dự án về hạ tầng giao thông, hạ tầng kinh tế xã hội đồng bộ, hiện đại, bảo đảm cả hai mục tiêu vừa thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, vừa củng cố vững chắc quốc phòng - an ninh giai đoạn 2025 - 2030 như: Dự án Cầu kết nối giữa đảo Cô Tô lớn và đảo Thanh Lân, xây mới cảng Cô Tô…

Với quyết tâm chính trị cao, định hướng phát triển rõ ràng và cách làm hiệu quả, Cô Tô đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu trở thành “đặc khu biển đảo thông minh, xanh, chất lượng cao”. Qua đó, góp phần cùng tỉnh Quảng Ninh hiện thực hóa tầm nhìn đến năm 2030 trở thành tỉnh dịch vụ, công nghiệp hiện đại, một trung tâm du lịch quốc tế, đồng thời xây dựng “phên giậu tiền tiêu” vững chắc nơi vùng biển đảo Đông Bắc của Tổ quốc.